Сёньня, 12 сакавіка, зь Сяргеем Каваленкам, які галадае ўжо два месяцы, сустрэлася ў ізалятары на Валадарскага ягоная жонка Алена. Яна выйшла з пакоя для спатканьняў «Валадаркі» ў сьлязах. Алена Каваленка кажа, што Сяргей выглядае яшчэ больш слабым. І гэта ня дзіва, бо, паводле яе падлікаў, усяго муж галадае ўжо больш за 60 дзён.  Чарговая спроба ўгаварыць мужа скончыць галадоўку не ўдалася (падаецца паводле: http://www.svaboda.org/content/article/24513181.html).

1.
Алена Каваленка: «Не зьбіраецца кідаць галадоўку, хоць ужо выглядае проста жахліва. Вельмі балюча на яго глядзець, бо яму ўжо цяжка і рухацца, і словы вымаўляць. Нават кожны крок даецца яму зь цяжкасьцю. Сказаў, што важыць 51 кіляграм, учора яго ўзважвалі. Тэмпература цела 35,2 градусы, гэта вельмі нізкая тэмпература. Ціск 60 на 90. Нешта яны там круцяць наконт шпіталізацыі — дакладна яму так і не прапаноўвалі шпіталізацыі. Адзін лекар сказаў, што ў яго ўсё нармальна, а другі выбег за ім, як яго павезьлі, што трэба шпіталізацыя.

Мне балюча бачыць, як ён памірае, і сорамна за ўсіх нас, што мы нічога ня робім. Мне проста сорамна за нашу нацыю. А ягоныя патрабаваньні застаюцца тыя самыя — ён патрабуе вызваленьня, бо лічыць сябе невінаватым».

Найбольш Алену непакоіць тое, што ў мужа падае тэмпература цела — яшчэ ўчора было 35,7 градусаў, цяпер — 35,2 градусы. Турэмныя лекары кажуць, што сочаць за станам галадоўніка, але Алена адзначае, што яму так і ня робяць прамываньне страўніка, ня ставяць кропельніцы. «Магчыма, чакаюць, пакуль страціць прытомнасьць, тады пачнуць дзейнічаць», — мяркуе Алена Каваленка.

Паводле спадарыні Алены, яе муж пры ўсім тым цікавіцца навінамі ў сям’і і ў палітычным жыцьці краіны.

Намесьнік старшыні КХП Юрась Беленькі паведаміў, што падаваў у рэспубліканскую пракуратуру заяву з просьбай арганізаваць тэрміновую шпіталізацыю Сяргея Каваленкі:

«Яны ў курсе сітуацыі. Наша просьба простая: каб яго паклалі ў палату пад нагляд доктара. Бо, ня дай бог, здарыцца нейкі збой, то ці пасьпеюць зрабіць нейкія рэабілітацыйныя дзеяньні ў дачыненьні да Сяргея?»

Адказу ад пракуратуры Юрась Беленькі ня мае.

Таксама актывіст зьвяртаўся ў Беларускі Чырвоны крыж. «Мне адказалі, што прышлюць пісьмовы адказ», — кажа Юрась Беленькі.

Сяргей Каваленка асуджаны на 2 гады і месяц за парушэньне ўмоваў адбыцьця «хатняй хіміі», якую ён атрымаў за вывешваньне нацыянальнага бел-чырвона-белага сьцяга на навагодняй ёлцы ў Віцебску.

2.

Каментар Ананіма

12.03.2012

Сьпiс беларусаненавiсьнiкаў, датычных да перасьледу Беларуса Каваленкi.

Лукашэнка — самазванец, якi кiруе беларусафобскiм спектаклем.

Баранаў — сьледчы па ёлачнай справе. Шылi Каваленку «хулiганцтва».

Буруноў — судзьдзя па ёлачнай справе. Засудзiў Каваленку на 2 гады з адтэрмiноукай.

Васiльева — журналiстка газеты «Вiцебскi рабочы». Падрыхтавала абразлiвы пасквiль, у якiм Сяргей быў параўнаны з «жывёлай, якой месца ў Заапарку».

Волкаў — старшы сьледчы сьледчай групы Першамайскага аддзела Сьледчага камітэту Рэспублікі Беларусь. 22.12.2011 г. прыцягнуў Каваленку С.А. у якасьці абвінавачанага паводле артыкула 415 КК РБ за ўхіленьне ад адбыцьця пакараньня.

Жук — т.з. судзьдзя. Кiравала беларусафобскiм судзiлiшчам, засудзiла Каваленку на 2 гады турмы.

Iванова — суддзя па адмiнiстратыўнай справе. Засудзiла Каваленку, каб затым яго ўпяклi у турму па крымiнальным артыкуле за парушэньне парадку ўмоваў адбываньня пакараньня.

Іваноў — намеснік начальніка аховы правапрадку і прафілактыкі міліцыі грамадскай бясьпекі УУС Віцебскага аблвыканкама. Кiраваў выкiданьнем сваякоў Каваленкi й iншых беларусаў з будынку суда.

Iваноў А. — супрацоўнiк мiлiцыi.  Максiмаў — супрацоўнiк мiлiцыi. Палiтыка — супрацоўнiк мiлiцыi. Удзельнiчалi у затрыманьнi i зьбiцьцi Сяргея. Затым iлжэсьведчылi i хлусілi на судзе супраць беларуса.

Лутаў - пракурор, зачытаў сфабрыкаванае абвiнавачаньне.

Нiкалайкiн — старшыня Вiцебскага гарвыканкама. Менавiта зь яго падачы, пасьля адпаведнай нарады у гарвыканкаме для работнiкаў мясцовых СМI ў трох вiцебскiх газетах павыходзiлi брудныя пасквiлi на Каваленку.

Рудакоў — пракурор па ёлачнай справе, зачытваў абвiнавачаньне.

Тулiнава — рэдактар газеты «Вiцебскi рабочы».

Турлаева — сьледчая па ёлачнай справе.

Усе яны мусяць адказаць за зьдзейсьненае.

Мы ў апошніх падзеях вакол спадара Міхалка бачым шэраг асьпектаў – сярод іх грамадскі, юрыдычны, стратэгічны. Давайце пра іх падрабязьней і пагаворым.

Рэдакцыя.

Грамадскі асьпект

З апісаньнем музычнай творчасьці панк-рок гурту “Ляпіс Трубяцкі” на чале са спадаром Міхалком можна пазнаёміцца, напрыклад тут: http://ru.wikipedia.org. Для нас жа найбольш цікавым зьяўляеца не музычна-творчы, а грамадскі бок іх дзейнасьці. І вось тут у апошнія гады можна заўважыць не дэградацыю, як гэта часта бывае ў шматлікіх аналагаў, а імклівае падвышэньне ўзроўню грамадзянскай пазіцыі й грамадскай значнасьці.

Сяргей Міхалок зьяўляецца чалавекам з анархічным сьветаглядам (пра гэта ён сам адкрыта гаворыць), здольным на эпатажныя ўчынкі.  Яшчэ летась, прыязджаючы ў Гародню, гурт афішаваў сябе (у літаральным сэнсе) як людзей з наколкамі й рагамі (гл. апошнюю легальную афішу ляпісаў у Беларусі). Вось, прыкладна такое ўражаньне пры самым першым знаёмстве і ўзьнікала ад гэтай групы і яе кіраўніка.

Аднак некалькі гадоў таму хлопцы пачалі сьпяваць некаторыя песьні… па-беларуску (у наш час гэта ўжо вялікі ўчынак!).  А ўвесну г.г. гурт быў уключаны ў негалосны сьпіс музыкаў, якім забаронена выступаць у Беларусі (апошняе – яшчэ адзін аб’ектыўны доказ прызнаньня цяперцамі вялікага грамадскага значэньня творчасьці ляпісаў; калі б яны працягвалі папулярызаваць толькі анахізм ці сатанізм, цяперскія ўлады іх бы не краналі).

Мы ня ведаем, чым абумоўлена прагрэсіўная сьветаглядная і грамадская эвалюцыя спадара Міхалка і яго сяброў. Можа, гэта яны самі разьвіваюцца, бачачы падзеі ў Беларусі й ня толькі. Магчыма, пэўны ўплыў на яго аказаў шаноўны Лявон Вольскі (гл. фота ў пачатку матэрыяла), напрыклад, у час працы над альбомам “Крамбамбуля” (дарэчы, спадар Вольскі не адмаўляе, што сябруе зь Міхалком). А хутчэй усё тут разам, у т.л. і тое, пра што мы ня ведам. Важным застаецца факт: на сёньня Сяргей Міхалок вырас да ўзроўня, калі ён можа ўзьнімаць народ. І той ідзе за ім…

Звычайна прычыны такога грамадскага феномену ў тым, што людзі вераць у шчырасьць чалавека, лідара, і ў тым, што настрой у людзей (часта неўсьвядомлены) прыходзіць у рэзананс з тым, пра што і як гэты лідар гаворыць, да чаго заклікае. Паколькі мы ў грамадскай дзейнасьці ня першы год, мы таксама верым, што “дэвіз «Ня быць скотам»” ужо сапраўды “стаў інтэрнацыянальным”, што праблемы, падобныя да беларускіх, “ёсьць у людзей і ў іншых краінах” і што да спадара Міхалка і яго сяброў сапраўды “далучаюцца дробныя партызанскія фармаваньні” ў пераносным, вядома, сэнсе (гл. 1-ю частку матэрыяла). Вельмі верагодна, што гэта ўсё ня проста кідкія заявы, не пустое бахвальства…

І вось тут мы і раілі б спадару Сяргею паглядзець на сітуацыю ня столькі з пазіцыі дасягненьня-посьпеху, колькі з пазіцыі адказнасьці… Напрыклад, так: як найлепш для людзей распарадзіцца іх даверам, як іх не падвесьці, а накіраваці туды, куды сапраўды весьці варта.

Акрамя таго, падымаць масы на змаганьне за свабоду, справядлівасьць, прагрэсіўнае грамадскае разьвіцьцё здольны далёка ня кожны. Спадару Сяргею гэта ўдаецца. Але, калі на чалавека добра рэагуюць іншыя – гэта яшчэ не азначае, што такія паводзіны людзей зьяўляецца прыватнай уласнасьцю правадыра. У гэтым ёсьць нешта большае. Звычайна, у такой сітуацыі варта падумаць над тым, што завецца місіяй…

Карацей, зь людзьмі, якія табе паверылі, жартаваць нельга. Такі давер – рэч вельмі тонкая, адказная і надзвычай каштоўная… Гэта як у “Маленькім прынцы”: “Мы адказныя за тых, каго прывучылі”…

Юрыдычны асьпект:

Лявон вольскі (гл. фота) – наш знакаміты музыка і мастак — у сваім інтэрвю на радыё “Свабода” (гл. відэа тут: http://www.svaboda.org/content/article/24390703.html) на пытаньне, як ён ставіцца да заяваў спадара Міхалка ў адрас Лу-кі, адказаў: “Любы незалежны музыка ў Беларусі са здаровым розумам падпішацца пад кожным словам Сяргея Міхалка. Проста яны баяцца гэта казаць”.

Усё так. Толькі вось пракуратура РБ узбудзілася не на жарт… А гэта азначае, што спадару Міхалку па вяртаньні ў Беларусь сапраўды пагражае падпіска пра нявыезд, сьледства, суд, вязьніца. Класічна аналагічнай сітуацыяй зьяўляецца сьледства, суд і па 2 гады турмы Паўлу Мажэйку і Міколу Маркевічу (тады, у канцы 1990-х, журналісту і рэдактару гродзенскай газеты “Пагоня” адпаведна) за тое, што ў адным з матэрыялаў газеты яны назвалі Лу-ку забойцам (мелася на ўвазе яго датычнасьць да “зьнікненьня” Захаранкі, Ганчара, Красоўскага, Завадскага)…

На гэтым прыкладзе мы заклікаем спадара Міхалка да асьцярожнасьці й поўнай усьвядомленасьці сваіх далейшых дзеяньняў.

Калі спадар Сяргей па нейкай прычыне вырашыць вярнуцца ў Беларусь і ўступіць “у дэбаты” з пракурорска-судовай сістэмай дыктатарскага беларусафобскага рэжыму (а магчымасьць такога мы дапускаем), тады мы раілі б зьвярнуць увагу на некальмі момантаў.

Момант першы зьвязаны з пытаньнем, зразумелым усім прыстойным людзям і ва ўсіх краінах, якія можна назваць больш-менш цывілізаванымі: а што, чалавек ня мае права мець сваё меркаваньне што да грамадска-палітычнай сітуацыі ў краіне і ў дачыненьні да асобных яе кіраўнікоў? А што, ён ня можа выказваць свайго меркаваньня, калі ў яго запытаюцца?! (зьвернем увагу — Сяргей Міхалок па ўласнай ініцыятыве нікому не навязваўся: яго запыталі – ён адказаў!)

Адказ відавочны: мае і можа! Больш за тое, гэта ня проста яго маральнае права як свабоднага грамадзяніна, гэта — яго юрыдычна абумоўленыя правы, якія бароніць і Канстытуцыя РБ, і шматлікія міжнародныя дакументы, падпісаныя кіраўнікамі Беларусі. Больш за тое, у асобных выпадках (пагроза незалежнасьці краіны з-за кіраўніцтва краіны, іншыя факты злачынства, зьдзейсьненыя людзьмі ва ўладзе), кожны грамадзянін Беларусі абавязаны крытыкаваць улады, патрабаваць іх замены!

Лічыць інакш – г.зн. па сутнасьці казаць, што ў нас зноў зьявілася раса недатыкальных паноў і раса рабоў. Прычым, што б ні зрабілі “паны”, крытыка ў іх адрас зьяўляецца “недапушчальнай і амаральнай”.

Таму казаць, што грамадзянін Беларусі ня мае права крытыкаваць прадстаўнікоў улады, пракуратура ня зможа. За гэта ў суд не пацягне. Інакш будзе прызнаньне перад усім сьветам, што мы ўжо жывем па Оруэлу… А гэта – татальная і канчатковая страта іміджу, самадыскрэдытацыя. Улады на такое пайсьці ня могуць. Пакуль. Таму сьледчыя пракуратуры будуць чапляцца да дробязяў, нюансаў – таго, што мы апісваем, як другі асьпект.

Момант другі: а няўжо характарыстыкі, якія даваў спадар Міхалок уладам у Беларусі й Лукашэнку ў прыватнасьці зьяўляюцца непраўдзівымі (зьвяртаем увагу: толькі ў гэтым выпадку іх можна лічыць абразьлівымі!).

Вось сьпіс гэтых характарыстык (абмяжуемся толькі тымі, якія пракуратура можна зьвязаць з Лу-кам):

- агідны палітычны дзеяч (1-я),

- падрыўнік (2-я),

- чалавек, які прывёў краіну да мяжы (3-я),

- галоўнае яго пачварнае злачынства, што ён правёў рубікон паміж беларусамі (4-я),

- ён хлус; напрыклад, увесь час хлусіць, што ў Беларусі дзякуючы яму [мір] (5-я),

- злодзей (6-я),

- невук (7-я),

- ён не прэзідэнт (8-я),

- чалавек, які ненавідзіць свой народ (9-я),

- такія злачынцы, як Лукашэнка, не пакідаюць сьведак сваіх злачынстваў (10-я),

- любы чалавек, які ўмее чытаць і лічыць, кіраваў бы Беларусьсю лепш, чым Лукашэнка (11-я),

- распрадае краіну (12-я),

- псіхічна неўраўнаважаны чалавек (13-я),

- зьдзекуецца над сваім народам (14-я),

- дзякуючы Лу-ку ў Беларусі дасягаюць [нечага] толькі здраднікі, крывадушнікі, сістэмшчыкі; у прыватнасьці, сабраў вакол сябе чорныя брыгады, праплочвае ўсіх мянтоў; паставіў на чале Беларусі ворагаў беларускага народу тых, хто як паліцаі пад час вайны (15-я),

- тым часам годныя людзі “выціраюцца” з краіны; выдаляе лепшых прадстаўнікоў літаратуры, мастацтва, рамёстваў; правакуе буйную хвалю эміграцыі, асабліва моладзевай (16-я),

- зьдзяйсьняе генацыд беларускага народу (17-я).

Такім чынам, у нас атрымалася 17 характарыстык Лу-кі, з-за якіх найверагодней пракуратура РБ можа прычапіцца да спадара Міхалка, паспрабаваць узбудзіць супраць яго крымінальную справу.

Таму раім спадару Сяргею, калі ён вырашыць вярнуцца ў Беларусь, падрыхтаваць добрую аргументацыю па кожным пункце.

На наш погляд, на тыя характарыстыкі, якія ня выдзелены тоўстым шрыфтам (1, 3, 4, 7, 11, 12, 13, 16-я), адносна лёгка знайсьці добрыя абгрунтаваньні альбо прызнаць іх асабістым меркаваньнем спадара Міхалка. Што да іншых характарыстых, дык над іх абгрунтаваньнем трэба добра падумаць (напрыклад, Лу-ка таму “падрыўнік”, што падрывае адзінства беларускага народу, правакуе раздрай паміж грамадзянамі, частка якіх вымушана станавіцца на бок абаронцаў беларускіх нацыянальных каштоўнасьцяў, а частка – на бок уладаў; ён “не прэзідэнт” таму, што многія апазіцыйныя дзеячы – Бяляцкі, Мілінкевіч, Мацкевіч, іншыя – заяўляюць, што Лу-ка не набраў 19.12.2011 г. 50% галасоў і для таго, каб яму быць прзідэнтам, павінен быць 2-і тур; бяз гэтага Лу-ка ня толькі не прэзідэнт, а і ўзурпатар – г.зн. злодзей асабліва буйнога маштабу; і г.д.).

