Паскудная, вядома, тэма, за аналіз якой мы ўзяліся. Але, што зробіш, калі-небудзь зь ёй трэба было разьбірацца і вызначацца. Тым больш, што падзеі ў сьвеце прысьпешваюць. Дзякуй богу, наша справа набліжаецца да фінішу (у дадзеным ідэалагічным пытаньні, вядома). Абставіны такія, што многія, хто думае, як мы, баяцца і памоўкваюць у анучку (у т.л. прыкідваючыся “крутымі палітыкамі”), і гэтым пасіўна cаўдзельнічаюць у распаўзаньні зла… Хай сабе. Мы — іншыя, для нас такое непрымальна. Больш за тое – аплаціцца. Мы ў Беларусі зноў будзем аднымі зь першых, і так назаўсёды цяпер застанецца…

Амаль 7 гадоў таму, калі зьбіраўся матэрыял для першага артыкула, зь якога пачалася праца сайта (“НАША ГАЛОЎНАЯ ПРАБЛЕМА – ЭТНАЦЫД, НАША МЭТА – БЕЛАРУСКАЯ ДЗЯРЖАВА!”; пачынаць чытаць адсюль: http://nashaziamlia.org/2006/04/04/14/), мы ня ведалі столькі, колькі ведаем сёньня. Нам здавалася, што калі рознае дэзарыентацыйнае і абыдляючае паскудства льецца на наш беларускі народ з боку расейскай імперыі (у асноўным праз расейскае тэлебачаньне, якому пры Лу-ку цалкам падпарадкавана беларуская інфармацыйная прастора), дык і крыніца зла знаходзіцца там. Гэтае інфармацыйнае зло мы выразна бачылі й ўжо тады ўзорна аналізавалі (раім пачытаць ці перачытаць наступнае: http://nashaziamlia.org/2006/04/06/17/#more-17; http://nashaziamlia.org/2006/04/07/19/; http://nashaziamlia.org/2006/04/10/26/). Брудна-дэгенератыўная расейская інфармацыйная плыць нікуды не падзелася, але цяпер дадаткова стала відавочным, што і тэрыторыя цяперашняй расейскай імперыі таксама падпарадкаваная вонкаваму ўзьдзеяньню, што галоўны кіраўнічы цэнтар наўмыснага разбэшчваньня людзей, да стану поўнага абыдленьня, знаходзіцца ня там, а на… захадзе.

Вядома, расейская імпербюракратыя дадае ў гэты працэс свой “творчыя ўнёсак”. Так, калі на Захадзе, па зьвестках, якія мае рэдакцыя, палітычныя эліты (просім ня блытаць з элітай нацыянальнай!) дамовіліся, што яны ня будуць уносіць педафілію ў атрутную інфармацыйную мікстуру (хопіць розных іншых форм садаміі – гомасексуалізма, заафіліі, некрафіліі), расейская імперыякратыя дадала і гэта. Ці то шматлікая колькасьць беспрытульных дзетак у “Вялікай Расеі” правакуе педафілію, ці то больш нізкі (ніжэй падлогі) маральны ўзровень расейскай імперыякратыі ў параўнаньні зь заходняй  ліберастыяй абумовілі такі феномен. Мы гэтага ня ведаем. Але вядома, што ў прапагандзе педафіліі заўважаны нават хранічны прэзідэнт Расеі апошніх часоў — У. Пуцін (гл. фота, на якіх зафіксаваны яго скандальны вядомы “вычын” — публічны пацалунак хлопчыка ў аголены жывот, зьдзейсьнены на тэрыторыі Крамля…).

*

Рэальная праблема ці тэндэнцыйная падтасоўка фактаў

Некаторыя могуць заявіць: ці мала ў сьвеце розных дэгенератаў й ідыётаў? Маўляў, яны заўсёды былі, ёсьць і будуць. Маўляў, рэдакцыя накалупала за шмат гадоў некалькі выпадкаў розных вычварэнстваў і выдае іх за сістэму…

Прабачце, шаноўныя – гэта не “асобныя выпадкі”. Пададзеныя ў папярэдніх частках гэта матэрыялу факты сьведчаць, што мы маем дачыненьне з адмыслова арганізаваным распаўсюдам у глабальным маштабе сатанінскай разбэшчвальна-дэгенератыўнай плыньні – зьявай абсалютна новай у гісторыі чалавецтва!

Так, напрыклад:

- калі разбэшчвальныя “гей-парады” адбываюцца ледзь не глабальна (ад каталіцкай Калумбіі, праз праваслаўную Сербію да мусульманскай Турцыі);

- калі прэзідэнт ЗША ў дырэктыўнай форме загадвае кіраўнікам усіх амбасадаў у сьвеце ў якасьці галоўнай задачы заняцца “абаронай правоў сексуальных меншасьцяў”, а прэм’ер Вялікабрытаніі спачатку просіць прабачэньня ў збачэнцаў за тое, што яго партыя некалі прымала кансерватыўныя законы, а пасьля пагражае незалежным дзяржавам санкцыямі, патрабуючы адмяніць заканадаўства, якое забараняе садамію (усё гэта гл. тут: http://nashaziamlia.org/2011/12/19/4596/#more-4596);

- калі беларуская служба радыё “Свабода” ў апошнія гады з рэгулярнасьцю гадзіньніка актуалізуе перад сваімі слухачамі садамісцкую тэму, выдаючы яе ў выключна станоўчым ключы, пры гэтым самай галоўнай праблеме беларускага народу – этнацыду  – надае ў сотні разоў меншую ўвагу;