Акрамя таго, кіраўнік рэдакцыі нашага сайта, Алесь Астроўскі, выказаў гатовасьць выступіць у судзе, калі такі адбудзецца, у якасьці сьведкі-эксперта ў падтрымку Сяргея Міхалка, калі такое спатрэбіцца. Ён мае 25-гадовы досьвед грамадска-палітычнай і больш за 12 гадоў ідэалагічнай дзейнасьці, сьпецыялізуецца на пытаньнях генацыду-этнацыду – формах злачынства супраць чалавечнасьці, якіх не павінна быць, і сапраўдных інтарэсаў беларускага народу, адстойваньне якіх кіраўнікі Беларусі мусяць лічыць сваім галоўным прафесійным абавязкам. Тое, што спадар Астроўскі робіць гэта ня толькі на словах, бачна нават з фота…

Момант трэці. Паколькі абсалютная большасьць злачынстваў рэжыму Лу-кі ў дачыненьні да беларускага народу зьяўляецца ня толькі надзвычай маштабнымі, але і відавочнымі, у працэсе магчымага рассьледаваньня і ў ходзе будучага суду варта актыўна ўзьнімаць пытаньне пра тое, ці ня ёсьць наўпроставым абавязкам Генеральнай пракуратуры ўзбуджаць рассьледаваньне і спыняць злачынствы, пра якія казаў спадар Міхалок. Так, няўжо пракуратура лічыць, што Лу-ка знаходзіцца ва ўладзе законна? Што за яго сапраўды прагаласавала 80% грамадзян Беларусі? Няўжо ў нас няма этнацыду (наўмыснага вынішчэньня беларускай мовы, культуры, гістарычнай памяці, нацыянальных сімвалаў) і генацыду (праз стварэньне ўмоў для выміраньня беларускага народу, імкненьня да замены яго ксенаэтнічным насельніцтвам, стварэньня сітуацыі, калі лепшыя прадстаўнікі беларускага народу, асабліва маладыя, ня маючы магчымасьці да самарэалізацыі ў Беларусі, вымушаны назаўсёды пакідаць Бацькаўшчыну)? Няўжо пракуратура ня бачыць, як Лу-ка распрадае нашу ўласнасьць і ставіць пад пагрозу незалежнасьць Беларусі?

Хай пракуроры – калі яны такія прынцыповыя, каб чапляцца да Міхалка – альбо адмяжуюцца ад гэтых злачынстваў, узбудзіўшы адпаведныя справы, альбо прымуць адказнасьць за іх у тым ліку і на сябе (“А суддзі хто?!”). Пройдзе час, і яшчэ невядома, чым (якімі параграфамі крымінальнага Кодэксу для іх саміх) абярнецца іх пракурорскае імкненьне бараніць відавочны сатанізм…

Стратэгічны асьпект

Спадару Міхалку, калі ён ужо вырашыў прыняць удзел у гамадска-палітычнай дзейнасьці (што, вядома, выдатна — ня можна не вітаць!), варта ведаць, што яму хутка простага змаганьня супраць дыктатуры, імперыялізму будзе недастаткова. Хутка спатрэбіцца стваральная прапанова – г.зн. веданьне, што адказваць на пытаньне (у т.л. пастаўленае самому сабе): а што вы будзе рабіць, Сяргей, за што змагацца, калі дыктатуры будуць разбураны?

Нават, калі яго пра гэта ніхто ня будзе пытацца, усё роўна спадару Міхалку трэба сачыць, каб яго з анархістаў не перацягнулі ў… цяперашнія ліберасты, якія — скажам гэта наўпрост — бароняць інтарэсы глабалісцкай сіянакратыі.

Паколькі мы ведаем асноўныя глабальныя ідэалагічныя плыні, мы, з нагоды, папярэджваем, што сучасныя ліберасты – гэта па сутнасьці тое самае, што былыя бальшавікі (упершыню пра гэта казаў акадэмік-невяртанец А.Федасееў – гл. http://nashaziamlia.org/2008/11/25/1606/ ). А гэта значыць, што цяперашнія ліберасты, якія сёньня заігрываюць з такімі людзьмі, як Міхалок, заўтра зробяць зь імі тое ж, што ў свой час з анархістамі зрабілі бальшавікі…

У якасьці ілюстрацыі да ўзьнятай ідэалагічнай праблемы прапануем спадару Міхалку адказаць на пытаньне: у чым розьніца паміж дзьвюмя сітуацыямі, калі на вуліцах Менска апрычнікі дыктатарскага рэжыму Лу-кі зьбіваюць беларускіх патрыётаў, і калі на вуліцах Варшавы апрычнікі польскіх ліберастаў зьбіваюць патрыётаў Польскіх (гл. фота, а таксама адпаведныя матэрыялы на сайце)? І ці ёсьць гэтая розьніца ўвогуле?

Праграма вырашэньня праблем людскай цывілізацыі ў кірунку гуманістычнага прагрэсу ёсьць толькі ў сапраўдных (г.зн. нацыянальных) дэмакратаў, і яны сцьвяржаюць, што людская цывілізацыя мае сьветлую будучыню толькі як гарманічная сістэма свабодных раўнапраўных народаў, але не як касмапалітычна-хаатычны біямаса-сьметнік! Гэтая пазіцыя цалкам пярэчыць інтарэсам й ідэалогіі ня толькі розных тэрытарыяльных імперастаў, а і глабалісцкіх ліберастаў…

Такім чынам, стратэгічная праблема, якая паўстане перад спадаром Сяргеем, такая: стаць нацыянальным дэмакратам і сапраўдным гуманістам ці прымкнуць да ліберастаў. Яму вырашаць. І лепш, каб ён пачаў разьбірацца неадкладна…

-

І апошняе. Спадзяемся, што хто-небудзь з атачэньня спадара Міхалка паведаміць яму пра гэты матэрыял, і ён зь ім азнаёміцца. Было б увогуле цудоўна, калі пасьля гэта спадар Сяргей яшчэ і пакінуў невялічкі каментар. Хаця б такі: маўляў, так, прачытаў… Гэта нам патрэбна, каб ведаць, ці была атрымана наша інфармацыя.

У сярэдзіне кастрычніка значную частку беларускага грамадства абляцела вестка: лідара гурту “Ляпіс Трубяцкі” Сяргея Міхалка выклікаюць у пракуратуру. Пра гэта адным зь першых паведаміў сайт “Беларускі партызан” (http://www.belaruspartisan.org/bp-forte/?page=100&backPage=13&news=106318&newsPage=0; цяпер ён у Беларусі блакаваны). Прычынай стала тое, што Сяргей Міхалок даў інтэрвію, у якім нібыта абразіў Лу-ку. Мы прапануем нашым чытачам зьвярнуць увагу на гэтую, здавалася б, прыватную падзею з нашага сёньняшняга жыцьця, бо яна ўлучыла ў сябе шэраг істотных момантаў сёньняшняй беларускай гісторыі. А наш аналіз, як часта мы робім, пачынаем з самаго факта.

Рэдакцыя.

1.

“ДА ГЭТАЙ УЛАДЫ Ў МЯНЕ ВЫКЛЮЧНА ЎЛЬТЫМАТЫЎНЫЯ ПРЭТЭНЗІІ”

Так спадар Сяргей сапраўды заявіў у сваім знакамітым інтэрвю пасьля аднаго з канцэртаў у Санкт-Пецярбурзе (праглядзець яго можна тут: http://www.youtube.com/watch?v=glDa64BRaAQ&feature=related). Для тых, хто жадае мець тэкставую версію інтэрвю — напрыклад, каб паўважлівей пазнаёміцца са стаўленьнем знакамітага музыкі-шоўмэна да дыктатара-беларусафоба — мы зрабілі набор тэкста, які падаем ніжэй.

«… Я не факусуюся выключна на гэтай персоне. Мне проста вельмі не падабаецца, што нашу краіну асацыююць выключна з гэтым агідным палітычным дзеячам і падрыўніком (!). Гэта чалавек, які прывёў краіну да мяжы. Самае галоўнае яго пачварнае злачынства – што ён правёў рубікон паміж беларусамі. Гэта не атрымлівалася зрабіць нікому. Ёсьць людзі, якія адзін аднаго цяпер ужо ненавідзяць. Гэта адбылося дзякуючы Лукашэнку. Ён увесь час кажа на словах, што ёсьць нейкая інтэграцыя, салідарнасьць грамадства, што ён захаваў краіну. Ён увесь час апелюе да незалежнасьці. Вакол сябе спрабуе сфакусаваць астравок бясьпекі. Увесь час хлусіць, што ўвесь сьвет знаходзіцца ў агні і пажары, і што толькі ў Беларусі дзякуючы яму [мір]. Ну, карацей, гэта хлус, злодзей і невук.

Ніякі ён не прэзідэнт. Гэта чалавек, які ненавідзіць свой народ. Ён у лепшым выпадку заслугоўвае справядлівага суду.

Я просты чалавек, я не палітык. І ў мяне заўсёды будзе прэтэнзія і да іншай улады. Я чалавек з анархічным сьветаглядам. Я яшчэ раз кужу: я не факусуюся выключна на Лукашэнку. У мяне проста няма выбару. Таму, што такія злачынцы, як Лукашэнка, яны не пакідаюць сьведак сваіх злачынстваў. Яны не пакідаюць разумных, вясёлых, радасных людзей. Людзей, якія хочуць жыць радасным жыцьцём, мець нейкія персьпектывы. І я не хачу займацца нейкім палітычным супрацьстаяньнем. Яшчэ раз кажу. Я – паэт, мастак. Я – артыст, клоўн. Мне падабаецца жыць поўным жыцьцём. У маёй краіне менавіта дзякуючы гэтаму чалавеку я не магу дыхаць на поўныя грудзі. Таму ў некаторыя моманты я факусуюся менавіта на гэтай барацьбе.

Я веру, што наша краіна на самай справе вартая зусім іншага лёсу і зусім іншай гісторыі.

Мне здаецца, што нашай краінай любы чалавек, які ўмее чытаць і ўмее лічыць да 10, кіраваў бы лепш, чым гэты Лукашэнка – і ў эканамічным, і ў палітычным, і ў іншых планах.

Мне сорамна, што нашы галоўныя палітыкі ўвесь час стаяць на каленях і крывадушна з працягнутай рукоў. Распрадалі ўсю краіну. Увесь час чакаюць нейкіх траншаў, грантаў. Увесь час чакаюць нейкіх падачак. І ў нас імідж нашай краіны такі, што гэта краіна такіх аграрных, такіх вельмі згодных, безыніцыятыўных людзей. Што мы ўвесь час гэткія папрашайкі. Усе гэтыя клаўнады ў Камедзі-клаб, усіх гэтых перадачах вульгарных – яны пачынаюць асацыяваць беларусаў менавіта з гэтай асобай. Разумееце, сьціраецца эпас, сьціраюцца артэфакты нацыянальнай ідэнтыфікацыі цэлага народу, выдаляецца гераізм. Выдаляюцца лепшыя прадстаўнікі літаратуры, мастацтва, рамёствы.

Беларусы – гэта вялікая нацыя. Так, мы маленькі народ. У нас няма якіх-небудзь імперскіх амбіцый, але мы ганарымся сваёй гісторыяй.

Я прыехаў туды ў 18 гадоў. І я закахаўся ў гэтую краіну. Там жывуць мае родныя, блізкія. І я хачу, каб наша краіна ўлілася ў агульны карагод свабодных еўрапейскіх дзяржаў. Мы самі хочам абіраць свой лёс. Мы не хочам увесь час залежаць ад гэтых траншаў. А цяпер мы, нібы сабака на сене – увесь час залежым ад таго, што прыйдзе ў галаву псіхічна неўраўнаважанага чалавека, які гвалціць і зьдзекуецца над сваім народам.

Увогуле, усё гэта хлусьня. Гэта міф пра пятую калону, пра фонд Сораса, пра нейкіх праплочаных людзей. Гэта – простыя людзі, якія хочуць жыць, разьвівацца. Каб чалавек зь ведамі, з адукацыяй, выхаваны мог дамагчыся ў жыцьці многага дзякуючы свайму пошуку і працы. У нас дасягаюць [нечага] толькі здраднікі, крывадушнікі, сістэмшчыкі. Г.зн. людзі, якія ўмеюць хлусіць, якія жывуць у фантасмагарычнай Беларусі. Разумееце, пра што ідзе гаворка?

Гэта — генацыд беларускага народу! З боку чэрні й чарнасоценцаў.

Лукашэнка вакол сябе сабраў вось гэтыя ўсе чорныя брыгады. Ён праплочвае ўсіх гэтых мянтоў. Вось гэтыя людзі якраз-такі — без рэжыма ім хана. Таму яны, як пацукі, бьюцца і ўгрызаюцца. Г.зн., як толькі яны бачаць людзей, якія зь імі ня згодныя, яны адразу на іх кідаюцца. Я яшчэ раз кажу, што супраць Лукашэнкі ня нейкая палітычная групоўка.

Паразмаўляйце з простымі людзьмі, что адбываецца ў нашай краіне. Проста ідэалагічны корпус – вось гэтая містыфікацыя, вось гэты мас-медыйнай тэрор (дзякуючы, дарэчы, вялікаму брату, вялікай сястры), які мусіруецца ў людзях – і стварыў уражаньне, што ў нас такая вельмі спакойная, такая прыгожая, добрая краіна.  Усе такія зачараваныя і тупаваценькія хахмачы, як гэтыя каманды КВЗ. Мы ўсе такія хіхіхаем нечага, усе скачам.… Гэта ўсё ня так.

У нас ёсьць контаркультура, у нас ёсьць свабоднае мастацтва, у нас вельмі шмат таленавітых людзей – лекараў, навукоўцаў…

[Але] прыедзьце ў Менск, зайдзіце ў любое напаўбагемнае кафэ і вазьміце там які-небудзь часопіс “50 красівейшых людзей Менска”. Там будуць нейкія бл*дзі, дырэктары нейкіх фітнэс-цэнтраў, папсовыя сьпевакі нейкія – г.зн. шушара нейкая, усе гэтыя папугаі ва ўсіх гэтых дыскваердах і ўсіх гэтых гамасецкіх брэндах… Там ня будзе ніводнага нармальнага, годнага чалавека. Таму што такіх людзей выціраюць з гэтай краіны.

Таму я падкрэсьліваю слова “генацыд”.  Таму што буйная хваля эміграцыі, моладзь бяжыць адтуль. Прычым моладзь самая лепшая. Моладзь, якая ведае мовы. Праграмісты там, будучыя музыкі, настаўнікі. Яны ня бачаць персьпектываў, яны ня хочуць пераўтварацца ў гэтых сістэмных робатаў.

Таму проста мне здаецца, што гэта абавязак кожнага чалавека, які думае сваёй галавой і ў якога ўсьць сваё ўласнае меркаваньне, угледзець у гэтым небясьпеку. І ня толькі для свойго ўласна жыцьця, але і для жыцьця сваіх дзяцей, унукаў…

Я хачу, каб мае ўнукі свабодна хадзілі па родным горадзе. Каб яны адчувалі сувязь са сваімі продкамі, каб не баяліся размаўляць на роднай мове, каб яны чыталі Янку Купалу, Якуба Коласа, а не чыталі гэтую гісторыю, напісаную гэтымі ж*палізамі…

Я ня думаю пра тое, чым скончыцца бой. Я ведаю, што проста трэба біцца. Гэта трэба мне самому. Мне ня важны вынік – выйграю я ці прайграю. Я сабе не задаю ніякіх пытаньняў. У мяне няма іншага выйсьця. Я адчуваю радасьць жыцьця ад гэтага. Калі ня будзе ніякай барацьбы, я буду сьпяваць пра лісьцікі, яблынькі, агуркі, ветрык. Буду сьпяваць нейкія эфемерныя песьні зь метафізічнымі словамі… Ня ведаю,чым я буду займацца.

Я яшчэ раз кажу: мне ня важны вынік. Я ня бачу іншага для сябе выйсьця. Я хачу быць чалавекам.

Так, я – беларус. Я з горада-героя Менска. Гурт “Ляпіс Трубяцкі”.

Мы па-ранейшаму лічым, што горад Менск – гэта наш горад. Мы не зьбіраемся здавацца з-за нейкіх акупантаў. Мы ня лічым гэтых людзей беларусамі. Гэта – ворагі ўласнага народу, яны як паліцаі пад час вайны.

Сапраўдныя беларусы ня любяць Лукашэнку. І гэта ня нейкая “5-я калона”. Таму што я не бяру ніякіх грантаў, я не знаходжуся ў складзе нейкай партыі. Калі падзе рэжым, гэта ня значыць, што я нацэльваюся на пасаду нейкага міністра.

У мяне будуць прэтэнзіі да новай улады. Увогуле да любой улады ў мяне ёсьць прэтэнзіі. А да гэтай улады ў мяне выключна ўльтыматыўныя прапановы: альбо яны, альбо я.

Таму ў мяне няма іншага выбару. Яшчэ раз [пра гэта] кажу.

Я не зьбіраюся на гэтай барацьбе нажыць нейкія капіталы. У мяне не застаецца выйсьця – я змагаюся за сваю свабодную жыцьцёвую прастору. Гэта маё крэда: ня быць скотам!”

(канец цытаваньня інтэрвю спадара Міхалка).

-

2.

Каб лепш прааналізаваць сітуацыю, варта больш пазнаёміцца і з самім спадаром Сяргеем, і з апошнімі прыкладамі яго творчасьці.

Вось тут: http://www.youtube.com/watch?v=MzXQUMXgBbc (глядзі відэа) – спадар Міхалок у прынятым цяпер у шоў-бізьнесе стылі, на наш погляд, удала “сьцябаецца”, адказваючы на пытаньні журналістаў нейкіх музычных выданьняў.

Вось тут: http://www.svaboda.org/content/article/24372776.html (таксама глядзі далучаны фільм) — ён апавядае пра ўмовы свайго побыту ў Маскве.

Вось тут: http://www.youtube.com/watch?v=ejmPzQU8B2Q – можна паглядзець кліп, дзе выконваецца песьня “Зорачкі”. Фільм засьведчыў, як пачыналася нацыянальнае абуджэньне “Ляпісаў”.

Вось тут: http://www.youtube.com/watch?v=UIwA_QeTD9U&feature=g-vrec – кліп зь песьняй “Грай”. Бачны выразны рост грамадскага самаўсьведамленьня мастака. Менавіта гэтая песьня справакавала выступ Пазьняка (гл. http://www.svaboda.org/content/article/24367199.html) з маральнай падтрымкай нацыянальнага сьвядомаснага ўзьлёту ў, здавалася б, бесперсьпектыўным у гэтым сэнсе да таго гурце.

А вось тут: http://www.svaboda.org/content/article/24384213.html – кліп зь яго апошняй песьняй-заклікам на верш Янкі Купалы “Хто ты гэткі” (гэта тут заклік: ня быць скотам). Нам здаецца, што ўжо тут “Ляпісы” канчаткова раскрыліся, як сапраўдныя годныя беларусы-літвіны. Ня ведаем, што будзе далей, але пакуль — выдатна!

Вось некаторыя водгукі на апошні кліп:

Natalka, mensk: “Выдатна, што гучаць словы Янкі Купалы і гучаць цвёрда і пераканаўча! Яны вельмі патрэбныя беларусам сёння. Ты малойца, Сяргей! “

Беларус: “Малайцы!!! Жыве Беларусь!!!”

1: “Кліп шыкоўны!”

Галіна, Менск: “Крута!!! Дзякуй шчырае Сярожу Міхалку і «Ляпісам» за кліп, за пазіцыю, за свядомасць, як ні пафасна гэта гучыць! За глыток чыстага паветра сярод смуроду…”

Віленчук: “Міхалок — Ляпісы — Моц!!! Крута, супер!!!”

-

З аднаго з лістападаўскіх паведамленьняў радыё “Свабода” (гл. http://www.svaboda.org/content/article/24398742.html) дадаткова можна даведацца, што пракуратура, якая вядзе праверку ў дачыненьні да спадара Міхалка з кастрычніка г.г., прызначыла лінгвістычную эксьпертызу выказваньняў лідэра гурту «Ляпіс Трубяцкі» ў дачыненьні да “кіраўніка Беларусі”. Крымінальная справа на музыку пакуль не заведзена і сьледчых дзеяньняў зь Сяргеем Міхалком ў іншых краінах пакуль не праводзілася.

Яшчэ 17 кастрычніка адзін з начальнікаў Генпракуратуры Павал Радзівонаў заявіў: «Так званыя сьмелыя і бяскрыўдныя выказваньні саліста «Ляпіса Трубяцкога», відавочна, знаходзяцца па-за рамкамі ня толькі нормаў этыкі і маралі, але і права … Міхалок лічыць сябе чалавекам культурным і сучасным. Значыць, яго творчая дзейнасьць павінна будавацца на прынцыпах павагі асобы. Выраз грамадзянскай пазыцыі павінен будавацца на тых жа прынцыпах — без абразаў і зьнявагаў каго б там ні было«. Паводле яго, у любым цывілізаваным грамадстве абраная музыкам форма выказваньня «зьяўляецца недапушчальнай і ставіць [Міхалка] ў разрад банальных хуліганаў».

З гэтага ж паведамленьня “Свабоды” можна даведацца, што гурт «Ляпіс Трубяцкі» ўключаны ў сакрэтны чорны сьпіс музычных калектываў і дзеячаў мастацтва, дзейнасьць якіх на тэрыторыі Беларусі негалосна забароненая. На працягу году канцэрты гурту ў Беларусі неаднаразова адмяняліся, у той час як за межамі Беларусі выступы карыстаюцца вялікім посьпехам.

-

Зусім нядаўна два беларускія музычныя сайты (http://generation.by/news4947.html ; http://music.fromby.net/article/2847/) паведамілі, што на працягу апошніх месяцаў Сяргей Міхалок знаходзіцца пад пільнай увагай медыя і праваахоўных органаў. У сярэдзіне кастрычніка на адрас Сяргея Міхалка прыйшла позва з патрабаваньнем зьявіцца ў пракуратуру Цэнтральнага раёна Менска. Многія зьвязалі гэты выклік са сьмелымі выказваньнямі музыкі супраць дзеючай улады. Сяргей Міхалок, нягледзячы на перасьлед беларускай пракуратуры, не зьбіраецца адмаўляцца ад сваіх поглядаў. Больш за тое, з нагоды перамогі песьні «Ня быць скотам» на «Тузіне Гітоў» Сяргей Міхалок вырашыў перапыніць маўчаньне, якое ён узяў на параду юрыста ў час пракурорскай праверкі, каб перадаць сваім прыхільнікам палымянае прывітаньне. У сваім звароце да прыхільнікаў лідэр гурта «Ляпіс Трубяцкі» піша:

Палымяна вітаю ўсіх!

Можна канстатаваць, што «Грай-тур» адбываецца пры падвышанай увазе міжнароднай грамадскасьці, што наведвае нашы канцэрты. Нашаму наступальнаму мабільнаму атраду скараюцца новыя вяршыні, да нас далучаюцца дробныя партызанскія фармаваньні. Ворагі, што пакаяліся, праходзяць абрад ачышчэньня і пераходзяць на наш бок.

Канцэрты ва Ўкраіне і Расеі прайшлі з аншлагам, што пацьвярджаюць фотаздымкі гледачоў, а таксама перапужаных і ашалелых жанчынаў-касірак. Вялізнае дзякуй беларусам, якія знаходзяць у сабе сілы і магчымасьць выязджаць ды падтрымліваюць нас улюлюканьнем, тэматычнымі крычалкамі, транспарантамі ды слушнымі сьцягамі.

Дэвіз «Ня быць скотам» пасьпеў ужо стаць інтэрнацыянальным, таму што падобныя праблемы ёсьць у людзей і ў іншых краінах. Няхай жа прыклад музычнага супраціву Беларусі будзе прыкладам для ўсіх разважлівых жыхароў планеты Зямля!

Прадбачу абвінавачваньні ў патаснасьці ды буфанаднасьці нашых дзеяньняў ды ўчынкаў, таму хачу яшчэ раз усім нагадаць, што галоўнае ў сучасным мастацтве — умець выклікаць агонь на сябе ды наступны за ім рэзананс контратакі.

Жыве Беларусь!

Сяргей Міхалок”

(канец цытаваньня двух апошніх сайтаў)

-

P.S.

Бліжэйшы канцэрт «Грай-туру»  Ляпісаў адбудзецца 9 сьнежня г.г. у Маскве (ў «Б2»). Заклікаем беларусаў Масквы наведаць яго. Да канцэрта застаецца двое сутак…

Нагадваем, што 7.01.2010 г. на галоўнай плошчы Віцебска быў затрыманы сябра партыі КХП БНФ Сяргей Каваленка. Яго затрымалі за тое, што ён узьняў нацыянальны сымбаль — бел-чырвона-белы сьцяг — на належную яму вышыню. Гэты сымбаль рэжым Лукашэнкі забараніў у тым ліку і для таго, каб улагодзіць невялікую купку ветэранаў, якія захаваліся дасёньня дзякуючы таму, што ўсю вайну “ваявалі” ў заградатрадах, у СМЕРШы, у лясах заходніх абласьцей Беларусі й Украіны супраць змагароў за незалежнасьць ад улады бальшавікоў.

Супраць Каваленкі распачатая справа паводле 2-й часткі 339 артыкула Крымінальнага кодэксу. Яму пагражае ў лепшым выпадку арышт ад 3 да 6 месяцаў, а ў горшым — турэмнае зьняволеньне на тэрмін да 6 гадоў. Аркамітэт Беларускага Міжнароднага Дэмакратычнага Руху (БМДР)  разглядае інкрымініруемы яму артыкул як неадэкватны ў адносінах да здзейсьненага ўчынку. Рыхтуецца расправа над сумленным беларусам.

Мы лічым, што рэпрэсіўнай машыне рэжыму патрэбны закладнікі, каб было чым гандляваць з Захадам. Аргкамітэт БМДР заклікае грамадства трымаць пад пільным наглядам лёс С.Каваленкі і не дазволіць рэжыму расправіцца зь ім.

Сьпіс палітзьняволеных пашыраецца. Працягваецца ганебны працэс над сьвядомым беларусам Мікалаем Аўтуховічам, які кінуў пальчатку ў твар рэжыму. Паводле Аўтуховіча, версію пра тэрарызм сьледства цалкам прыдумала на замову кіраўнікоў Ваўкавыска, Гарадзенскай вобласьці, а таксама шэрагу вышэйшых чыноўнікаў у Менску, якія помсьцілі яму за барацьбу з карупцыяй.

16 красавіка пракурор Эльдар Сафараў запатрабаваў суд пакараць Мікалая Аўтуховіча 20 гадамі зьняволеньня, Уладзімера Асіпенку і Аляксандра Ларына – 11 гадамі, а Міхаіла Казлова – 3 гадамі зьняволеньня.  Адвакат Аўтуховіча Павал Сапелка не спадзяецца на тое, што суд вынесе яго падабароннаму справядлівы прысуд.

Сапелка заявіў: «На жаль, суд прыняў эстафету сьледства і максімальна абмежаваў бок абароны ў пошуках доказаў невінаватасьці сваіх падабаронных … Нялішне будзе паразважаць, а чаму мэтай стаў менавіта Аўтуховіч? На маю думку, таму, што такі бізнэсмэн уладам Беларусі не патрэбны. Нармальны бізнэсмэн павінен быць напужаным, злодзеем, абыякавым, якога ненавідзяць людзі. Аўтуховіч да вобразу местачковага алігарха не падышоў. Ён незалежны, чысты перад законам, неабыякавы да бедаў і патрэбаў гараджан, а таксама валявы і рашучы ў адстойваньні сваіх правоў. Ён мог бы знайсьці паразуменьне з уладай, але ня стаў гэтага рабіць. Мог бы прагульваць свае прыбыткі, а замест гэтага займаўся дабрачыннасьцю ды дапамогай тым, хто меў у гэтым патрэбу. Але вядома, што тых, каго ў нас любіць народ, ня вельмі любіць улада. Зьняволеньне ў калоніі перад гэтым арыштам не зламала яго. А такі чалавек больш небясьпечны за дзясятак палітыкаў-дэмагогаў, псеўдалідэраў псеўдаструктураў».

Суайчыньнікі, рэжым Лукашэнкі, перачакаўшы дзесяць гадоў пасьля таямнічых сьмерцяў А.Майсені ды Г.Карпенкі, верагодных забойстваў Ю.Захаранкі, В.Ганчара, А.Красоўскага, З.Завадскага і не атрымаўшы ад большасьці грамадства ніякай рэакцыі супраціву, зноў пачаў зацягваць у машыну рэпрэсій сумленных беларусаў. І не за надпісы на платах. У справу пайшоў найбольш страшны артыкул – “тэрарызм”. Кошт гэтых абвінавачваньняў – жыцьцё. Вяртаюцца метады 1937-га года. Аднак чутныя толькі кволыя галасы пратэсту невялікай купкі сумленных беларусаў. Палітычныя дзеячы, усялякія кааліцыі, блокі і грамадскія арганізацыі  (у тым ліку і тыя, што заяўляць аб сваёй “элітарнасьці” і гатоўнасьці пераняць уладу) сёньня больш заклапочаны віртуальнымі выбарамі, пытаньнямі  сэкс-меншасьцяў і асабістым дабрабытам. Голаса пратэсту беларускай інтэлегенцыі ўвогуле няма.

Калі ж сеньня мы дазволім рэжыму расправіцца з гэтымі патрыётамі, заўтра неабходнасьць усялякіх судоў увогуле адпадзе. Вырашаць наш лёс будуць сталінскія “тройкі”, а абвінавачваць будуць новыя вышынскія і рудэнкі. У якой яшчэ краіне сьвету грамадзян перасьледуюць за праяўленьні нацыянальнай сьвядомасьці? Толькі ў той краіне, дзе кіруючая ўлада праводзіць антынародную палітыку.

Прававое бязьмежжа ў Беларусі будзе доўжыцца да таго часу, пакуль у грамадстве не выкрышталізуецца беларуская нацыянальная эліта. Эліта – гэта не пасада, эліта — гэта грамадзянская пазіцыя, вобраз жыцьця і мысьленьня. Ня могуць ею быць, па вызначэньні, сёньняшнія начальнікі партый, усялякіх кааліцый і аб’яднаньняў.

Эліта – гэта Б.Кіт, які ўсё сваё жыцьцё самаахвярна служыў сваёй Бацькаўшчыне; Б.Хамайда, які адзін (і колькі гадоў запар) упарта раздае незалежныя газеты; С.Каваленка, які моцна трымае наш нацыянальны сымбаль; А.Астроўскі, адзіны беларускамоўны прафесар Гарадзенскага медуніверсітэта, які ў вольны час займаецца інфармаваньнем  беларускай нацыянальнай эліты праз сайт nashaziamlia.org; гэта спадар Анатоль Белы (кіраўнік клубу “Спадчына”), які колькі год змагаецца за беларускую нацыянальную ідэю; гэта Г.Арцёменка, невялікая па росту, але вялікая па духу і сумленнасьці жанчына, якая стварыла Народны каляндар, які вяртае нас да вытокаў нашай беларускай нацыі; гэта і заўчасна пайшоўшая ад нас Я.Палякова, якая аддала сваё жыцьцё, але не скарылася перад рэжымам; гэта В.Доўнар, трагічна загінулы пры нявысьветленых абставінах; гэта С.Антончык, сумленны беларус, рабочы, былы дэпутат ВС 12 скліканьня, які не пайшоў да ўсялякіх калабарантаў, кшталту А.Мілінкевіча; гэта і М.Собаль, які ў пачатку 1990-х быў стваральнікам першага беларускага незалежнага прафсаюза — Канфедырацыя Працы Беларусі; гэта Т.Красінская, сябра выканкаму гэтага прафсаюза, кіраўнік незалежнага прафсаюза тралейбуснага парку № 1, заўчасна пайшоўшая з жыцьця у 2000 г.

Беларусаў, якіх мы можам аднесьці да эліты — сотні і тысячы. Але мы пакуль усіх іх ня ведаем, бо яны змагаюцца за свой гонар і годнасьць народу не на трыбунах усялякіх сімпозіумаў ці кангрэсаў, а ў жыцьці. Прыйдзе час і іх слова будзе вырашальным.  І няхай не спадзяюцца на кіруючыя пасады тыя, хто сёньня на ўмовах Еўропы гатовы аддаць лес свайго народу каму заўгодна, абы плацілі – тыя, хто падтрымлівае праграму “Ўсходняга партнэрства”, якая ўлічвае інтарэсы толькі еўрапейскага капіталу.  Тыя, хто навыперадкі з уладай бягуць ва ўсялякія Еўранэсты, будуць выкінуты на сьметнік гісторыі як здраднікі. Мы не дазволім ім гандляваць лёсам нашай Бацькаўшчыны.

Гэй, літвіны — Бог нам радзіць!

Яўген Мурашка, старшыня аргкамітэту БМДР

20.04.2010 г.

Гэтага выбітнага беларуса — на шчасьце, усё яшчэ нашага сучасьніка — ведаюць асабіста многія беларусы. У тым ліку і гарадзенцы, у тым ліку і мы. Ён прыязджаў у пачатку 1990-х ў Беларусь, быў і ў Гародні. Яшчэ больш беларусаў ведаюць пра яго з кніг, артыкулаў, радыёперадач, зь сеціва. Сапраўды, з нашых сучасьнікаў нароўні зь ім па сваёй грамадскай значнасьці быў бадай што Васіль Быкаў.

Барыс Кіт нарадзіўся ў 1910 годзе ў Санкт-Пецярбургу ў беларускай сям’і. Бачыў абедзьве рэвалюцыі. Пасьля кастрычніцкага перавароту ягоны бацька, ратуючыся, перавёз сям’ю ў вёску Агароднікі Карэліцкага раёну. Пазьней Барыс Кіт скончыў Віленскі ўніверсітэт імя Стэфана Баторыя, выкладаў матэматыку і быў дырэктарам Віленскай беларускай гімназіі, затым Наваградскай гімназіі. За беларускую дзейнасьць перасьледаваўся ўладамі Польшчы, СССР, нацысцкай Нямеччыны (пад час Другой сусьветнай вайны ледзь ня быў расстраляны немцамі). Каб ня быць зьнішчаным бальшавікамі, у канцы вайны эміграваў у Нямеччыну, а ў 1948 годзе — у ЗША. Там працаваў у розных кампаніях, удзельнічаў у амерыканскіх праектах палётаў у космас, у тым ліку на Месяц, дасьледаваў касьмічныя праграмы СССР. Прафесар, доктар філасофіі ў галіне матэматыкі, акадэмік Міжнароднай акадэміі астранаўтыкі, шмат якіх іншых міжнародных і нацыянальных акадэмій.