- калі тое ж радыё рэгулярна і безальтэрнатыўна дае слова аднаму зь ідэолагаў садамізацыі Беларусі, які, у сваю чаргу, накідае вось такі крытэр дэмакратычнасьці беларускай апазіцыі й грамадства: “менавіта гомасексуальнасьць зьяўляецца першым і асабліва важным іспытам на дэмакратычнасьць усіх удзельнікаў палітычнай прасторы Беларусі, перадусім апазіцыі” (усё гэта гл. тут: http://nashaziamlia.org/2011/12/21/4618/#more-4618);;

- калі кіраўнікі й прадстаўнікі “Захаду” ўводзяць садамісцкія рэйтынгі для краін Усходняй Еўропы (гл. http://nashaziamlia.org/2012/01/02/4687/), па якіх краіны, дзе бароніцца культура і прыстойнасьць, апынаюцца на пошніх месцах…;

- калі “абаронцы правоў чалавека”, прыязджаючы ў Беларусь, бачаць праблемы толькі ў нацыянальных і сексуальных меншасьцяў (гл. напрыклад тут: http://nashaziamlia.org/2009/08/11/2597/#more-2597), але пры гэтым абсалютна не заўважаюць такую меншасьць як, напрыклад, беларускія дзеткі, якія вучацца ў школах нашых гарадоў па-беларуску (напрыклад, у Гародні сёньня каля 350.000 жыхароў, а ў школах горада толькі 5 вучняў (!), якія навучаюцца па-беларуску – вось меншасьць дык меншасьць; дзе ўвага да яе з боку заходнікаў?!);

- і г.д. – усё гэта ды іншае аналагічнае азначае толькі адно: ліберастычная сатанінская інфармацыйная плынь, якая накрывае цяпер розныя неабароненыя ад яе народы й іх дзяржавы — зьява аб’ектыўная і актуальная. Па сутнасьці, гэта асноўная тэхналогія, па якой вядзецца сёньня Трэцяя сусьветная вайна!

Будзем лічыць апошняе фактам даведзеным і пойдзем далей.

*

Пошук залатой сярэдзіны

Калі разглядаць дадзеную тэму з пазіцыі “змаганьня ідэй” (хаця вядома – змагаюцца не ідэі, а людзі – прыхільнікі тых ці іншых ідэй), то найперш варта назваць тыя зь іх, якія ў такім змаганьні ўдзельнічаюць.

Вось галоўныя ідэі, якія лётаюць вакол праблемы сексуальных збачэнстваў:

- “педэрасты й іншыя садаміты – гэта злачынцы; іх трэба крымінальна караць, альбо неяк прымусова лекаваць” (першая пазіцыя);

- “гомасексуалісты, лесьбіянкі й да іх падобныя – гэта абсалютна нармальныя людзі; яны маюць права на такое ж жыцьцё, як іншыя – публічна дэманстраваць закаханасьць, ствараць сям’ю, нейкім чынам заводзіць і выхоўваць дзяцей; з мэтай барацьбы з распаўсюджанай у дачыненьні да іх “гомафобіяй” ім трэба даваць перавагі пры паступленьні ў ВНУ і прыёме на працу (асабліва ў сьферы культуры, шоў-бізнэсу, СМІ); іх трэба рэгулярна паказваць у СМІ, прычым толькі ў выгадным для іх ракурсе, з пазіцыі абароны іх інтарэсаў; даваць магчымасьць ладзіць вулічныя шэсьці, парады, карнавалы; пазітыўная інфармацыя пра гэтых людзей мусіць быць адлюстравана ў школьным навучаньні; іх павінна станавіцца ўсё больш у органах палітычнай улады; дый увогуле – пазітыўнае стаўленьне да людзей зь сексуальнымі асаблівасьцямі ёсьць найгалоўны крытэр дэмакратычнасьці як дзейнай палітычнай улады, так і апазіцыі” (другая пазіцыя);

- “гомасексуалісты і блізкія да іх людзі – гэта няшчасныя людзі, які маюць адхіленьні ў разьвіцьці сексуальнага пачуцьця, у чым у многіх выпадках ні яны, ні іншыя не вінаватыя; такіх людзей нельга караць, іх цяжка лекаваць; як й іншым інвалідам – фізічным, разумовым – людзям з анамаліяй сексуальнага самаадчуваньня (сексуальным інвалідам) варта спачуваць (робячы гэта карэктна, унутрана – лепш, па магчымасьці, выключыць гэтую тэму з публічных размоў, абмеркаваньняў); але ў той жа час ім ні ў якім разе нельга дазваляць уносіць сваю анамалію ў публічнае, бо пры гэтым адбываецца разбурэньне грамадскай культуры, маралі, этыкі шляхам касмапалітызацыі-перамешваньня грамадскага й інтымнага (сексуальнага ды яшчэ анамальнага) – гэтыя дзьве сьферы людскага жыцьця мусяць заставацца ў культурных грамадствах у адасобленым (дыферэнцаваным) стане; такога нельга рабіць у такой жа ступені, у якой нельга дазваляць маральным дэгенератам (яшчэ адна група інвалідаў) уплываць на грамадства; грамадствам павінны кіраваць паўнавартасныя ва ўсіх адносінах (высокамаральныя, высокакультурныя, высокаінтэлектуальныя, дасьведчаныя) прадстаўнкі адпаведнага народа – сапраўднага ўласьніка адпаведнай дзяржавы” (трэцяя пазіцыя).