Лідзія Савік - аўтарка кніг пра Барыса Кіта «Вяртаньне» і «Космас беларуса» — сьцьвярджае, што больш за ўсё яе ўражвае Кіт-настаўнік, педагог, асьветнік: «Ён заўсёды імкнуўся вучыць дзяцей. Нават калі ён займаўся амерыканскімі касьмічнымі дасьледаваньнямі, ён працягваў працаваць у Вашынгтонскім Мэрылэндзкім унівэрсытэце, выкладаў матэматыку - гэта яго любімы прадмет. На радзіму ён прыехаў у 1992 годзе з ідэяй заснаваць беларускі нацыянальны ўніверсітэт па тыпу Оксфарда ці Кембрыджа. Нават распрацаваў праграму гэтага ўніверсітэту, з запрашэньнем замежных вучоных. Мы ўсе тады марылі, што будзе адкрыты такі ўніверсітэт. Ён ужо і спонсараў пачаў шукаць для такога ўніверсітэту, і знайшоў бы іх… Але ўлада перамянілася. Пасьля таго, як у нас зьмянілася ўсё для беларускай справы ў горшы бок, ён на Беларусь больш не прыяжджаў. Але пачаў рабіць усё магчымае для радзімы: ён заснаваў прэмію для навукоўцаў імя Барыса Кіта, дапамагаў у выданьні кніг, многія нашы студэнты езьдзілі на стажыроўку, ён быў спонсарам рабочай нямецка-беларускай групы, заснаванай пры ўніверсітэце Бэрліну«. І яна ж дадае: «Гэта чалавек-эпоха. Цэлае стагодзьдзе чалавек пражыў і зрабіў столькі, колькі, можа, ня зробяць многія іншыя ўніверсітэты ці ўстановы».

У сваю чаргу Радзім Гарэцкі, які пазнаёміўся са спадаром Барысам, калі той прыяжджаў на Бацькаўшчыну, сьцьвярджае, што Барыс Кіт яму сам казаў, што яго жыцьцёвае крэда — «Усё, што я рабіў у жыцьці, я рабіў для радзімы і яе славы«.

Спадар Барыс адзначыў стогадовы юбілей разам зь сям’ёй, жонкай Тамарай Казевіч, сынам Віктарам і іншымі сваякамі, якія прыехалі да яго з Амерыкі ў Нямеччыну, дзе ён апошнім часам жыве, у Франфуркце-на-Майне.

Учора, 6 красавіка, у Менску ў перапоўненай зале Палаца мастацтваў прайшла вечарына, прысьвечаня 100-годдзю Барыса Кіта.

Рэдакцыя сайта Нашазямля.орг і аргкамітэт БДР далучаюцца да ўсіх, хто жадае спадару Барысу Кіту здароўя, яшчэ многіх гадоў жыцьця і  радасьці ад посьпехаў блізкіх, ад прыемных зьвестак зь Беларусі. Жадаем спадару Барысу дажыць, як мінімум, да таго часу, калі ён пабачыць перамогу сапраўднай беларускай дэмакратыі на яго Бацькаўшчыне!

P.S.

Усе, хто жадае паглядзець кароткае відэа з Барысам Кітам, можа зрабіць гэта па наступным адрасе: http://www.svaboda.org/content/article/2003011.html

У свой час у адным з прынцыпаў Беларускай дактрыны (Д пр-п 114) мы зафіксавалі, што найважнейшай унутрыграмадскай супярэчнасьцю, якая сёньня прысутнічае ў Беларусі, вызначаючы зьмест падзей і будучы лёс нашага народу, ёсьць ня “выбар паміж Расеяй і Захадам”, а супрацьстаяньне паміж тымі, хто выступае за самастойнае прагрэсіўнае разьвіцьцё беларускага народу (з аднаго боку), і тымі, хто ў Беларусі імкнецца праводзіць інтарэсы расейскай тэрытарыяльнай альбо заходняй фінансавай імперыякратый (з другога боку; апошнія канкуруюць паміж сабой — гэта так, але ў пытаньні свабоды народаў, сапраўды дэмакратычнага разьвіцьця іх дзяржаў заўсёды выступаюць адзіным варожым фронтам). Атрымліваецца, не пасьпелі мы – беларусы-літвіны – вызваліцца з-пад уплыву крывавага касьцяломнага расейскага імперыялізму, як на нас ужо накатвае развадчаючы мазгі імперыялізм фінансавы — мутная ліберастычная плынь (нагадаем, ліберастызм – гэта гібрыд лібералізму з усё больш выразнымі элементамі таталітарызму). Адчуваньне такое, нібы на цябе з размытага вадой гарадскога сьметніка напаўзае брудная, смуродная, заразная жыжа.

Асноўны сродак захопніцкай вайны, якую вядуць ліберастызатары супраць нашага ды іншых народаў – грошы (у расейскіх імперыялістаў асноўнымі сродкамі агрэсіі былі вайсковая сіла і тэрор). Асноўныя кампаненты прапагандысцкай атруты ліберастаў – абстрактныя правы абстрактнага чалавека (але ніколі не канкрэтнага, напрыклад, беларуса), індывідуальная свабода (якая? разбураць ці ствараць? – не тлумачыцца), талерантнасьць да ўсіх магчымых вычварэньняў (напрыклад, сексуальныя мяншыні чамусьці павінны абавязкова публічна дэманстраваць свае анамальныя адхіленьні), халакост (абавязкова 6-мільённы), свабода СМІ (для дэзарыентацыі людзей, хлусьні ці для праўды? — не гаворыцца) і да т.п. Адначасна ў гэтым ліберальным ідэалагічным сьметніку таксама абавязкова мусяць адсутнічаць такія паняцьці, як народ, яго правы, каштоўнасьці, інтарэсы, адказнасьць чалавека перад грамадствам, сацыяльная і нацыянальная справядлівасьць, сэнс ды зьмест жыцьця, культура, мараль, сумленьне, этыка і да т.п. найістотныя рэчы, безь якіх немагчымае сапраўды людскае быцьцё.

Названая ў пачатку супярэчнасьць – ня проста тэарэтычнае палажэньне. Яна праяўляе сябе ў канкрэтных падзеях нашай рэчаіснасьці, рэакцыях людзей, абумоўленых сітуацыяй выбару. З гэтым выбарам найчасьцей мусяць сутыкацца тыя, хто займае актыўную грамадскую пазіцыю – найперш прадстаўнікі апазіцыі. Хто зь іх і як сябе паводзіць? – важкае пытаньне, якое варта вывучаць. Чаму? Дый таму, што менавіта гэтыя людзі зьбіраюцца прыйсьці на зьмену прарасейскаму этнацыднаму рэжыму Лукашэнкі. Што яны дадуць беларускаму народу: ці тое, што сапраўды яму патрэбна, ці ўсяго толькі новую форму каланіялізму?

На жаль, назіраючы ў гэтым кантэксьце за падзеямі ў шэрагах “афіцыйнай апазіцыі” (найперш, АДС + БНБ + “Эўрапейская кааліцыя”), мы бачым шмат непрыемных прыкмет, на якія неабходна зьвярнуць увагу. Але падаць і прааналізаваць іх мы лічым вартым на фоне падзей і ўчынкаў, якія выпінаюцца на фоне нашай рэчаіснасьці сваёй адэкватнасьцю, яркасьцю, воляй, беларускасьцю.

1. Праявы сапраўднага беларускага пратэсту і сапраўднай апазіцыйнай альтэрнатывы.

Апошнія некалькі дзён шмат увагі прыцягвае да сябе ўчынак простага беларускага хлопца зь Віцебска, па прафесіі будаўніка, сябры КХП Сяргея Каваленкі (гл. фота ўверсе, справа). Апоўдні 7 сьнежня г.г. ён умудрыўся ўзьняць на амаль 40-метровай верхавіне навагодняй елкі, усталяванай на плошчы Перамогі абласнога цэнтра, наш беларускі вольны сьцяг. Улады вымушаны былі здымаць сьцяг з дапамогай адмысловай пажарнай драбіны (гл. фота ўнізе). Пра гэтую падзею даведаліся ня толькі тысячы наведвальнікаў сеціва, а і на ўласныя вочы бачылі сотні жыхароў Віцебска.

Сяргея затрымалі міліцыянты і некалькі дзён утрымоівамі ў СІЗа. Яму пагражаюць крымінальнай справай, якая прадугледжвае зьняволеньне да 6 гадоў “за хуліганства” (артыкул 339 КК, частка 2). Хлопца ўжо неаднаразова затрымлівалі за акцыі зь бел-чырвона-белымі сьцягамі, каралі штрафамі, арыштамі — цягам году ў яго ўжо было некалькі адміністрацыйных спраў, у тым ліку за тое, што выходзіў у грамадзкія месцы зь бел-чырвона-белым сьцягам. На гэты раз, са словаў Каваленкі, ён узьняй сьцяг у гонар сьвята Божага Нараджэньня.

У падтрымку Сяргея Каваленкі й з патрабаваньнем неадкладна вызваліць яго выступіла Рада БНР (www.svaboda.org/content/article/1925065.html). У адмысловай заяве сказана:

“Рада Беларускай Народнай Рэспублікі выказвае захапленьне сьмелым учынкам беларускіх патрыётаў, якія 7-га студзеня ўзьнялі на каляднай ёлцы ў Віцебску (самай высокай у Беларусі) Бел-Чырвона-Белы Сьцяг, і патрабуе неадкладнага вызваленьня арыштаванага за гэта актывіста КХП-БНФ Сяргея Каваленкі.

Бел-Чырвона-Белы Сьцяг, як і Гэрб “Пагоня”, ёсьць нацыянальнымі сымбалямі і непарыўна зьвязаныя з гісторыяй Беларусі. Пад Бел-Чырвона-Белым Сьцягам беларускія ваяры атрымлівалі слаўныя перамогі. Пад Бел-Чырвона-Белым Сьцягам 25 сакавіка 1918 года была абвешчаная Беларуская Народная Рэспубліка. Пад Бел-Чырвона-Белымі Сьцягамі 25 жніўня 1991 году тысячы мінчанаў на плошчы перад Домам ураду віталі аднаўленьне Незалежнасьці Беларусі.

Замена нацыянальнай сымболікі ў статусе дзяржаўнай на тую, якую сёньня мае Рэспубліка Беларусь, адбывалася на гэтак званым “рэфэрэндуме” 1995 г. з ініцыятывы Лукашэнкі і шэфа ягонай адміністрацыі Леаніда Сініцына (у мінулым – кіраўніка шітабу Лукашэнкі на выбарах 1994 года, пазьней – аўтара ідэі рэфэрэндуму аб уваходжаньні Беларусі ў склад Расеі). На гэты “рэфэрэндум” выносіліся таксама пытаньні аб пазбаўленьні беларускай мовы статусу адзінай дзяржаўнай, аб праве прэзыдэнта распускаць парлямэнт і аб эканамічнай інтэграцыі з Расеяй.

Варта памятаць, што пытаньні г.зв. “рэфэрэндуму” супярэчылі дзейнай на той момант Канстытуцыі і шэрагу законаў. Ён быў прызначаны гвалтоўна — праз зьбіцьцё па загаду Лукашэнкі 19 дэпутатаў Апазыцыі БНФ у залі парляманту. Сам г.зв. “рэфэрэндум” праходзіў пры манаполіі рэжыму на СМІ і з масавымі фальсыфікацыямі. Усё гэта дае падставы лічыць яго нелегітымным.

Вынікам гэтага “рэфэрэндуму” сталі зьдзек над нацыянальнымі сымбалямі, татальная русыфікацыя і выцясьненьне беларускай мовы з усіх сфэраў ужытку, усталяваньне дыктатуры Лукашэнкі і эканамічная залежнасьць краіны ад Масквы.

Для кожнага сьвядомага беларуса Бел-Чырвона-Белы Сьцяг і “Пагоня” застаюцца сымбалямі беларускай дзяржаўнасьці. Сьведчаньнем гэтага – вывешваньне нацыянальнага Сьцяга легэндарным віцебскім Міронам, масавыя акцыі пад Бел-Чырвона-Белым Сьцягам – нягледзячы на судовыя прысуды, арышты ды штрафы.

Рада БНР лічць сваім абавязкам зьвярнуць увагу кіраўнікоў дэмакратычных краінаў і міжнародных арганізацыяў на сытуацыю вакол Сяргея Каваленкі і яго паплечнікаў.

Рада БНР уважае, што салідарнасьць з мужнымі віцебскімі патрыётамі ў гэтыя дні павінна быць найпершай справай для праваабарончых арганізацыяў, а таксама для ўсіх тых палітычных партыяў і рухаў Беларусі, якія дэкляруюць адданасьць нацыянальным каштоўнасьцям. Мы ўпэўненыя, што Бел-Чырвона-Белы Сьцяг і “Пагоня” будуць дзяржаўнымі сымбалямі вольнай і дэмакратычнай Беларусі”. (канец заявы)

У сваёй заяве старшыня КХП Зянон Пазьняк адзначыў (гл. www.svaboda.org/content/article/1930059):

“Гераічны ўчынак Сяргея Каваленкі з вывешваньнем беларускага сьцяга ў Віцебску яшчэ раз паказаў, што значыць сьцяг у сыстэме каштоўнасьцяў народа, і што за рэжым улады ёсьць у Беларусі. Наш сьцяг — гэта сымбаль усіх нас, усяго нашага гістарычнага і культурнага існаваньня. Тут — уся наша Беларусь, як зьява жыцьця і Вечнасьці. Людзі, якія гэта ўсьведамляюць, здольныя на подзьвігі дзеля сьцяга.

Нагадаю, з чаго пачынаў антыбеларускі рэжым — з замены беларускага сьцяга на сьцяг акупацыйны, на знак камуна-савецкай акупацыі. І гэта ня проста фармальнасьць. Які сьцяг — такая і палітыка. Палітыка пад акупацыйным знакам — акупацыйная. Гэта значыць — антыбеларуская, антынацыянальная. Гэта палітыка цемры, накіраваная на вынішчэньне беларускай мовы, беларускай свабоды, і беларускай культуры. Усё адпаведна. Гэта палітыка ўнутранай акупацыі, якая хоча пераўтварыць людзей у замарожаных пінгвінаў, і дзейнічае яна як зондэр-каманда.

На Каваленку накінуліся і пачалі зьбіваць, пачалі зьневажаць, зь нянавісьцю і злобай. Беларуская ўлада і прадстаўнікі беларускай улады так бы сябе ніколі не паводзілі. Гэта стыль чужой улады, якая ваюе з народам.

Легендарны Мірон (а гэта канкрэтны чалавек) сваімі подзьвігамі стварыў нефармальны «Ордэн беларускага сьцяга». Рыцарам Сьцяга можна стаць, толькі зьдзейсьніўшы подзьвіг, варты ўзроўню Мірона. Сяргей Каваленка стаў такім рыцарам. Годны ўчынак і годныя паводзіны. Рыцар Сьцяга альбо робіць вялікі ўчынак таемна і яго ніхто ніколі ня бачыць, альбо робіць адкрыта, і адкрыта абараняе гонар Сьцяга.

І заўважце, як пры адкрытай пазыцы Каваленкі пачаў кідацца ў бакі і курчыцца антыбеларускі рэжым. Каваленку выпусьцілі да суду, бо спалохаліся беларускага рушэньня і росту яго папулярнасьці. Хаця, які тут суд, судзьдзяў трэба судзіць.

Хоць павольна, але мінае ўжо час цемры, і неўзабаве згіне зусім” (канец цытаваньня)

У Віцебску таксама быў створаны грамадзкі камітэт для абароны арыштаванага апазыцыянэра. Акрамя таго, па зьвестках сябры КХП Яна Таўпыгі (www.svaboda.org/content/article/1928204.html), у падтрымку спадара Сяргея былі пікеты, звароты да міжнароднай супольнасьці, старшыні Беларускага Эўрапейскага Згуртаваньня Зьмітра Піменава. Дый у цэлым, справа набыла вельмі шырокі розгалас. Можа, усё гэта разам пасллужыла прычанай таго, што 12 студзеня Каваленку нечакана выпусьцілі з СІЗа пад падпіску аб нявыездзе.

З учынкам спадара Сяргея па сваёй яркасьці, зухаватасьці, беларускасьці мала што можа параўнацца. Напрыклад, успамінаецца ўчынак вядомага беларускага мастака Алеся Пушкіна ўлетку 1999 года. Тады спадар Алесь з нагоды завяршэньня перашага прэзідэнцкага тэрміна Лукашэнкі вываліў перад рэзідэнцыяй апошняга “падзяку за працу” ў выглядзе вазку гною ды іншых сімвалаў лукашэнкаўскай улады (гл. фота ўнізе). Нагадаем, за гэтую акцыю Пушкін атрымаў два гады ўмоўна (больш падрабязна пра тую падзею можна прачытаць, напрыклад, тут: http://www.euroradio.fm/by/917/subscr/35737/?ILStart=110).

Яшчэ на памяць прыходзіць выпадак, які на ўласныя вочы бачылі мы разам зь тысячамі людзей, якія сабраліся ў Менску на плошчы Каліноўскага (Кастрычніцкая) 19 сакавіка 2006 года. Тады нейкі хлопец, забраўшыся на аўтобус з нашым нацыянальна-гістарычным сьцягам, нібы нейкі цыркавы актор, размахваючы ім, праляцеў па прасьпекце Скарыны (Незалежнасьці) на даху гэтага аўтобуса па-над галовамі дзясяткаў тысяч аслупянелых ад зьдзіўленьня і захапленьня людзей (гл. фота ўнізе, зьлева). На жаль, імя гэтага чалавека дасёньня застаецца невядомым (прынамсі, яно невядомае нам). Памятаецца толькі, што ў натоўпе тады хадзілі чуткі, што хлопца міліцыянты схапіць ня здолелі…

Карыстаючыся нагодай, цяпер, амаль праз 4 гады пасьля гэтай падзеі, выказваем вялікую павагу і падзяку невядомаму нам сьмеламу беларусу. Тады яго ўчынак ня быў ацэнены належным чынам. Зашумілі іншыя падзеі… Можа, цяпер ён прачытае гэтыя радкі, і хай яму стане прыемна…

Сапраўды вялікімі, яркімі, беларускімі справамі былі таксама 250-дзённая Курапацкая моладзевая вахта 2001-02 гг. з патрабаваньнем мемарыялізацыі Курапат, моладзевы чын на плошчы Каліноўскага (Кастрычніцкая) у Менску 20-23 сакавіка 2006 году (гл. сімвалічнае фота ўверсе справа). Але гэта былі акцыі адносна масавыя, калектыўныя. У такіх удзельнічаць лягчэй.

З індывідуальных учынкаў, можа, і не такіх яркіх, але зь ня меншым выразам беларускай волі, узгадваецца пастава Зьмітра Жалезьнічэнкі – студэнта-выдатніка матэматычнага факультэта Гомельскага ўніверсітэту (гл. фота ў пачатку артыкула, зьлева).

У свой час мы ўжо пісалі, што спадара Зьміцера, сябра БНФ, двойчы выключылі з трэцяга курсу ўніверсітэта за яго прабеларускую паставу і грамадска-палітычную дзейнасьць (гл. : http://nashaziamlia.org/2008/02/10/1190; http://nashaziamlia.org/2008/05/22/1362; http://nashaziamlia.org/2008/03/08/1235; http://nashaziamlia.org/2007/11/12/1051). А затым яго на 1,5 гады гвалтам пастрыглі ў войска, дзе ён, у адрозьненьне ад усіх іншых аналагічных выпадкаў, адмовіўся даваць прысягу на вернасьць беларусафобскаму рэжыму…

Сёньня першы беларускі палітычны прызыўнік навучаецца ва Ўнівэрсітэце прыкладных навук Амстэрдама па праграме галандскага ўраду (навучаньне адбываецца на ангельскай мове). Ён мяркуе датэрмінова, ужо праз два гады, атрымаць дыплом бакалаўра (www.svaboda.org/content/article/1924174.html).

Напярэдадні калядных сьвятаў Зьміцер здаў тры першыя іспыты — усе на «дзявяткі» паводле 10-бальнай сістэмы ацэнкі ведаў. Зьміцер лічыць: “Адукацыя — важная. Ад чалавека адукаванага Беларусі будзе значна больш карысьці. Нам прыйдзецца адбудоўваць краіну… Калі зьявіцца ў нас такая магчымасьць браць усё ў свае рукі, адраджаць усё, патрэбныя будуць людзі адукаваныя».

Што тут скажаш? Малайчына!

Мы працягваем сачыць за лёсам спадара Жалезьнічэнкі й спадзяемся, што ён з часам ня страціць свае ідэалы.

Зьвярнуць увагу на гэтага чалавека і яго працы прапанаваў адзін з нашых няштатных аўтараў пад нікам Сейбіт. Я сп-ра Крукоўскага зрокава ведаю яшчэ з 1990-х, але ўпершыню пазнаёміўся зь некаторымі яго працамі літаральна на днях і… ахнуў. Столькі стратэгічных супадзеньняў у яго поглядах з маімі й калег па рэдакцыі: тут й ідэя аб’яднаць матэрыялізм зь ідэалізмам у рэалізме; й прапановы шырэй выкарыстоўваць кібернетычную тэорыю шматузроўневых сістэм для тлумачэньня зьяваў рэчаіснасьці й знаходжаньня правільнага кірунку руху ў ёй; й ідэя залатой сярэдзіны; й крытыка сучаснага дэкадэнцкага заходняга лібералізму са зьвяртаньнем увагі на тое, што ён ня ёсьць пазітыўнай альтэрнатывай усходняму таталітарызму; й папярэджаньне аб небясьпецы будучай алігархічнай прыхватызацыі ў Беларусі; й разуменьне сутнасьці чалавека, як дваістай жывёльна-духоўнай істоты; й успрыняцьце неабсалютнасьці сьмерці; й узгадваньне таго, што выйсьце з цяперашніх беларускіх праблем у строгім сьледаваньні Беларускай нацыянальнай ідэі й да т.п. Усё гэта вырашальна пераважае над некаторымі несупадзеньнямі (напрыклад, мы ў рэдакцыі інакш разумеем інтэрнацыяналізм, зьмест некаторых біялагічных зьяваў, па-іншаму ўспрымаем “Расею”, мы звычайна не задавальняемся канстатацыяй феноменаў грамадскай дэградацыі, а імкнемся выявіць іх патагенэз ды этыялогію (г.зн. механізмы, прычыны) і да т.п.). Усе дасягненьні беларускай філасофскай думкі трэба папулярызаваць (тым больш, што канвергентнае супадзеньне нашых думак – каштоўны доказ праваты абодвух). Наш сайт прызначаны ў т.л. і для гэтага. Таму ў кароткай серыі бліжэйшых матэрыялаў мы (рэдакцыя) вырашылі пазнаёміць нашых чытачоў з адной з працаў сп-ра Крукоўскага, як і зь ім самім.

Алесь Астроўскі.

Мікалай Крукоўскі нарадзіўся 16 лістапада 1923 года у сялянскай сям’і у вёсцы Машкова Аршанскага раёна Віцебскай вобласці. З 1938 года з сям’ёй жыў на хутары Карабіна Машкоўскага сельсавета (цяпер знішчаны), дзе бацькі атрымалі зямельны надзел згодна з вядомай прышчэпаўскай рэформай. У 1938 годзе сям’я пераехала ў Оршу, дзе ў 1940 Мікола скончыў 2-ю сярэднюю школу. У 1940-м паступіў на І курс Віцебскага Ветэрынарнага інстытута, адкуль у верасні 1941-га добраахвотнікам пайшоў на фронт. А ў кастрычніку трапіў у акружэнне — сумнавядомы Вяземскі кацёл. Пасля трох няўдалых спробаў вырвацца адтуль апынуўся ў палоне. Збегшы з палону, вярнуўся ў Оршу, дзе ў 1942 годзе знайшоў сцяжыну ў партызанскую брыгаду Заслонава — заняў там пасаду камандзіра аддзялення, пазней стаў начальнікам штаба атрада. 5 снежня 1943 года быў цяжка паранены ў баі і 20 красавіка самалётам перапраўлены на лячэнне ў савецкі тыл. Пасля шпіталю некаторы час сядзеў у спецлагеры НКВД №140 у Калініне з прычыны гэтак званай дзяржспецправеркі. Неўзабаве вярнуўся ў Оршу.

У 1945 годзе Мікалай Крукоўскі паступіў на І курс філалагічнага факультэта Беларускага дзяржаўнага універсітэта. Скончыў універсітэт з купалаўскай стыпендыяй і чырвоным дыпломам у 1950 годзе. Па ініцыятыве Кандрата Крапівы, насуперак рашэнню камісіі Міністэрства адукацыі накіраваць яго (па размеркаванні) на працу ў сельскую школу Баранавіцкага раёна, быў залічаны ў Інстытут мовазнаўства Акадэміі навук БССР у якасці малодшага навуковага супрацоўніка. У 1956 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю па лінгвістыцы і выдаў манаграфію «Рускі лексічны ўплыў на сучасную беларускую літаратурную мову».

Аднак тэма чарговай, доктарскай, дысертацыі па праблеме ўзаемадзеяння блізкароднасных моў у абставінах развітога сацыялізму, прапанаваная дырэкцыяй інстытута, не задавальняла Крукоўскага з-за празмерна палітызаванай накіраванасці, і ён пачаў інтэнсіўна займацца эстэтыкай і філасофіяй, што яго моцна цікавіла яшчэ ў БДУ. У 1963 годзе, увогуле адмовіўшыся ад дысертацыі, перайшоў на працу ў БДУ на кафедру гісторыі філасофіі, логікі і эстэтыкі, якую ўзначальваў тады праф. І.М.Лушчыцкі, — пачаў чытаць асобныя курсы па эстэтыцы, сацыялогіі мастацтва і тэорыі мастацкай культуры. У 1965 годзе выдаў у Мінску падрыхтаваную ім манаграфію «Логіка прыгажосці», дзе на аснове гегелеўскай метадалогіі прапаноўвалася новая па тых часах сістэма асноўных эстэтычных катэгорый, падрабязна разглядалася эстэтыка прыроды і дзе ўпершыню ў савецкай навуцы распрацоўвалася эстэтыка чалавека як дыялектычнага адзінства духоўнай і фізічнай яго прыгажосці. Тады ж была абгрунтавана зусім новая для савецкай эстэтыкі канцэпцыя развіцця мастацтва як гісторыі мастацкіх стыляў, шчыльна звязаных з той жа сістэмай асноўных эстэтычных катэгорый. Манаграфія абаранялася ў якасці дысертацыі на ступень доктара філасофскіх навук у БДУ, але была з шумам правалена маскоўскім ВАК’ам. І толькі на трэці раз у 1982 годзе ўдалося абараніць яе пад тым жа загалоўкам і з той жа канцэпцыяй ужо на філасофскім факультэце Маскоўскага універсітэта. За тыя гады было напісана яшчэ тры манаграфіі па эстэтыцы, якія ўпарта замоўчваліся ў СССР, але знайшлі добры водгук за мяжой, а кніга «Чалавек прыгожы» была перакладзена нават на кітайскую мову і выдадзена ў Пекіне. У 1994 годзе за чытанне лекцый на беларускай мове быў звольнены з БДУ і адпраўлены на пенсію. Пазней, аднак, яго запрасілі на працу ў Беларускі інстытут культуры на пасаду прафесара кафедры філасофіі, і там ён напісаў яшчэ дзве манаграфіі: «Філасофія культуры (уводзіны ў тэарэтычную культуралогію)» і «Бляск і трагедыя ідэалу».

За ўсе часы апублікаваў каля 150 артыкулаў на навуковыя і грамадскія тэмы. Актыўна займаўся грамадскай дзейнасцю (быў старшынёю пазней распушчанай урадам Беларускай хрысціянска-дэмакратычнай партыі, з’яўляецца сябрам сойму Беларускай кансерватыўна-хрысціянскай партыі БНФ).

Навуковыя інтарэсы Крукоўскага маюць шырокі абсяг, ахопліваючы сабою філасофію, лінгвістыку, эстэтыку і культуралогію і засяроджваючыся на логіка-метадалагічнай праблематыцы азначаных навук. На аснове гегелеўскай традыцыі ім створана і прапанавана арыгінальная эстэтычная канцэпцыя, яна ўключае ў сябе і структурна-функцыянальны падыход агульнай тэорыі сістэм, якую ён трактуе ў шчыльнай сувязі з гегелеўскай дыялектыкай, а таксама канцэпцыя цыклічнага развіцця культуры, што была прапанаваная ім яшчэ ў 1965-м незалежна ад Шпенглера, Тойнбі і Сарокіна, тады малавядомых яшчэ ў савецкай навуцы. У тых жа працах, амаль на дваццаць год абагнаўшы С. Хантынгтана, была пастаўлена найактуальная праблема ўзаемадзеяння розных культур. Усе гэтыя пытанні ў абагульненай форме разглядаюцца ў апошняй манаграфіі «Бляск і трагедыя ідэалу», выдадзенай выдавецтвам «Беларускі кнігазбор» у 2004 годзе.

У папярэдняй частцы гэтага матэрыяла пададзены выдатныя па сваёй якасьці й выніковасьці артыкулы- адказы чарняваму нахабніку пад прозьвішчам “Алесь Белы” (гл. фота ў папярэднім артыкуле). Калі б нам было даручана ацаніць зробленае іх аўтарамі па 10-бальнай шкале, мы б паставілі адзнакі не ніжэй за 9-10. Кожны аўтар даў выдатны адлуп, разглядаючы сітуацыю са свайго ракурсу. Нам асабліва спадабаўся “Ланцуговы слон”. Яго мы напэўна з задавальненьнем пабачылі б сярод аўтараў і нашага сайта, асабліва, калі б ён адразу пісаў па-беларуску. Што да Аляксея Дзерманта, дык мы і так ужо падалі некалькі яго артыкулаў. Усё гэта вельмі прыемна – хаця б тут, у адрозьненьне, напрыклад, ад акцыі з “Картай апалячанага беларуса”, мы не адзіныя і нават ня першыя. Здаецца, тэма цалкам вычарпаная. Аднак на справе ёсьць яшчэ некалькі пытаньняў да асьвятленьня. Праблема ў тым, што і Дзермант, і “Слон”, і Рудкоўскі зрабілі акцэнт на асаблівасьцях беларусафобскага сьветагляду “Белага”, выкрылі падступнасьць яго падыходцаў, запазычаных не інакш як ад лукавага… Аднак засталася амаль цалкам не раскрытай грамадская складовая падзеі. А гэтую нішу запоўніць вельмі важна…

1. Кароткае падсумаваньне меркаваньняў папярэднікаў.

Пётра Рудкоўскі зьвярнуў увагу ў сваім аналізе на тое, што задача “Белага” заключалася ў імкненьні:

- прымусіць беларусаў пад пагрозай быць занесеным у спіс нацыстаў раз і назаўсёды адрачыся ідэі беларускага адраджэння з-за таго, што гэта “таталітарна-паганская ідэалогія”;

- адкрыта абвясьціць сваю зацікаўленасьць у тым, каб “антынацыст” і антыамерыканіст Лукашэнка пратрымаўся ва ўладзе як мага даўжэй;

- легітымізаваць нават найбольш агрэсіўныя формы змаганьня зь беларускасьцю.

Сп-р Пётр зьвярнуў увагу таксама на тое, што “Белы” робіць гэта “дакладна як КГБ-эшныя ідэолагі, Замяталін або Шаўцоў: маніпулюючы фактамі, вырываючы выказванні або падзеі з кантэксту і аперуючы абагульняльнымі сафізмамі”.

Аляксей Дзермант зьвярнуў увагу на тое:

- што складаньне “Белым” спісу “нацыстаў-беларутэнаў” ёсьць вынікам і праявай “старазапаветнай нецярпімасці” і апалогіі “выключнасці богаабранага народу” – г.зн. таго самага, што ёсьць вытокамі бальшавізму і нацызму;

- што аналагічныя метады прапаганды выкарыстоўваюць і сучасныя расейска-імперскія “палітолагі”, такія, напрыклад, як Міхаіл Лявонцьеў;

- што “гарлівы літвін” у сваіх поглядах збліжаецца з абаронцамі савецкага рэжыму, у тым ліку прадстаўнікамі сучаснага “беларускага” афіцыёзу, які патрабуе падзякі за ўсталяваны ў рэспубліцы “міжэтнічны і міжканфесійны” спакой.

Нарэшце, “Ланцуговы слон Крывіі” заўважыў, што:

- “Белы” адмаўляе наяўнасьць беларускага народу;

- як і Абецэдарскі, лічыць, што “не было ў нас ні Вітаўта, ні Міндоўга, ні Грунвальда, ні “Статута”, ні нават Багдановіча”;

- што народ Ізраіля (якога ў час Другой сусьветнай вайны яшчэ нават не было), пацярпеў больш, чым народ Беларусі.

Улічваючы апошняе, “Слон” падаў шматлікія факты супрацоўніцтва сіяністаў і габрэяў з нямецкімі нацыстамі й нават з СС напярэдані й пад час Другой сусьветнай вайны. Ён зьвярнуў увагу, што габрэйскі народ, да якога з усёй відавочнасьцю належыць і “Алесь Белы”, можа “ганарыцца” тым, што ў арміі Гітлера ваявала 2 фельдмаршала, 15 генералаў і каля 150.000 салдатаў і афіцэраў габрэйскага паходжаньня, а таксама тым, што тысячы габрэяў на акупаваных тэрыторыях служылі ў паліцыі фашыстаў. Прычым, “як ні круці, — сьцьвярджае “Слон”, — а здраднікаў-нацыстаў сярод габрэяў было больш, чым здраднікаў сярод беларусаў (істотны факт, ці ня так?!).

“Ланцуговы слон Крывіі” патлумачыў такія нахабныя да нялюдскасьці паводзіны дзівака “Белага”, які павінен быць удзячным беларусам за тое, што жыве на нашай зямлі, наступным чынам: “Наш “сябар” убачыў, што беларуская зямля пакуль чыстая ад такой заразы, як антыфашыстоўскія камітэты і фонды – у іншых краінах гэтая ніша ўжо даўно занятая і напоўніцу функцыянуе. Пад такога кшталту барацьбу выдзяляюцца грошы і гранты, так што першы, хто назавецца ў Беларусі “антыфашыстам”, сарве банк. Менавіта сквапнасьць да грошай, а ніякі ні клопат пра краіну, і штурхае Белага. Ён хоча сядзець у цёплым кабінеце, атрымліваць гранты на барацьбу з фашызмам і антысемітызмам і нічога не рабіць”. І далей: “Пад шыльдай барацьбы з фашызмам і антысемітызмам праводзіцца зьнішчэньне свабоды слова, выкараненьне свабоднай думкі, прымусовая лабатамія паліткарэктнасьцю … Белы і яго браты па розуму заслугоўваюць пагарды і становішча “руканепадавальных”. Толькі праўда здольная перамагчы хлусьню, толькі ўсеагульная пагарда можа стрымаць сквапных цемрашалаў”.

Усё так, усё так. Але…

2. Наш дадатак да персоны “Белага” і яго “метада”.

У сувязі з падзеяй, якая адбылася – сапраўды брыдкай, чорнай, сатанінскай – мы да ўжо адзначанага хочам дадаць шэраг істотных, на наш погляд, момантаў.