Вось, прынцыпова, такі набор і такі выбар атрымліваецца (гл. малюнак; на ім тры вышэй апісаныя пазіцыі пазначаны лічбамі).

На жаль, так, як выглядае ідэалагічны аналіз у нас (а ў нас ставяцца пытаньні менавіта так, таму што мы аналізуем праблему аб’ектыўна, па сутнасьці), практычна нідзе ён больш не адбываецца. Прычына ў тым, што ў абсалютнай большасьці выпадкаў тая ці іншая крыніца СМІ заангажавана не на баку аб’ектыўнасьці ці пошуку аптымальнага спосабу вырашэньня пытаньня, а на баку той ці іншай грамадска-палітычнай сілы, з-за чаго вымушана выконваць адпаведную прапагандысцкую замову. Таму, адлюстроўваючы рэальны расклад палітычных сіл у заходнім сьвеце, спрэчка вакол садамісцкай тэмы найчасьцей адбываецца паміж правымі “кансерватарамі” й левымі “лібераламі”. Адпаведныя аргументы ідуць з гэтых бакоў, а спрэчкі найчасьцей выглядаюць лінейна: вы за “левых” ці за “правых”, “лібералаў” ці “кансерватараў”? (гэта на малюнку адлюстваравана аваламі). Але такі выбар ёсьць няпоўным – гэта ўжо разводка. На жаль, некаторыя каментатары да папярэдніх матэрыялаў сайта па гэтай тэме таксама ўцягваліся менавіта ў такую лінейную гульню-разводку.

Мы ж настойваем, што ні пазіцыя першых, ні пазіцыя другіх не вядзе да гарманізацыі міжлюдскіх стасункаў на фоне рэальнай прысутнасьці гэтай праблемы ў грамадстве. Мы ў гэтай сістэме зноў вертыкальныя, арыентаваныя на залатую сярэдзіну і ад яе ўверх – на грамадскі прагрэс. А такой можа быць толькі пазіцыя №3. Папярэднія матэрыялы падрыхтавалі яе дастаткова дэталёвае абгрунтаваньне.

Нагадаем. У адным зь вялікіх навукова-тэарэтычных матэрыялаў (а мы ўсе ў рэдакцыі прыхільнікі рэалістычнага сьветагляду) было даведзена, што пол у чалавека – гэта складаная сістэма адзнак, якія сфармаваліся за час вельмі доўгага працэсу эвалюцыйнага разьвіцьця, накіраванага ня столькі на інтарэсы асобных індывідаў, колькі на інтарэсы віду, якія ў сваю чаргу накіраваны на максімальна выніковы эвалюцыйны прагрэс. Цяпер у чалавека, як найбольш прасунутага біялагічнага віду, гэтая адзнака дайшла да ўзроўню ня толькі разьдзельнаполавасьці, а і да выразнага полавага дзімарфізму. Аднак, у сувязі з тым, што генетычныя механізмы забесьпячэньня апошняга ў чалавека адносна новыя (у філагенетычным сэнсе, вядома), а таксама ў сувязі з тым, што многія зь іх разьвіваюцца адасоблена, за кошт адмысловых малекулярных і гарманальных механізмаў, разьвіцьцё ўсёй сістэмы полавых адзнак у чалавека  можа адносна лёгка парушацца. І парушаецца зь сярэдняй частатой каля 1-2% (у мужчын істотна часьцей, чым у жанчын). Так, у мужчынскага плада разьвіцьцё першасных полавых адзнак адбываецца непасрэдна пад уплывам тэстастэрона, а для таго, каб гэты ж гармон мог узьдзейнічаць адпаведным чынам (у мужчынскім кірунку) на разьвіцьцё мозга плада (ведучы да таго, што потым у дарослым стане малады чалавек пачне ўспрымаць сябе мужчынай  і тады самаасэнсаваньне сваёй полавай прыналежнасьці й будова полавых органаў супадуць), тэстастэрон, як мінімум, павінен пранікнуць скрозь гемата-энцэфалічны бар’ер і араматазавацца. Першае (утварэньне мужчынскіх першасных полавых адзнак) больш простае, надзейнае, чым другое (разьвіцьцё псіха-сексуальнай арыентацыі, характэрнай для мужчын). Таму ў час цяжарнасьці, калі разьвіваецца плод, у прамежак паміж імі могуць умешвацца розныя шкодныя вонкавыя чыньнікі – стрэсы маці, курэньне, алкаголь, наркотыкі, іншыя шкодныя чыньнікі вонкавага асяроддзя. Маюць пэўнае значэньне мутацыі, якія закранаюць сексуальную сьферу. Таксама прычынай недастатковага разьвіцьця другой групы полавых адзнак у будучага маладога чалавека можа аказацца генетычны дысгенэз, які зьяўляецца вынікам аўтбрыдынга (міжрасавыя, міжнацыянальныя шлюбы бацькоў, якія, дарэчы, пазітыўна прапагандуюцца ў ліберальных, “цывілізаваных” краінах). З-за гэтага і можа ўзьнікнуць сітуацыя, што ў чалавека анатомія і фізіялогія цела будуць мужчынскімі, а пачуцьці, жаданьні, некаторыя рысы характару – не зусім такімі…

Адсюль бачна, што сам чалавек з-за адзначаных прычын і механізмаў не вінаваты ва ўласных анамальных сексуальных пачуцьцях (калі такія маюць мець месца). Таму ў рэдакцыі мы падтрымліваем глабальны рух, які зьвязаны з адменай крымінальнай адказнасьці за гомасексуалізм (калі, натуральна, садамісцкія акты сексуальнай рэалізацыі гомасексуалістаў адбываюцца не ў выглядзе згвалтаваньня, а па ўзаемнай згодзе і ў інтымнай абстаноўцы; акрамя таго, тут мы гаворым пра сексуальных інвалідаў, а не пра прапагандыстаў садаміі – пра апошніх будзе асобная гаворка).