Першае, што кінулася ў вочы і ўразіла нас – што “пан Белы” панёс свой данос не ў “беларускае” ГБ, адміністрацыю Лукашэнкі ці расейскае ФСБ, а ў… логава сіяністаў. Даносы носяць сваім гаспадарам! Ужо гэтым “Алесь” “Белы” выдаў з галавой і сябе, і тую сілу, інтарэсы якой ён сваімі дзеяньнямі й сваёй персонай прэзентуе. Да такіх жа вынікаў прывёў аналіз яго беларусафобскай ідэалогіі. Паколькі ў якасьці ворагаў, якія цяпер у найбольшай ступені пагражаюць існаваньню і разьвіцьцю беларускага народу на яго ўласнай зямлі, выступаюць тры сілы – расейская імперыякратыя, глабалісцкая сіянакратыя і польскія шавіністы-імперыялісты – знайсьці шляхам выключэньня адэкватную “Беламу” соцыяпаразітную сілу, арыентуючыся на пэўныя нюансы яго ідэалогіі, было няцяжка. Усё сьведчыла: перад намі шавініст-сіяніст. Пацьвердзілі тое ж і фенатыповыя рысы гэтага чалавека (калі мы яго пабачылі), найбольш распаўсюджаныя сярод сіяністаў, як і ледзь не ўніверсальны для прадстаўнікоў гэтай групы нік – “Белы”.

Такім чынам, ацэнка сітуацыі высьпела хутка: сіяніст папёр на беларусаў. Папёр адкрыта, нахабна, надзвычай зьневажальна.

Для таго, каб ацаніць, наколькі нахабна і зьневажальна ўсё выглядае, варта зьвярнуць ўвагу на адзін істотны чыньнік – гэта канкрэтны гістарычны і сацыяльна-палітычны фон, на якім адбылася падзея (без асэнсаваньня гэтага фону немагчыма дакладна ацаніць ніводную грамадскую зьяву).

Нагадаем, супляменьнікі “Белага” зьявіліся на нашай беларуска-літвінскай зямлі яшчэ ў 14-м стагоддзі (вядома, што ў 1388 годзе Вітаўт Вялікі выдаў габрэям Берасьця грамату, дзе абвясьціў іх “свабоднымі жыхарамі, якія знаходзіліся пад заступніцтвам вялікага князя”; гл. nashaziamlia.org/2008/08/05/1466). З тае пары габрэйскі народ шмат стагоддзяў карыстаўся гасьціннасьцю нашага беларуска-літвінскага народу – сапраўднага гаспадара Вялікай Літвы-Беларусі. Перад гэтым, нагадаем, габрэяў адусюль гналі (аналіз, чаму гналі, наперадзе), а на нашай зямлі яны больш паўтысячагоддзя (!) жылі сабе і жылі.

Сёньня настаў самы час вярнуць ганаровы доўг. Габрэі цяпер моцныя, яны ў зеніце сваіх магчымасьцяў. У іх ёсьць свая дзяржава, яны верцяць усім заходнім сьветам – і ЗША, і Заходняй Еўропай – як “хвост сабакам”, а мы, беларусы-літвіны, з-за шматсотгадовай акупацыі расейскай імперыяй (з улікам усіх яе формаў – царскай, бальшавіцкай, лукашысцкай) знаходзімся, як народ, у скрайнім заняпадзе, у самай ніжняй яго кропцы. У НАС ЭТНАЦЫД, ГЕНАЦЫД, ДЫСКРЫМІНАЦЫЯ БЕЛАРУСАЎ ПА НАЦЫЯНАЛЬНАЙ ПРЫКМЕЦЕ, АДСУТНАСЬЦЬ ЭКАНАМІЧНЫХ І ПАЛІТЫЧНЫХ ПРАВОЎ НА ЎЛАСНАЙ ЗЯМЛІ! Ды шмат чаго яшчэ.

Чаму б не выкарыстаць спрыяльны момант, не працягнуць беларускаму народу руку дапамогі, каб вярнуць доўг удзячнасьці?.. Чаму б габрэйскім арганізацыям, амбасадзе Ізраіля ў Беларусі ці проста групе габрэяў не ўзяць і выказацца з гучным патэстам хаця б супраць этнацыду беларусаў?!

Не, нічога няма. Цішыня. І ўсе гэтыя пытаньні й заклікі, на жаль, застаюцца крыкамі адчаю ў бязьмежную чорную пустэчу (толькі на нашым сайце такія заклікі мы рабілі ўжо ня раз і ня два…). Габрэі робяць выгляд, што вельмі занятыя вырашэньнем нейкіх сваіх больш важкіх пытаньняў…

А цяпер уявіце: на гэтым фоне чорнай, хаця і прыхаванай, няўдзячнасьці яшчэ і вылазіць нейкі “Алесь Белы” ды проста з мосту абвінавачвае ў нацызме шэраг патрыятычных беларусаў, ды яшчэ сьпісы нейкія складае…

ЖАХ! НЕВЕРАГОДНАСЬЦЬ! САТАНІЗМ! НЯ МОЖА БЫЦЬ, ТАМУ ШТО ТАКОГА НЯ МОЖА БЫЦЬ НІКОЛІ! НЕЙКІ НЕДАРЭЧНЫ СОН! ТРЫЗЬНЕННЕ!!!

Але ж не, усё гэта праўда, усё гэта ёсьць у сапраўднасьці…

Ідзем далей. Прайшло ўжо два месяцы з таго моманту, калі нахабны сіяніст “Алесь Белы” зьдзейсьніў свой найбрудны чын. Зноў пытаньне: а дзе голас прыстойных габрэяў? Дзе асуджэньне пана “Белага” з боку з габрэйскіх арганізацый і прабачэньні перад беларусамі?! Няма нічога. НЕ АСУДЗІЎ НІХТО!..

Падзея ж грандыёзная. Не заўважыць немагчыма. Не. Нават, не заявілі, што ён сіяніст, а не габрэй, што адасабляюцца ад яго, просяць не асацыяваць. Нічога не сказалі, маўчаць. (людзі добрыя, вы хоць адчуваеце сітуацыю? пранікаецеся?! – не адасабляюцца, не асуджаюць. Значыць – заадно…)

Добра, запамінаем і вяртаемся да “Белага” зь яго “метадам”.

У падмурку выкарыстанага ім сіянісцкага спосаба “разводкі тупых абарыгенаў-лохаў” знаходзіцца ўзурпаванае ім і да яго падобнымі права зьневажаць людзей, абвінавачваючы іх у нацызме, фашызме ды іншых аналагічных страшных грахах. Самаўзвышэньне “Белага”, яго самаўпэўненасьць, нават пыха выраслі да такога памеру, што ён дазволіў сабе прысвоіць правы цэлага Нюрнбергскага трыбуналу, нейкага абсалютнага Гуманіста ўсёй агульналюдскай цывілізацыі, а, можа, і… самога Бога. Ужо толькі гэта ёсьць вялікім маральным ЗЛАЧЫНСТВАМ перад беларускім народам. Калі ж сюды дадаць яшчэ і “абразу гонару ды годнасьці” паважаных усёй Беларусьсю людзей, злачынства можа набыць памеры і форму, цалкам дадстатковыя для выніковага судовага разьбіральніцтва.

Але, пакуль, пакідаем даны асьпект на развагу самім пацярпелым. Зоймемся іншым, ня менш істотным.

На гэта “іншае” паказаў і бліскуча выкрыў паважаны спадар пад нікам “Ланцуговы слон Крыўі”. Ён, відаць, па кантэксьце, адчуў, што імкненьне раздаваць беларусам-літвінам налева і направа блямбы “нацыст, тэрарыст, сектант” абумоўлена сьпецыфічнай нацыянальнай прыналежнасьцю пана “Белага” (такое, бывае, прыходзіць у галовы розным “чорна-белым” пад уплывам пэўных абставін цяперашняга стану глабальнай інфармацыйнай прасторы). Таму “Слон”, каб супакоіць залётніка, абсалютна доказна давёў, што здраднікаў-нацыстаў сярод габрэяў было больш, чым сярод беларусаў. Годны і выніковы адказ. Ня проста замах са словамі “зараз як дам…”, а хлёсткі й трапны ўдар нагой у пах.

Але гэта быў удар “Слана”. Цяпер наша чарга.

Працягваючы тэму Другой сусьветнай вайны, вымушаны з нагоды ўзгадаць пра адносна нядаўна адкрыты факт. Аказваецца, у Беларусі ў час вайны былі габрэйскія партызанскія атрады, складзеныя зь мясцовых габрэяў, якія, сярод іншага, забівалі ў, дарэчы, характэрным нацысцкім стылі ні ў чым не вінаватых мірных беларускіх жыхароў (гл. тут: nashaziamlia.org/2007/10/06/919; nashaziamlia.org/2008/06/18/1394).

Ня можам мы з нагоды таксама не ўзгадаць, што “знакаміты” бальшавіцкі тэрор, які адбываўся на тэрыторыі былой расейскай імперыі ў 1917-41 гады, пад час якога былі зьнішчаны дзясяткі мільёнаў чалавек (няйперш лепшых), быў на справе бальшавіцка-сіянісцкім тэрорам (пачынаць чытаць тут: nashaziamlia.org/2008/11/05/1587, заканчваць тут: nashaziamlia.org/2008/11/25/1606). Галоўнымі арганізатарамі гэтых найтрагічных і найжахлівых падзей у асноўным таксама былі асобы габрэйскай нацыянальнасьці – Сьвярдлоў, Троцкі, Ленін (па маці Бланк), Ягода, Кагановіч ды многія, многія іншыя.

Зыходзячы з пералічаных тут і ў папярэдняй частцы фактаў, атрымліваецца абсалютна адваротная сітуацыя – ужо хто-хто можа паспрабаваць паставіць каму-небудзь таўро “нацыст, фашыст, тэрарыст” і г.д., але прадстаўніку “богаабранага народу” гэтага лепш не рабіць. Вернецца назад у шматкроць павялічаным маштабе.

Аднак “Алесь Белы” наўрад ці паслухаецца нашай парады. Напэўна, упрэцца і будзе працягваць (ці яму загадаюць працягваць). Тады, калі ён усё ж зноў паспрабуе адкрыць рот на тэму “беларутэскіх нацыстаў”, яму, каб самому не выглядаць нацыстам, кожны раз у пачатку сваёй прамовы трэба будзе назваць імёны і прозьвішчы ўсіх 150.000 габрэяў, якія служылі ў час Другой сусьветнай вайны ў войсках Вермахту, імёны і прозьвішчы тысяч і тысяч іншых габрэяў, якія тады ж служылі ў паліцыі, імёны сотняў габрэяў у габрэйскіх партызанскіх атрадах, якія забівалі ні ў чым не вінаватых мірных беларусаў, імёны сотняў камісараў габрэйскай нацыянальнасьці – арганізатараў і зьдзяйсьняльнікаў бальшавіцкага тэрору (бо апошнія таксама ёсьць тыповымі камуна-фашыстамі).

Калі ж пан “Белы” ня выканае гэтай умовы, а адразу пачне нешта негатыўнае плявузгаць наконт беларускіх дзеячаў, можаце сьмела кідаць у яго свае чаравікі ці боты, а затым пераходзіць і да больш выніковых метадаў выхаваньня гэтага сіянісцкага нацыста… Больш за тое, цяпер у такіх варунках падобныя паводзіны будуць АБАВЯЗКОВЫМІ для КОЖНАГА прыстойнага чалавека.

Пакуль зь Менску да нас паступаюць зьвесткі, што “Алесь Белы” па-ранейшаму бывае на сустрэчах беларускай інтэлігенцыі, развальваеца ў крэсьле ў розных непрыстойных, зьневажальных для іншых позах і з выклікам задае нейкія пытаньні… Нашы беларускія людзі культурныя, таму спрабуюць яму нешта адказваць, тлумачыць. Спадарове, Вы што? Ня тое ўсё гэта, ня так трэба сябе паводзіць у такіх абставінах. “Горлівы літвін” ужо два месяцы як чалавек руканепадавальны (як выказаўся паважаны спадар “Слон”). Але і гэта яшчэ ня тое. Ён ужо два месяцы ёсьць чалавекам, які ня мае права нават проста прысутнічаць сярод прыстойных беларусаў, ён – чалавек адусюльгнаны. Татальны астракізм – вось адзіны адэкватны рэцэпт нашых з вамі паводзін што да такіх персон!

У прысутнасьці “Белага” нічога нельга рабіць. Сама яго прысутнасьць сярод беларусаў – гэта нейкі абсурд (ніхто ж з людзей нічога ня робіць у памяшканьні, у якім, напрыклад, на стуле ляжыць куча г*на). Таму, калі ён зьяўляецца, спачатку ачышчаем памяшканьне ад “бруду”. Будзе супраціўляцца, выцягнуць за дзьверы і даць такога пендаля, каб ляцеў на супрацьлеглы бок дарогі… І толькі так.

Не маглі мы праігнараваць і яшчэ адну зьяву ў закідонах бела-чорнай істоты. Зь яе разважаньняў вынікае, што ў беларусаў няма гісторыі, а заадно няма і… саміх беларусаў. Так, у час апошняй Вайны, у адпаведнасьці з поглядамі “Белага”, на тэрыторыі Беларусі (!) пакутавалі й гінулі толькі рускія, палякі й габрэі… Калі ж, маўляў, у беларусаў ёсьць нейкая гісторыя, дык гэта ўсяго толькі гісторыя “супрацоўніцтва з нямецкімі нацыстамі ў час Другой сусьветнай вайны”.

Во дажыліся… Во даталерасьціліся… Тут, відаць, ужо і судзіцца мала, тут, відаць, трэба адразу на… верцел.

(Перад тым, як казаць далей пра гэтую тэзу, маленькая рэмарка. Арыгінальная ў “Белага” логіка: беларускага народу няма, а беларускія нацысты – ёсьць… Акрамя таго, хто ж на нашай зямлі вось ужо стагоддзі сьпявае “касіў Ясь канюшыну”, “у суботу Янка”, “ох, і сеяла Ульяніца лянок” і г.д.? І да якой “культурнай традыцыі” іх аднесьці: каталіцкай ці праваслаўнай, а, можа, юдэйскай? Для нас беларусаў-літвінаў “логіка” “Белага”, сапраўды, занадта кучаравая…)

А далей пайшло ўжо зусім неверагоднае нахабства (чамусьці не адзначанае іншымі). “Сапраўдную гісторыю” Беларусі, — у адпаведнасьці зь мерканьнем “Белага”, — павінны напісаць беларусам… габрэйскія гісторыкі зь ізраільскага Істытута Яд Вашэм ды “прыцёртыя” да іх “гісторыкі” зь нейкіх “Інстытутаў памяці” расейскай і польскай імперый.

Вось куды цягнуцца крывенькія валасатыя ручонкі!!!

Усё гэта настолькі нахабна, смуродна, чорна, паразітычна і, адначасна, празрыста, выразна і відавочна, нібы праз шкло, што няма пра што казаць. Таму, БЕЗ КАМЕНТАРАЎ…

Не, “таварышы белыя”, гісторыю мы вам не аддадзім. Пісаць вам нашу гісторыю – не дазволім. Мы ўжо дакладна ведаем, што і сёньняшняе паразітаваньне на нашым народзе адбываецца ў т.л. і з-за таго, што нашы людзі слаба ведаюць сваю сапраўдную гісторыю (ім не даюць ведаць!; гл.: nashaziamlia.org/2008/07/19/1454). Забяры ў народа ўласную гістарычную памяць, замяні яго іншай і рабі зь ім, што хочаш – дакладна так, як з чалавекам, якому замянілі памяць… Так, напрыклад, туркі з баўгарскіх дзяцей рабілі янычараў – найстрашных ворагаў саміх баўгар. Як бачым, такая ж задача пастаўлена і нават адкрыта аб’яўлена “белымі”…

(Заўвага. Мы, у рэдакцыі, таксама ўбачылі, куды цягнуцца гнюсныя ручонкі, і зрабілі сваю выснову. Зьмест яе, натуральна, адваротны: цяпер мы будзем імкнуцца падаваць на нашым сайце больш гістарычнай праўды, асабліва пра лёсы беларусаў у час Другой сусьветнай вайны).

3. “Алесь Белы” як элемент істотнай і маштабнай грамадскай зьявы.

“Сачыце за рухамі”, — нярэдка любяць зьдзекліва запрапанаваць фокусьнікі вышэйшай кваліфікацыі, ведаючы, што людзям ня ўдасца заўважыць іх маніпуляцыі. Аднак “Алесь Белы” яўна ня мае вышэйшай кваліфікацыі ў сваёй справе, таму яго рухі ня столькі хаваюць зьмест падзей, у якіх ён узяўся ўдзельнічаць, колькі выдаюць яго і яго гаспадароў з галавой. Пра нахабную прапанову піярыць яго ізраільскі данос мы ўжо казалі. Мы гэты данос “папіярылі”. Пераходзім да аналізу чарговага руху.

Амаль праз два месяцы пасьля пачатку скандала цела “Алеся Белага” перамясьцілася з газеты “Наша ніва”, дзе ён да таго працаваў, у… «Саветскую Белоруссию». 21 студзеня 2009 г. “Наша ніва” паведаміла (www.nn.by/index.php?c=ar&i=23156): “[Адбыўся] паварот Алеся Белага на 180 градусаў — гісторык пачаў выводзіць беларускі нацыяналізм з прафашысцкага калабарацыянізму. Гэта не засталося незаўважаным. Ад сённяшняга дня ён стаў аўтарам галоўнай прэзідэнцкай газеты, дзе піша артыкулы аб культуры і гісторыі. Ягоны першы артыкул расказвае пра знакамітае дзісенскае масла пачатку ХХ стагоддзя. У матэрыяле няма нічога новага ў параўнанні з артыкулам, які свайго часу быў надрукаваны ў “Нашай ніве” у рубрыцы «Наша страва» … Змянілася толькі мова”.

Спачатку ў нас было памкненьне павіншаваць рэдакцыю “з аблягчэньнем…”. Але далейшы аналіз не дазволіў так зрабіць. Да сёньняшняй рэдакцыйнай палітыкі “Нашай нівы” мы яшчэ вернемся, але перад гэтым прыгледзімся да таго асяродка, у які перабег “найвялікшы антыфашыст усіх часоў і народаў”.

“Советская Белоруссия” – галоўная “прэзідэнцкая” (як напісала “Наша ніва”) газета ў Беларусі. Яе галоўны рэдактар Павел Якубовіч (на фота ўверсе №5) – адна з ключавых фігур у ідэалагічна-прапагандысцкай машыне сёньняшняга беларусафобскага рэжыму й, адначасна, па некаторых зьвестках, адна з ключавых фігур у “чорна-белай” калодзе гэтага ж рэжыму. Вось адзін з доказаў: для залатвяня найбольш “далікатных” пытаньняў зь Ізраілем туды накіроўваюць менавіта яго (гл. на фота ўверсе, дзе П.Якубовіч ручкаецца зь небезьвядомым Перасам — №4). У той жа кагорце істотную ролю адыгрывае яшчэ малады, але ўжо персьпектыўны Усевалад Янчэўскі (№2). Цяпер мы яго ведаем як галоўнага ідэолага Лукашэнкі, а яшчэ адносна нядаўна – як “лідара” БПСМ-БРСМ. Там жа былы рэжымны ідэолаг Уладзімір Замяталін (№1), у свой час вядомы таксама як адна з ключавых фігур у гандлі зброяй з Садамам (расейскі “белы” Прымакоў таксама любіў кантактаваць з Садамам; нам гэтую “белую” логіку не зразумець…), цяпер працуе кіраўніком “Беларусьфільма” – вызначае палітыку гэтай арганізацыі ў Беларусі. У гэтым жа шэрагу немагчыма не ўзгадаць “заслужана ардэнаноснага” Аляксандра Зімоўскага (№3) – старшыню Белдзяржтэлерадыёкампаніі.

Вось яны – галоўныя праваднікі “палітыкі прэзідэнта” ў інфармацыйнай сьферы (як вядома, кіраваньне людзьмі праз маніпуляваньне інфармацыяй – адзін з самых выніковых сродкаў “кіраваньня” масамі). Вось тыя, хто займаецца “прамыўкай” мазгоў беларусаў і напаўненьнем іх новым “софтам”. Менавіта да іх перабег наш “Белы антынацыст”. Ці не таму, што ўсе чальцы гэтай групы такія ж “чорна-белыя”, як і ён?..

Беларусы, вам ад гэтага жудасна не становіцца?.. Вы бачыце, якая каманда палошча мазгі ўсям беларускаму народа, вызначае, што ён і як павінен ведаць, і чаго яму ведаць “не паложана”?..

А цяпер вернемся да “апазіцыйных” структур, памечаных “Белым” праз сваё ранейшае знаходжаньне там.

Цікавым чынам павяла сябе рэдакцыя “Нашай нівы” пасьля пакіданьня яе шэрагаў яе ж “антынацысцкім” выкармышам. Вы думаеце, хлопцы перахрысьціліся, усё прааналізавалі, зрабілі высновы і пачалі жыцьцё з чыстага ліста на больш высокім узроўні свайго жыцьцёвага дасьведу? Як бы ня так.

У нас ледзь не павыскоквалі вочы з вачніц, калі на другі дзень пасьля пададзенага вышэй паведамленьня аб здрадзе і “Нашай ніве”, мы зноў убачылі на сайце газеты ўсё таго ж… “Алеся Белага” (гл. www.nn.by/index.php?c=ar&i=23169), які зноў распавядаў беларусам… пра іх стравы!

Неверагодна; ня можа быць; тэхнічная памылка; сябра рэдакцыі, які выставіў матэрыял пра “Белага” 22 студзеня, ня ведаў пра паведамленьне, пададзенае 21 студзеня, — так меркавалі мы.

Аднак, як высьветлілася пазьней, усё выглядала нашмат горш. “Антынацыст” “Алесь Белы” зрабіў сваю чорную справу, ён зышоў, але яго ачарняльная беларусафобская справа працягвае жыць у… “Наша ніве”. Пасьля ўсяго, што адбылося, газета з нумара ў нумар пачала друкаваць артыкулы, якія дыскрэдытуюць герояў беларускага нацыянальнага ваеннага і пасьляваеннага супраціву. “Многія ў Менску стаяць на вушах, — перадаў нам адзін з нашых сталых чытачоў. — Яны ня ведаюць, што гэта значыць і што рабіць. Яны гавораць, што так чакалі зьяўленьня “Нашай нівы” ў шапіках, а ў ёй такое надрукавана, што ў рукі браць ня хочацца”…

А, можа, прычына ў тым, што ў рэдакцыі “НН” “Белы” быў далёка не адзіным “антынацыстам”? Можа, пашукаць яшчэ?

І тут успамінаецца, што адзін з былых галоўных рэдактароў газеты (а менавіта Сяргей Дубавец) у свой час старанна спрабаваў накінуць беларусам адказнасьць за халакост (гл. nashaziamlia.org/2007/03/26/595), а яго наступнік на гэтай пасадзе Андрэй Дынько ў адным з выданьняў ARCHE (arche.bymedia.net/3-2000/red300.html) пісаў так: “Беларусам хочацца, каб габрэяў было болей. Беларусам карціць, каб габрэі пачалі вяртацца. Беларусы заўзята вышукваюць семіцкія рысы ў тварах сваіх супляменнікаў. Адчуваюць культурную пустку. “Толькі б яўрэі былі“, — піша Рыгор Барадулін. “Усе мы патроху жыды“, — прызнаецца Сакрат Яновіч. … Габрэйства — важны элемент беларускай ідэнтычнасці… У яднанні палітычнага патэнцыялу беларусаў і габрэяў мы бачым зарок умацавання грамадзянскай супольнасці ў Беларусі, неабходнага для глыбінных грамадскіх і эканамічных зменаў…. Моўныя спрэчкі не павінны ўставаць нам на перашкодзе. Жидам і бэнээфовцам [так у тэксьце. - Рэд.] самая пара палюбіць адно адно”.

Аказваецца, вось яно што. Аказваецца, “Наша ніва” – гэта ўжо небеларуская газета. Вось адкуль увесь гэты інтэлектуальны псеўда-ліберальны выпендрож на фоне поўнай зьмястоўнай бессэнсоўшчыны… (у рэдакцыі “Нашай нівы” ёсьць шанцы давесьці, што гэта хаця б не зусім так – хай падасьць на сваіх старонках і на сваім сайце артыкул “Слана” і наш…)

Час падвесьці рысу.

Не бывае ў жыцьці нічога абсалютна белага, чыстага, сьветлага, як і наадварот. Гнюсны, брудны, чорны ўчынак аднаго “белага” чалавека, павярнуўшыся супрацьлеглым бокам, дазволіў нам убачыць новыя істотныя грамадскія зьявы ў сёньняшняй Беларусі.

Калі не губляць час на гіпотэзу, што феномен “Белага” – гэта зандаж сіянакратыяй стадыі дэградацыі беларускага грамадства пад ціскам цяперскай бюракратыі, расейскай імперыякратыі й заходняй ліберастыі (такая дэградацыя – гэта ўмова, неабходная для пачатку закабаленьня і паразітаваньня), тады застаецца прызнаць, што “Белы” – гэта элемент маштабнай і вельмі небясьпечнай для беларускага народу сацыяльнай зьявы. Аднак, “дзякуючы яму”, мы ўбачылі, што ўся ідэалагічна-прапагандысцкая машына рэжыму Лукашэнкі захоплена і знаходзіцца ў поўным распараджэньні пэўнага кола “чорна-белых” асоб. Перад намі таксама адкрылася, што адно з ключавых выданьняў, якое мы яшчэ нядаўна лічылі беларускім, на справе зьяўляецца беларусафобскім і, хутчэй за ўсё, па той жа прычыне. А яшчэ мы ўбачылі першыя прыкметы будучай кампаніі, якая ўжо запраграмавана глабалісцкай касмапалітнай сіянакратыяй што да беларусаў і паціху зьдзяйсьняецца яе апрычнікамі-сіяністамі. Канчатковы пераход на рускую мову, актуалізацыя блямбаў “нацыст, экстрэміст, фашыст”, якімі, нібы ў пэйнтболе, будуць абстрэльвацца ўсе прынцыповыя беларускія патрыёты, перацяканьне сіяністаў з “апазіцыі” непасрэдна ў шэрагі рэжыму – усё гэта першыя прыкметы той дадатковай чорнай хмары, якая напаўзае на Беларусь і наш народ…

У гэтай абстаноўцы мы можам запрапанаваць толькі тры лозунгі, як тры лекі:

Беларусы, будзьце пільнымі!

Беларусы, здабывайце сапраўдныя веды аб рэчаіснасьці!

Беларусы, яднайцеся, арганізоўвайцеся і змагайцеся!

4. Хто герой, хто вораг, хто здраднік, а хто сябра ці саюзьнік.

Ключавое тэарэтычнае пытаньне, якое вынікае з падзеі й якое мы цяпер проста абавязаны разгледзець, гучыць так: каго беларус павінен ведаць як свайго героя?!

Справа ў тым, што вымазваньне гразёй беларускіх патрыётаў, якое рабіў “Белы”, увогуле было магчымае толькі з-за таго, што ў нас – беларусаў – няма цьвёрдага ўяўленьня аб механізмах фармаваньня панятка “герой”. “Белы” запрапанаваў крытэр: супрацоўнічаў чалавек з нацыстамі ці не. Натуральна, паколькі гэты крытэр ідзе ад “чорна-белых”, мы ўжо павінны паставіць яго пад пільны аналіз. Напрыклад, а чаму б чырвонымі фашыстамі не лічыць тых, хто супрацоўнічаў з бальшавікамі? Тыя ж нанесьлі шкоду многіх народам ня меншую, а часта большую…

Штосьці ня тое з самім падыходам. А яшчэ лепш сказаць, што гэты падыход увогуле нікуды ня годны. І мы на яго не павядземся…

З іншага боку, калі б ва ўяўленьні ўсіх беларусаў былі выразныя вобразы іх нацыянальных герояў, калі б было рацыянальна патлумачана, ЧАМУ гэтыя людзі ёсьць такімі, “чорна-белым” не было б чаго рабіць. Калі б нехта зь іх паспрабаваў “наехаць” хоць на аднаго з нашых нацыянальных герояў, ён бы адразу атрымаў такі адлуп, што яму б ня толькі пад крылца Якубовіча хавацца давялося, ён бы вымушаны быў шукаць іншае месца на зямлі за межамі Беларусі ды яшчэ ў паскораным рэжыме.

Актуалізацыя неабходнасьці выпрацоўкі беларусамі паняцьця “нацыянальны герой беларускага народу” і абгрунтаваньне такой выпрацоўкі – яшчэ адна найістотная заслуга “Белага”.

Натуральна, мы ня можам не зрабіць свой разумовы ўнёсак у такую сьвятую справу. Мы прапануем наступны падыход.

Ёсьць народ, напрыклад, наш беларускі (1-ы крок). Ёсьць яго аб’ектыўныя інтарэсы, скіраваныя на тое, каб захавацца ў часе і забясьпечыць уласнае прагрэсіўнае разьвіцьцё – як тэхналагічнае, так і гуманістычнае (2-і). Вось гэтыя аб’ектыўныя інтарэсы беларускага народу і ёсьць той галоўны крытэр, зь якім варта суадносіць дзейнасьць любога чалавека, каб ацаніць яго (3-і). З гэтага суаднясеньня і ўзьнікаюць такія зьявы (і апісваючыя іх паняцьці), як герой, вораг, здраднік, саюзьнік (крок 4).

Каб праілюстраваць і дэталізаваць пададзены падыход, прапануем разгледзець сьхему.

На ёй паказаны два народы (пазначаны рознымі колерамі й лічбамі 1 і 2), а таксама іх інтарэсы, уключна з аб’ектыўнымі і варожымі. Героі – гэта лепшыя прадстаўнікі народу, якія сьвядома змагаліся (ці змагаюцца) за аб’ектыўныя інтарэсы свайго народу і пры гэтым шмат ахвяравалі (ахвяруюць) сваімі асабістымі інтарэсамі. Ня менш паважанай групай для народу павінны лічыцца прадстаўнікі іншых народаў, якія, зыходзячы з высокіх гуманістычных прынцыпаў, таксама ахвярна працавалі й змагаліся на карысьць інтарэсаў твайго народу (арыентыр для нас – Тызенгаўз; калісьці ў Гародні там, дзе стаіць помнік Леніну, будзе стаяць помнік яму). Здраднікі – гэта тыя, хто працаваў (ці працуе) на варожыя інтарэсы чужога народу (як правіла, за 30 срэбранікаў у выглядзе, напрыклад, рублёў, злотых, даляраў ці шэкеляў), сьвядома наносячы шкоду народу ўласнаму. Ворагі – гэта прадстаўнікі іншага народу, якія зьдзяйсьнялі (ці імкнуцца дасягнуць у дадзены час) тыя інтарэсы, якія варожыя інтарэсам твайго народу (няхай дадзеныя азначэньні стануць чарговым прынцыпам Беларускай дактрыны – Д пр-п 113).

Зыходзячы з дадзенага падыходу, усе абазваныя “Белым” “нацыстамі” асобы зьўляюцца альбо героямі беларускага народу ці надзвычай шаноўнымі прадстаўнікамі іншых народаў, альбо тымі, хто вельмі набліжаны да гэтай катэгорыі.

Іншы асьпект, што многія героі нярэдка вымушаны жыць і дзейнічаць у надзвычай складаных умовах. У такіх умовах, паміж молатам і кавадлам, ня раз апынаўся і працягвае быць беларускі народ. Аднак выкарыстоўваць і ўзводзіць у абсалют тое, што ў гэтых умовах герой мог аступіцца (усе героі – гэта людзі, а ня богі), ці тое, што ён аб’ектыўна ня мог зрабіць неяк інакш, ці што на яго мог быць зьдзейсьнены паклёп (мы да гэтай пары ня ведаем, ці сапраўды былі тыя факты, якія прыпісвае нашым героям-беларусам “Белы”, ці іх адмыслова сфабрыкавалі НКВД, нацысты ці яшчэ нейкі “белы чорт”) – гэта не гістарычны падыход. Гэта – паразітаваньне на гісторыі.

Давайце ўсе мы – беларусы — пачынаць лічыць падобнае злачынствам, агрэсіяй, нападам (найлепш на нас асабіста), чым заўгодна – але такое павінна выклікаць абавязковы, хуткі, магутны, адэкватны адказ з нашага боку. Абаронім нашых герояў – абаронім сябе і свой народ!

Усяго вам лепшага, сябры.

Вечная пашана і памяць героям беларуска-літвінскага народу!

Жыве Беларусь – наша зямля!

Сёньня ў Белаазёрску памерла паэтка і перакладчыца Ніна Мацяш. Аўтарка каля дзясятка паэтычных кніг, перакладчыца “Маленькага прынца” Антуана дэ Сэнт-Экзюпэры і твораў шмат каго зь іншых францускіх, бэльгійскіх, нямецкіх, польскіх і ўкраінскіх пісьменьнікаў, старшыня Берасьцейскай абласной філіі Саюзу беларускіх пісьменьнікаў. Ён было 65 гадоў. Ніхто зь сябраў нашай рэдакцыі асабіста ня ведаў сп-ню Ніну, але гледзячы па тым, якія цёплыя словы гавораць пра яе нашы славутыя пісьменьнікі (гл. ніжэй; узята з www.svaboda.org), яна несумніўна вартая і нашага ўшанаваньня.

Рэдакцыя.

Уладзімір Арлоў.

“Пасьля дзяцінства я рэдка плакаў, але пачуўшы, што сьмерць забрала Ніну Мацяш, ня здолеў стрымаць сьлёз.

Мы былі знаёмыя і сябравалі вельмі даўно. Часам у нашых супольных замежных паездках даводзілася насіць Ніну на руках, бо не паўсюль можна было трапіць на яе інвалідным вазку. У гэтым вазку, кожны дзень змагаючыся са сваёй невылечнай хваробаю, Ніна была асуджаная правесьці большую частку жыцьця. Але яна ня толькі не зламалася, ня толькі зьдзейсьнілася, як цудоўная паэтка і перакладчыца – Ніна Мацяш зрабілася адным з бясспрэчных маральных аўтарытэтаў краіны.

Пры ўсёй розьніцы лёсаў я паставіў бы яе ў адзін шэраг з Ларысай Геніюш. Да Геніюш мы езьдзілі па духоўную падтрымку ў сямідзесятыя гады, да Ніны шмат хто прыяжджаў у наш час. У яе ня раз бываў і адзін зь нядаўніх кіраўнікоў Маладога Фронту Сяржук Бахун, зь якім мы ў гэтую восень зноў наведалі гасьцінную Нініну кватэру ў Белаазёрску і атрымалі там абяцаньне, што наступны раз будзем частавацца нейкай неверагодна смачнай гарбузовай кашай.

Я ведаю, што на мінулым тыдні да Ніны проста, каб яе ўбачыць, прыяжджаў незнаёмы берасьцейскі студэнт-гісторык. Я асабіста ведаю пару дзясяткаў людзей, якія сталі беларусамі, дзякуючы Ніне.

Ніна адной зь першых дацягнулася сваёй слабенькай рукой да тэлефону, каб пазваніць мне ў рэанімацыю пасьля маёй апэрацыі на сэрцы. Ёй ужо не дазвонісься, але яе голас працягвае гучаць у нашым беларускім космасе”.

Міхась Скобла.