Але ў дадатак да адзначанага таксама вядома, што ва ўзьнікненьні гомасексуальных практык мае значэньне ня толькі прыроджана анамальная псіхіка, а і дадаткова інфармацыйнае грамадскае асяроддзе – выхаваньне, грамадскія ўмовы жыцьця.

Патлумачым падрабязьней. Так, калі ў краінах, дзе няма ні садамісцкай, ні антысадамісцкай прапаганды і заканадаўства, паспрабаваць ранжыраваць усіх людзей зь першаснымі адзнакамі полу, характэрнымі для мужчын (возьмем для прыкладу іх), у залежнасьці да таго, з прадстаўнікамі якога полу яны дапускаюць мець сексуальныя кантакты ў адпаведнасьці са сваімі ўнутранымі пачуцьцямі (дарэчы, адказы на такое пытаньне можна атрымаць толькі ў самай даверлівай абстаноўцы), акажацца, што ўсе яны падзеляцца на тры групы: строга гетэрасексуальную, бісексуальную і строга гомасексуальную. Мужчын, уваходзячых у першую групу, будзе абсалютная большасьць, мужчын другой групы будзе істотна менш (нават сярод генетычна касмапалітызаваных амерыканцаў), трэціх — яшчэ менш. Будзем гэта лічыць нармальным, зыходным станам. А цяпер уявім сабе, што мы тое ж вымярэньне і абсалютна з тымі ж мужчынамі будзем рабіць у краінах, дзе ўладамі арганізаваны альбо садамісцкі, альбо антысадамісцкі інфармацыйна-юрыдычны ціск на грамадства. Дык вось тады акажацца, што колькасьць людзей, уваходзячых у другую групу здольна істотна вагацца менавіта ў залежнасьці ад накіраванасьці сексуальнага выхаваньня й інфармацыйна-грамадскага асяроддзя – г.зн. у залежнасьці ад прапаганды-навучаньня таму, што дапушчальна, а што асуджаецца, забараняецца (гл. малюнак і подпісы на ім; нязначна будзе вагацца нават колькасьць строга гетэрасексуальных і гомасексуальных груп).

Такім чынам, асаблівасьці выхаваньня і арганізацыі грамадства могуць уплываць на колькасьць людзей, якія лічаць дапушчальнымі гомасексуальныя стасункі, што будзе істотна ўплываць на адпаведныя праявы сексуальнага ў грамадстве ў цэлым.

А вось адсюль ужо становіцца бачным й іншы бок справы, што па-сапраўднаму вінаватымі ў распаўсюдзе садаміі ў грамадстве зьяўляюцца ня тыя, каму не пашчасьціла быць нормафільнымі – мець моцнае прыцягальнае пачуцьцё да прадстаўнікоў супрацьлеглага полу, а тыя, хто займаецца прапагандай вычварэнстваў. Гэта яны – сапраўдныя ворагі грамадскай культуры, маралі, этыкі. Іх трэба вышукваць, судзіць, караць (дарэчы, гэтая сітуацыя абсалютна аналагічная зь іншымі “грамадскімі хваробамі”; як сказаў адзін дасьведчаны чалавек: “прычынай існаваньня алкагалізму і наркаманіі ў краіне зьяўляецца толькі адно – існаваньне алькагольнай і наркатычнай мафій!”).

Патлумачыўшы наша стаўленьне, пазначанае на вышэй пададзенай сьхеме лічбай 3, да пазіцыі “правых” (1) – а менавіта, чаму нельга караць многіх гомасексуалістаў і чаму варта караць некаторых “лібералаў” – пяройдзем да аналізу лева-ліберастычнай пазіцыі (2).

Вынікі ўсё таго ж навуковага дасьледваньня адзнакі пол, параўнаныя з пазіцыяй “лібералаў”, паказваюць, што заявы апошніх пра тое, што “гомасексуалізм – гэта норма”, таксама не вытрымліваюць элементарнай крытыкі. Такое прапагандысты садаміі могуць казаць толькі “шырокім народным масам” па прычыне адсутнасьці ў іх элементарных ведаў у гэтым пытаньні.

Па-першае, строгі гомасексуалізм ня мае біялагічнага сэнсу, ён ня можа нават забясьпечыць уласнае размнажэньне (але ён можа падтрымлівацца за кошт паразітаваньня на людзях з нармальнай сексуальнай арыентацыяй, якія за грошы могуць нараджаюць садамітам дзяцей). Па-другое, уся жывая прырода паказвае, што прагрэсіўным кірункам разьвіцьця адзнакі “пол” зьяўляецца фармаваньне разьдзельнаполавасьці й полавага дзімарфізму, які, ахопліваючы ня толькі анатама-фізіялагічныя рысы, а і псіха-сацыяльную сьферу, падзяляе (дыферэнцуе) людзей нібы на + і – , чым забясьпечвае пазьней надзейнае прыцягваньне (інтэграцыю) жанчын і мужчын у сям’і (аднолькавае адштурхоўваецца, камплементарнае рознае — прыцягваецца). Толькі апошняе вядзе да больш выніковага полавага размнажэньня — забясьпечвае больш выніковую эвалюцыю нашага віда. Нарэшце (трэцяе), сама доля асоб з выразнымі гомасексуальнымі адхіленьнямі псіхікі (якая ў сярэднім вагаецца каля 1-2%), па ўсіх навуковых ацэнках, зьвязаных з вызначэньнем таго, што ёсьць “норма”, ну, ніяк ня можа адпавядаць гэтаму паняцьцю.

Такім чынам, не, дарагія “лібералы”: гомасексуалізм і садамія – гэта ня норма, а адхіленьне ад нормы, анамалія, дэвіяцыя. Паколькі гомасексуалізм цяжка лячыць (як цяжка лекаваць любы прыроджаны анамальны стан), яго можна таксама лічыць формай сексуальнай інваліднасьці.

Такім чынам, пазіцыя, сфармуляваная вышэй пад лічбай 2, таксама ніяк не адпавядае сапраўднасьці. Культура, этыка патрабуюць ведаць праблему, спачуваць людзям, але не ўмешвацца ў прыватную, тым больш інтымную сьферу чалавека без яго на тое жаданьня. Таму што гэта проста некультурна! Формула, якая да нядаўняга часу (да прыходу ў Белы дом Абамы) была прынята нават у ЗША – “не пытайся, не кажы” – з этычных пазіцый зьяўляецца аптымальнай. А гэта зноў адзін з бакоў 3-й (нашай) пазіцыі.

Вось так выглядае залатая сярэдзіна паміж дзьвюма скрайнасьцямі – кансерватыўнай (правай) і ліберальнай (левай). Яе знайшлі ня толькі мы, а і, здавалася б, даўно “ўсё прагрэсіўнае чалавецтва”. Часам, калі гэта адбылося ў сьвеце, лічацца 1970-я гады, на тэрыторыі краін былога СССР – пачатак 1990-х.

Аднак сёньня мы назіраем нешта іншае!

*

Наўмысныя падмены

Аднак у глабальнай інфармацыйнай прасторы сёньня прапагандуюцца (натуральна, з дапамогай магутных СМІ) шматлікія ідэалагічныя адхіленьні ад цэнтрысцкай пазіцыі (для беларусаў-літвінаў добрым прыкладам зьяўляецца радыё “Свабода”). І гэтыя “адхіленьні” аказваюцца надзвычай істотнымі.

Так, сярод іншага назіраецца:

- патрабаваньні ўнесьці права на садамію ў сьпіс правоў чалавека (разам з правам на жыцьцё і свабоду);

- стаўленьне да садаміі прапануецца лічыць крытэрам дэмакратычнасьці ўладаў, апазіцыйных партый і СМІ (“ты дэмакрат толькі тады, калі пазітыўна ставішся да збачэнцаў”);

- фінансавую падтрымку апазіцыйных партый і грамадскіх арганізацый патрабуецца паставіць у залежнасьць ад таго ж;

- кантэкстуальна прапануецца адмену судовага пакараньня за садамію ператварыць ў права на прапаганду садаміі (у тым ліку ў антыкультурных, зьневажальных для годнасьці чалавека формах) у сістэме адукацыі й грамадстве;

- у ідэалагічнай сьферы зьявіліся таксама істотныя тэрміналагічныя падмены, накіраваныя на злом нармальнай людскай паставы ў гэтым пытаньні – найбольш яскравым прыкладам зьяўляецца надзвычай распаўсюджаная сярод садамітаў-культураненавісьнікаў практыка называюць нармальных людзей з нормафільнай пазіцыяй “гомафобамі” (дайшло да таго, што можна сустрэць лозунг: “Сьмерць гомафобам!”).

Асобнае абурэньне выклікуюць прыкметы таго, што ліберастызатары наўмысна выкарыстоўваюць элементы PR-тэхналогіі, каб разбураюць сьвятасьць, пазітыўнасьць, біяфільнасьць такіх зьяў і адпавядаючых ім паняцьцяў, як сям’я, шлюб, каханьне, вясёлка. Выкарыстоўвацца нават паняцьце «прайд», відаць, каб садамітаў асацыявалі зь ільвамі…

Аднак на ідэалагічна-прапагандысцкай сьферы ўсё не заканчваецца. Сёньня мы назіраем істотныя зьмены і ў грамадска-палітычнай рэчаіснасьці, якія накідаюцца явачным парадкам:

- садамітам – прэферэнцыі пры паступленьні на вучобу, прёме на працу;

- садамітаў – у СМІ, сьферу культуры, адукацыйную сістэму;

- садамітаў — у органы ўлады; калі гэта немагчыма, у структуры апазіцыі;

- садамітаў – на вуліцы й іншыя публічныя месцы;

- садамітам – фінансаваньне, арганізацыйная падтрымка.

*

Яшчэ раз пра “Свабоду”

У адным з папярэдніх матэрыялаў, прысьвечаных аналізуемай тэме, мы дастаткова наглядна паказалі, як радыё “Свабода”, якое вымушана знаходзіцца ў плыні “заходняй” палітыкі, займаецца прапагандай садамісцкай тэмы.

Але гэты аповед быў бы няпоўным, калі б мы не паказалі й іншы бок гэтай сітуацыі: як не ўцякаць ад плыні, не рабіць выгляд, што ігнаруеш яе, а паспрабаваць выкарыстаць чорную сілу ў добрых мэтах. Напрыклад, як на адпаведныя матэрыялы радыё даваць каментары.