“Я проста агаломшаны і не магу паверыць, што гэта сталася. Літаральна пазаўчора мы з Васілём Жуковічам і Алесем Камоцкім былі на Берасьцейшчыне, выступалі ў Бярозе і Белаазёрску. І ў Белаазёрскім электрамэханічным каледжы да нас далучылася Ніна Мацяш.

Была паўнюткая заля – землякі вельмі любяць, любілі ўжо, Ніну Мацяш. Яна натхнёна чытала пераклады з Рансара, зь Віславы Шымборскай, зь Ліны Кастэнка, з гумарам, дасьціпна адказвала на шматлікія пытаньні навучэнцаў каледжу.

Потым мы дапамаглі ёй даехаць да хаты. Там кожнаму з нас яна нешта падарыла. Даведаўшыся, што ў мяне няма кнігі Сэнт-Экзюперы ў яе перакладзе, яна надпісала мне гэты томік. Аўтограф заканчваецца гэткімі словамі: “Хай не расьсейваецца сьвятло нашага сумоўя!”

У маёй душы сьвятло Ніны Мацяш будзе жыць вечна, як будзе памятацца заўсёды яе геніяльны радок: “Але твая сьляза ў маю сьлязу глядзела”. Будуць жыць у душы яе вершы, яе пераклады. Ніна Мацяш увогуле – самы сьветлы чалавек, якога я ведаў у гэтым жыцьці”.

Паэт Анатоль Вярцінскі.

Сябраваў зь Нінай Мацяш ад самых першых яе крокаў у літаратуры і многія яе вершы ведае лепей за свае. Страта любімай паэткі і сяброўкі для яго адгукнулася асаблівым болем.

“Ніна Мацяш, Ніна Восіпаўна, Нінок ці, як яна сама называла — птушка, а для мяне — зорка Мацяшанатаў… Яе вершы — гэта напружаныя духоўныя намаганьні, гэта імкненьне пераадолець самоту, боль, неспакой. Неспакой за лёс сваіх блізкіх, лёс сваёй краіны.  Яе вершы адначасова — гэта апяваньне. Апяваньне сябрыны, красы чалавека і хараства роднай прыроды. Яе вершы — гэта прызнаньне ў любові. У яе ёсьць цэлая кніжка вершаў-прысьвячэньняў, якая так і называецца “Я вас люблю”.

Мне ўспамінаецца яе верш, які вельмі часта прыходзіць мне ў голаў у самыя, часам нечаканыя, моманты. Асабліва тады, калі бывае сумна, бывае цяжка. Ён так і называецца — “Сябрыне”.

Не знадзейвайся. Перажыві.
Хоць якая, ды ёсьць патоля:
Намарозіць радня па крыві —
Адагрэе радня па долі.

Скруха — зашмаргай… Перарві.
Ёсьць лагода на боль, на скруху:
Адрачэцца радня па крыві -
Паратуе радня па духу.

Вось такой была яна, такой была яе паэзія“.

Аб дэградацыі  беларускага грамадства сказана шмат. Можна пачытаць С.Законнікава, Св.Алексіевіч ці А.Астроўскага. На свае вочы штодня бачым страшэзныя праявы хваробы “лукашызм”. Таталітарызм бывае розны, але мясцовы грунтуецца на татальнай хлусні, бездухоўнасці і падлючасці. Аднак колькі суайчыннікаў прымаюць сатанінскія правілы гульні! Кажуць, узрасла плыня генетычных рабоў. Гэта у мадэрновым варыянце паўтарае 30-я гады мінулага стагоддзя. Каб не знікнуць у лагерах, трэба было апярэдзіць суседа ў складанні даносу. А цяпер і яшчэ прасцей – адцурацца нацыянальнай годнасці, гісторыі і памяці! Культывуецца такое: “а я у гэтым не разбіраюся і ў такія тэмы не лезу”.Многія нават не хочуць ведаць. Такая новая парадыгма ад недаразвітага тырана.

Але мы дык ведаем!..

Пры гэтым многія грамадзяне яшчэ і абураюцца, што не хапае дэмакратычных свабодаў? Усё мае сваю цану.  Запытайся у таго дзецюка, “чым жа ен можа заплаціць за свабоду Радзімы”, і у адказ пачуецца знаёмае – “а што я магу”.

Свабода – гэта не абстракцыя, яна мусіць мець нейкае матэрыялізаванае аблічча. Яна павінна прайсці ў выглядзе нейкай палітычнай сілы, лідэра, ці пляяды лідэраў.

Аднак каб з’явілася Боская сіла вызвалення, “неабходна падрыхтаваць шляхі для яе, зрабіць даступнымі сцежкі ейныя”.

Апушчаныя ў абыватэльскую машыну маленькага лукашэнскага “шчасця”, беларусы ператвараюцца у жыхароў біблейскага Садому. Не хочуць чуць голас боскай праўды, не ўспрымаюць голас закатаваных прашчураў, не чуюць голас прыніжанай Бацькаўшчыны. “Усякае дрэва, якое не родзіць добрага плоду, ссякаюць і кідаюць у вагонь”. Гэта датычыць кожнага. Запыт тутака суровы, і кампрамісу быть не можа.

У часе бяды для Радзімы кожны мусіць рабіць свой унёсак у вызваленне. Выключенняў няма!

Увогуле, які кошт такім грамадзянам, якія ў часе бяззаконня акупантаў ды іхных халуёў спрыяюць ворагам Дзяржавы?!

Сёння: хто не з намі – той супраць нас!

Найбольшае запытанне для цяперашняга класу пасьпяховых і заможных барыг. Як бы там не выкручваліся, а сыцеюць яны ў часе бяды. Такіх хапае ў нашай жабрачай краіне. Кішэнныя бізнэсоўцы (а тут амаль увесь бізнэс прыўладны), адміністрацыя прадпрыемстваў, чынавенства, іхныя сем’і.

Вывучаючы паняцце народнага капіталізму (грамадства сярэдняга класу), уразіўся, як адрозніваюцца пастулаты капіталізму ад каштоўнасцяў мясцовых “дзелавых людзей”. Жан-Франсуа Рэвель ці Майкл Новак у знакамітым “Духу дэмакратычнага капіталізму” выкладаюць філасофію, супрацьлеглую разуменню мясцовых дзялкоў. Кодэксы бізнэсоўцаў напоўненыя хрысціянскай мараллю, патрыятызмам, высокім узроўнем годнасці і сілы чалавечага духу. Пэўна, таму іхнія збанкрутаваўшыя банкіры часта страляюцца, а тутэйшыя закатваюць “баньку”.

У бруднай рэчаіснасці няволі асётры не растуць, толькі жабы.

Так што не будзем баяць пра свабоду абарачэння і нярынкавыя нападкі на бізнэс. Гэта яшчэ не бізнэс.

Дзяржава – гэта не толькі тэрыторыя для жратвы! Эканоміка – гэта не першапрычына і не галоўная мэта нацыі!

Калі народ свабодны, ён можа проста з друзаў, літаральна на пустым месцы збудаваць эканамічны цуд. Што ўжо паказалі японцы, карэйцы, немцы, чылійцы ды іншыя.

Другі бок медаля

Заганнасць развіцця Беларусі відавочная. Гэта калі, выбачайце, мяккае месца расце, а мозг і сэрца не.

Маем другі бок медаля – знявага, пераслед і ціхае, хранічнае цкаваньне беларускай эліты.

Дзе падзеліся, у якіх умовах жывуць, чаму незапатрабаваныя “дэмакратычнай” прэсай беларускія дысідэнты (а іх дзесяткі)?! Забытыя і здраджаныя волаты нацыянальна-вызвольнага супраціву, героі БНП, ветэраны БКА.

Як яны дажываюць свой век?

Што з імі? Многія з іх па вядомых прычынах не маюць дзяцей, бо лепшыя гады прайшлі на Калыме і ў Магадане. Але дзе там думаць пра іх, калі на нашых вёсках кінутыя старыя, да якіх  гадамі не прыязджаюць уласныя дзеці?!

Асобная гісторыя – нашыя пісьменнікі. Гэта святыя людзі! Дастаткова пачытаць іхнія біяграфіі. Праз што іх прапусцілі камуністычныя, польскія, нацысцкія акупанты?!

А яны збераглі нітавіну лучнасці пакаленняў, повязь з вялікай спадчынай вялікага народу.

Вось адзін з іх, класік, бадзяецца па шпіталях, выпалі зубы. Дзеці дапамагчы не могуць. За кнігі ганарары мізэрныя, а цяпер зусім…

Распавялі, у якіх умовах існуе другі наш найвядомейшы майстра слова. Прызнаюся, кусаў вусны, каб не заплакаць ад крыўды за гэтага чалавека, за іх – старэнькіх няскароных стоікаў духу.

Брудны злапамятны байстручонак, як і ўсе людцы “подлай крыві”, помсціць за свой духоўны горб.

Усё годнае, моцнае, светлае яго карлікавая душа прагне згнючыць і затаптаць. У гэтым ягонае хворае шчасце. Вечная драма ўрода…

Нашыя ж творцы не чакаюць ласкі рэжыму, яны дужэйшыя за яго.

Падумаўшы, я вырашыў не называць імёнаў аніводнага з гэтых цудоўных людей.

Бо цяперашні іх трагічны стан прыніжае іхную шляхетную годнасць! А яны не былі слабымі, яны самыя моцныя ў гэтым народзе.

Ні адзін з іх не звярнуўся да акупантаў і халуёў за прыстойнай пенсіяй!

Ніхто з іх не апусціўся да заігрывання з пачварамі мясцовага “бізнэсу” і “водцаў” апазіцыі, каб падтрымалі!

Ні адзін не стаў на калені перад сіламі цемры!

Пакутуюць, згараюць, не па часе сыходзяць, але  не схіляюцца перад гнюсатой!

А памятаю, калі яшчэ была трыбуна у першыя гады ўлады халопаў, як менавіта яны, нашыя пісьменнікі, першыя казалі ў твар наступаючаму быдлу: “Спыніцеся! Не ведаеце, што робіце, пустадомкі”.

А калі азвярэлая ад радасці гнюсата ірвала Боскі бела-червона-белы сцяг, адзін з нашых творцаў кінуў гэтым адшчапенцам: “Сцягі не зносяцца! Іх рвуць і расстрэліваюць!”

Яны ціха і годна сыходзяць у вечнасць, апошнія нышыя рыцары страшнага веку. Яны так непадобныя да цяперашняга апазіцыйнага палітбамонду – звяглівага і прадажнага.

Але сыходзячы, яны пакідаюць нам сэнс самога жыцця, сэнс змагання і ўзор чалавечай годнасці.

Не сумняюся аніводнай хвіліны. Тое, дзеля чаго жылі ўсе гэтыя людзі – перамога! “Дабрасчастныя ўсе гнаныя за праўду, бо іх ёсць Царства Нябеснае!”

Паўстануць яшчэ волаты новай кагорты! Уздымуцца гордыя сымбалі Нацыі! І не ў цішы каланіяльнага парламенту, а пад тысячаногае груканне прасветленая нацыя зруйнуе сатанісцкую уладу!

А іхнія словы і думкі стануць светым запаветам усім наступным пакаленьням беларусаў-літвінаў!

С.Высоцкі                                    Кіраўнік Аргкамітэту БПС

——————-

Ад рэдакцыі:

На сваім сайце мы шмат увагі надаем паказу ідэйных і практычна-палітычных адрозьненьняў паміж цяперскім рэжымам Лукашэнкі, расейскай імперыякратыяй, ліберастычным “Захадам”, “аб’яднанай” “дэмакратычнай” “апазіцыяй” у Беларусі ў вобразе АДС (усё гэта з аднаго боку) й ідэалогіяй ды планамі сапраўдных беларускіх дэмакратаў (гэта з боку другога), да якіх залічаем і сябе. Мы думаем, што ўжо падрабязна і абгрунтавана паказалі на прынцыпова рознае стаўленьне гэтых двух бакоў да таго, што ўваходзіць у сістэму сьвятых беларускіх каштоўнасьцяў (пачынаючы ад беларускіх мовы, культуры, дзяржавы, эканомікі, палітыкі й заканчваючы праблемамі дэмаграфіі, экалогіі дый у цэлым будучыні).

Аднак, акрамя ідэяў і практычнай дзейнасьці, ёсьць яшчэ такі найістотны сістэмны чыньнік, як кадры. Ён мае ня меншае значэньне для таго, каб выразна паказаць адрозьненьне названых вышэй бакоў.    

Мы ўдзячныя спадару Высоцкаму за тое, што ён у чарговы раз узьняў надзвычай важкую і актуальную тэму. Паглядзіце, сапраўды, што адбылося за апошнія гады з нашымі лепшымі кадрамі – лепшымі прадстаўнікамі беларуска-літвінскага народу:

- многія людзі, якія ў 1990-я належалі да беларускай дэмакратычнай апазіцыі й ахвярна змагаліся за інтарэсы беларускага народу, былі выкінутыя з працы (такіх толькі мы, сябры рэдакцыі, асабіста ведаем да дзесятка чалавек) і пакінутыя без сродкаў на існаваньне, без усялякай падтрымкі. Ні з боку АДС ці яго ранейшых аналагаў, ні з боку “Захаду” ім ніякай падтрымкі й сёньня няма (у якасьці ілюстрацыі дадзенага факта гл., напрыклад, http://nashaziamlia.org/2008/05/24/1371); 

- тое ж самае датычыць беларусаў з аналагічнымі поглядамі, якіх цяперцы пакуль ня выкінулі з працы, але паддаюць самым вытанчаным формам дыскрымінацыі. Гэта, напрыклад, практычна штодзённа адчуваюць некаторыя зь сяброў нашай рэдакцыі;

- без усялякай увагі й падтрымкі засталіся героі пасьляваеннага беларускага антыбальшавіцкага супраціву. У падтрымку гэтых людзей мы ўзьнялі свой голас у свой час (гл. http://nashaziamlia.org/2006/12/10/437). Пазьней даведаліся пра такую ж дзейнасьць спадара Ярша (як толькі даведваліся, адразу паведамлялі – гл. http://nashaziamlia.org/2007/03/20/586;  http://nashaziamlia.org/2007/04/08/617; http://nashaziamlia.org/2008/06/18/1396). Аднак з боку “аб’яднаных дэмакратычных сіл” і да гэтых людзей не зьвярнуўся ніводны чалавек, і няма аніякай дапамогі. У выніку і яны дажываюць свае апошнія дні ў забыцьці й жабрацтве;

- але ёсьць і яшчэ ня менш уражвальныя выпадкі. Аказваецца, многія прадстаўнікі нашай культурнай эліты – пісьменьнікі, паэты, драматургі, іншыя, а таксама некаторыя найвыбітныя навукоўцы – знаходзяцца ў аналагічнай сітуацыі. Тое, што праімперскі, антынародны, беларусафобскі рэжым цяперцаў паставіў за мэту ўсіх іх максімальна прынізіць, а калі можна, дык і зьнішчыць, — гэта мы разумеем. Так і павінен рабіць любы вораг беларускага народу, калі яму дазваляць. Але тое, што ва ўмовах выдзяленьня “на змаганьне за дэмакратыю ў Беларусі” штогод дзясяткаў мільёнаў даляраў і еўра (!) ім не перападае ні цэнта, — гэта нам зразумець цяжка! (праўда, мы робім высілкі й прыходзім да несуцяшальных высноў, якія ад вас – нашых чытачоў – не хаваем).

Зададзім пытаньне: дык якія яшчэ доказы патрэбныя, каб паказаць, што ў Беларусі сёньня няма беларускай дэмакратычнай апазіцыі? Такую апазіцыю яшчэ трэба стварыць!  (дарэчы, зыходзячы з аналізу ідэалогіі й палітынай практыкі мы ўжо даўно падалі гэта ў выглядзе Д пр-пу 66)

Нам могуць запярэчыць. Маўляў, затое пару гадоў як наладжаны працяг навучаньня студэнтаў, выгнаных з ВНУ РБ за грамадска-палітычную дзейнасьць.

Так дык яно так. Але варта яшчэ разабрацца, ў якой ступені гэта ёсьць сапраўды актам дапамогі беларускаму народу па лініі дэмакратычнага інтэрнацыяналізму, а ў якой — спроба перакаваць беларускую актыўную моладзь у агентаў лібералізму ці праваднікоў шавіністычнага імперыялізму іншых народаў?

І яшчэ. Многія беларусы з вышэй пададзеных груп аказаліся выштурхнутымі й з “апазіцыйных” партый. Часьцей за ўсё сітуацыя выглядала так: чалавек проста ўбачыў поўную бесперсьпектыўнасьць (калі глядзеў, зыходзячы з інтарэсаў беларускага народу) свайго далейшага знаходжаньня ў “апазіцыйнай” партыі й, не жадаючы ўдзельнічаць у імітацыйнай гульні, афіцыйна сышоў ці паціху спрыніў усялякую сваю дзейнасьць. Могуць сказаць: дык ён сам сышоў. Не, першапачатковым дзеяньнем тут было актыўнае, сьвядомае стварэньне ў партыі такой сітуацыі, каб чалавек, адчуўшы бесперспектыўнасьць, сышоў.  

З нагоды, у чарговы раз заклікаем усіх сьвядомых беларусаў-літвінаў, расьцярушаных па нашай вялікай зямлі, а таксама тых, што апынуўся за яе межамі, тых, хто ўваходзіць у АДС, і тых, хто туды не ўваходзіць, знаходзіць кантакты адзін з адным, гуртавацца, аб’ядноўвацца, арганізоўвацца (гл. П пр-п 9, Д пр-п 106).

Стала абсалютна відавочным, што інтарэсы нашага беларуска-літвінскага народу ніхто за нас не абароніць, ніхто ня зьдзейсьніць, не разаўе!…