Ад рэдакцыі сайта гэтую працу, нягледзячы на атакі розных троляў-мярзотнікаў, рабіў Алесь Астроўскі (у 2010 годзе яго каментары радыё “Свабода” яшчэ выстаўляла, цяпер 90% яго каментароў не выстаўляе ні за што). Так рабілі й працягваюць рабіць дзясяткі іншых наведвальнікаў “Свабоды”. Мы выкарыстоўваем працу Астроўскага для прыкладу, паколькі яна стварыла ў тэме найбольш паказальныя факты і паколькі на яе прыкладзе бачна, як можна асаджаць троляў (гэтыя матэрыялы ілюструюць фота Ўладзіслава Гарбацкага, Алены Гапавай і “Будзіміра”, якія засьвяціліся сваім удзелам у ідэалагічным забесьпячэньні аналізуемай інфармацыйнай плыні).

Такім чынам, вось некаторыя прыклады (на жаль, прыкладаў шмат):

Матэрыял “У Беларусі пройдуць ідэалягічныя дэбаты супраць гамафобіі” ад 19.04.2010 (http://www.svaboda.org/content/article/2017384.html)

Каментар Астроўскага.

Атака на грамадскую норму, на каштоўнасьці агульнай людскай і нацыянальнай культуры працягваецца. Таму-сяму ў сьвеце вельмі ўжо карціць і далей зьнішчаць грамадскія мараль, культуру, прыстойнасьць, карэктнасьць, мяжу паміж публічнасьцю ды інтымнасьцю і г.д. Што ж, зразумела, грошы ў наш час вызначаюць многае… Тады чакаем ад паслугачоў глабальных ліберастызатараў у Беларусі, якія запісалі сябе ў актыўныя гамафілы-норманенавісьнікі, адказаў на некаторыя пытаньні:
1) Ці ёсьць гомасексуалізм і прапаганда гамафіліі праявамі грамадскай нормы? Ці ўсё ж нормай ёсьць адчужанае стаўленьне да гэтых зьяваў (што назіраецца ў абсалютнай большасьці людзей) і такія паводзіны, калі пра пэўныя рэчы ўзгадваць не прынята?
2) Хто такія гамафобы на думку гамафілаў? Усе нармальныя людзі, якія проста не зьяўляюцца гомасексуалістамі, ці тая іх частка, што маюць агідлівае пачуцьцё да гэтай зьявы і не хаваюць гэтага, ці толькі тыя, хто актыўна змагаецца супраць агрэсіўнай разбэшчвальнай прапаганды ліберастызатараў?
3) Вядома, гомасексуалізм — гэта не псіхічная хвароба. Гэта — анамалія сексуальнасьці. А, можа, нашы дамарошчаныя ненавісьнікі грамадскай нормы і агрэсіўныя разбуральнікі яе (нормафобы) лічаць як-небудзь інакш?
4) Ці ладжаньне карнавалаў, маршаў, фестываляў гамасексуалістаў — гэта аптымальны спосаб давядзеньня да грамадства інфармацыі пра праблемы людзей з анамальнай сексуальнай арыентацыяй? Ці ўсё ж ёсьць больш выніковыя, прыстойныя і неразбуральныя спосабы для стварэньня сітуацыі грамадскага разуменьня і спачуваньня?
5) Эвалюцыя размнажэньня скарочана адбывалася так: бясполае размнажэньне — палавое размнажэньне — раздзельнаполавасьць — палавы дзімарфізм. Тая форма размнажэньня, якая характэрная для наша віду, ёсьць вынік гэтай эвалюцыі. А, можа, нормафобы лічыць пікам эвалюцыі гермафрадытызм?
6) Беларускі народ апошнія стагоддзі знаходзіцца ў стане этнацыду, генацыду, татальнай дыскрымінацыі й г.д. Працягвае знаходзіцца ў гэтай сітуацыі і сёньня. Прычына: увесь гэты час пануючае начальства — імперцы і каланіяльная адміністрацыя — у сваёй дзейнасьці грунтуецца на злачыннай БЕЛАРУСАФОБІІ. Гэтыя фобія ёсьць галоўнай праблемаў нашага народа. Таму, спачатку павінна быць спынена яна, а потым могуць вырашацца пытаньні з усімі іншымі фобіямі. А, можа, арганізатары месячніка лічаць інакш?

-

“Саўка ды Грышка. Гей-парад” ад 12.05.2010 (http://www.svaboda.org/content/article/2040235.html)

Астроўскі

Лявону Вольскаму.
Спадар Лявон, заўсёды паважаў Вас і Вашу дзейнасьць. Але цяпер упершыню сутыкнуўся з выпадкам, калі лічу, што Вы не даглядзелі ўсёй глыбіні пытаньня.
Гомасексуалісты выкарыстоўваюцца глабалісцкай фінансавай алігархіяй у цяперашні час (потым іх кінуць), як сродак разбурэньня здаровай сацыяльнай нормы. Ёй, фіналігархіі, гэта патрэбна, як адзін з крокаў для дасягненьня сваіх соцыяпаразітных мэт цяпер ужо і на нашай беларускай зямлі. Пад гэтую разбуральную дзейнасьць фіналігархія выдзяляе вялікія сродкі.
Усё адбываецца на фоне генацыду, этнацыду, дыскрымінацыі, абкраданьня нашага народу, на барацьбу зь якімі ніхто не дае ні цэнта! Кажу Вам пра апошняе з поўнай адказнасьцю. Менавіта гэтае параўнаньне выклікае раздражненьне — мы зьбіраліся будаваць БЕЛАРУСКУЮ ДЭМАКРАТЫЧНУЮ ДЗЯРЖАВУ (і нам яе абяцалі дапамагчы здабыць і пабудаваць), а не царства гомасексуалістаў…
Раскрутка «гамасексуальнага пытаньня», якое цяпер ідзе з «Захаду» — гэта элемент сацыяльнай тэхналогіі, скіраванай на тое, каб праз далейшую грамадскую хаатызацыю-касмапалітызацыю, праз абыдленьне грамадства гэтыя генацыд, этнацыд, дыскрымінацыю, абкраданьне і г.д. працягнуць. Пытаньнем «талерантнасьці» імкнуцца закрыць пытаньні сацыяльнай і нацыянальнай СПРАВЯДЛІВАСЬЦІ.
Заклікаю яшчэ раз падумаць пра выбар акопа ў змаганьні, якое ідзе ў Беларусі сёньня. Бо памылка можа дорога каштаваць у т.л. і для Вашага іміджа.
Алесь Астроўскі, доктар мед.навук, прафесар, рэдактар сайта nashaziamlia.org

Паэт

Спадару Астроўскі! Што Вы пляцеце?! Ваш допіс нагадвае выступы сумнавядомага Бегуна пра габрэяў. «Еслі в кране нет воды, значіт выпілі жіды?» Памятаеце? Цяпер, як тады кідаліся антысэміты на габрэяў, Вы кінуліся б на гомасэксуалістаў? Яны ня горшыя за Вас, і павінны мець такія ж правы. За што і змагаюцца. Дэмакратычная дзяржава павінна даць ім такую магчымасьць. І вы, мэдык, павінны гэта разумець. А выказваецеся як неадукаваны цемрашал. Ва ўсім вінаватыя імпэрыялісты, жыды і гомасэксуалісты?! Сорамна!

Астроўскі

«Паэту», які нічога не пляце і ня блытае.
1) Маё імя, прозьвішча і месца жыхарства вам, «паэт», вядомыя. А вы, «паэт», увесь такі несарамлівы, несумнавядомы і, відаць, вельмі сьмелы, чамусьці хаваецеся пад псеўдай…
2) Лекцыю на тэму «Эвалюцыя полу і палавога дзімарфізму» ўжо шмат шгадоў чытаю ў медуніверсітэце, 24 гады займаюся грамадска-палітычнай дзейнасьцю і больш 10 ідэалагічнай. А вы «паэт», відаць маеце значна большыя веды і досьвед у гэтых пытаньнях. Паведамце, калі ласка, якія?
3) Прапаную вам правесьці паміж намі самую шырокую і набольш публічную з магчымых дыскусія (ідэальны варыянт — наўпроставы тэлевізійны эфір) на тэму: «Як гарманізаваць адносіны (знайсьці залатую сярэдзіну) паміж інтарэсамі беларускага грамадства і сексуальнымі інвалідамі».
Чакаю вашага, «паэт», адказа.

Астроўскі (праз суткі)

Алё! І куды гэта вы падзеліна наш «паэт»-нецемрашал, якому за мяне сорамна?!
Дарэчы, да чарговай сувязі, якую я зь нецярпеньнем чакую, падрыхтуйце калі ласка спасылкі, дзе я, як вы заяўляеце, «Ва ўсім вінавачу жыдоў і гомасэксуалістаў»…
Аб’явіцеся, не хавайцеся, калі ў вас яшчэ засталася мужчынская годнасьць.

Siarhei

Досвед, узрост, практыка… тыповыя аргументы аўтарытарызму. Дэмакратычныя каштоўнеасці не базуюцца на гэтым, а на роўнасці кожнага перад кожным. І што гэта за фраза «будзь мужчынам»? Яшчэ не хапала, каб з’явілася «ты меня уважаешь». Лекцыя, якую вы чытаеце гадамі, як кажаце, можа, ужо састарэла і маральна і фактычна?! Прафесаркі, з карткамі пажаўцелымі ад гадоў, колькі можна чытаць тыя ж самыя лекцыі — студэнты спяць на тых лекцыях, а сказаць нічога не могуць, бо — залік здаваць трэба. А ў такога аўтарытэта — ПРАФЭСАРА — паспрабуй што сказаць — канец тваёй кар’еры. І якое зло тут выбраць — лукашызм ці псеўда-дэмакратаў?!

Астроўскі

Сяргею.
1) Гэта вы і ёсьць «паэт» якога я ўжо другія суткі чакаю?
2) Мы з вамі знаёмыя? Вы ў мяне на лекцыях былі й бачылі, як я карыстаюся «карткамі пажаўцелымі ад гадоў» і што «студэнты спяць на тых лекцыях»? Ці вы гэта пра вашых варшаўскіх прафесараў распавялі?
Адкажыце, калі ласка, і не зьнікайце. Ды яшчэ: прозьвішча не забудзьце падаць, сьмелы і ўсёведаючы вы наш.

-

“Моладзь у чорнай вопратцы па дарозе на гей-парад” ад 14.05.2010 (http://www.svaboda.org/content/article/2042600.html)

Астроўскі

У рэпартажы гаворка ідзе пра «правы чалавека», бараніць якія «прыбылі прадстаўнікі замежнага дыпляматычнага корпусу».
Дарагія беларусы. Шмат разоў зьвяртаў увагу і цяпер прашу зьвярнуць: нашыя правы на нашай уласнай зямлі, якія ўжо столькі гадоў усяляк уціскаюцца, прыніжаюцца, ігнаруюцца, дыскрымінуюцца праз этнацыд, генацыд, захоп нашай уласнасьці й г.д., у паняцьце «правоў чалавека» не ўваходзяць!!! Ніхто з «Захаду» нашымі правамі не цікавіцца. Калі адтуль ідзе гаворка пра «правы чалавека» — гэта заўсёды аказваюцца толькі правы нацыянальных (габрэі, палякі) і сексуальных меншасьцяў!
Гэта і ёсьць ГАЛОЎНАЕ ВЫЧВАРЭНСТВА!!! Ці — цынізм, крывадушша, блюзьнерства!
Мы ж столькі гадоў разьлічвалі на дапамогу з «Захаду» ў будаўніцтве нашай БЕЛАРУСКАЙ ДЭМАКРАТЫІ. А адтуль ідзе падтрымка толькі вычварэнцам…

-

“Гісторыя з (гома)сэксуальнасцю” ад 18.05.2010 (аўтар — Алёна Гапава; http://www.svaboda.org/content/article/2045516.html)

Астроўскі

Так цікава назіраць, як вычвараюцца прапагандысты ліберастызму. Шкада толькі звычайных людзей, якія ня маюць дастатковых ведаў у гэтым пытаньні.
Перанёс ваш опус, спадарыня Гапава, у свой архіў — будзе выкарыстаны, як ілюстрацыя у будучай хрэстаматыі па ідэалогіі. У вашым тэксьце мініум 3-4 грубыя памылкі, падмены, замоўчваньні. Жадаеце, каб паказаў?

Simpson

Уважаемая Алена! Статья очень сильная. Большое вам спасибо. Единственное, что вы забыли — открытый Фрейдом механизм проекции. Профессору психиатрии Астровскому, пропагандисту и борцу с пропагандой в одном лице, следовало бы знать о его существовании.

-

“Барацьба супраць геяў – гэта барацьба за ўладу” ад 18.05.2010 (аўтар – Будзімір; http://www.svaboda.org/content/article/2045716.html)

Астроўскі

Упершыню за доўгі час вырашыў, спадар “Будзімір”, паглядзець, чым дыхаеце. І не пашкадаваў – вельмі вы мяне ўсьцешылі.
Такога стараннага псеўдаінтэлектуальнага выкрунтасьніцтва, каб апраўдаць маральнае злачынства, скіраванае супраць грамадства (вельмі ўжо, відаць, хочацца атрымаць доўгі ліберастычны даляр), я даўно не сустракаў. Тут і падмена паняцьцяў, і адуважваньне ад сутнасьці праблемы, і шырокае выкарыстаньне плыні думак недасьведчаных людзей, затуманьваючых сутнасьць пытаньня. Сьмешна назіраць, як вы прыкідваецеся адначасна сьляпым, глухім і зьлёгку алігафрэнічным, робячы выгляд, што не разумееце, ня бачыце і ня чуеце сутнасьці пытаньня. А яно, між тым, выглядае так: ніхто зь беларусаў асабліва не выступае супраць тых людзей, якія маюць гомасексуальную арыентацыю, ніхто на іх не кідаецца, ніхто не баіцца; людзі не жадаюць іншага — КАБ У СЬФЕРУ ПУБЛІЧНАГА ЎНОСІЛАСЯ СЬФЕРА ІНТЫМНАГА; людзі не жадаюць гэтыя сьферы перамешваць-хаатызаваць-касмапалітызаваць; жадаюць, каб яны заставаліся падзеленымі, як гэта мусіць быць У ЗДАРОВЫХ КУЛЬТУРНЫХ ГРАМАДСТВАХ (у адрозьненьне ад жывёл – напрыклад, баноба). У адказ на гэта сьціплае і цалкам зразумелае жаданьне на нармальных культурных людзей зьдзяйсьняецца абсалютна неабгрунтаваная агрэсія – іх найчасьцей пачынаюць абзываюць “гамафобамі” (зразумела, такая ёсьць устаноўка). А вы, спадар Будзімір, у творчым парыве ад сябе яшчэ і дадаеце (стараецеся — баксы чакаюць): “ультраправыя традыцыяналісты”, “нароўні з расістамі, ксэнафобамі, сэксістамі”.
Ну, а калі ў вас, Будзімір, ёсьць яшчэ жаданьне парыпацца, падрыхтуйце адказ да наступнай сувязі са мной на такое пытаньне: вы пісалі мне ў свой час, што ў вас на дваіх з жонкай чацьвёра дзяцей. Адкажыце, калі ласка, ці дапускаеце вы інтымныя адносіны зь ёй на вачах сваіх дзяцей?
Карацей, увесь ваш опус – у архіў. Прыйдзе час, як знойдзеш…
Але ёсьць з вашага матэрыяла пара набыткаў (гэта яны мяне і ўсьцешылі). Яны наступныя:
1) Цяпер мы ўсе можам на ўласныя вочы пабачыць, па якой тэхналогіі ў краінах ліберальнага Захаду глабалісцкая фінансавая алігархія (ініцыятар у сьвеце новай формы імперыялізму – фінансавага) уводзіла на Захадзе ў публічны ўжытак тэму сексуальнасьці й сексуальнай інваліднасьці. Аказваецца, гэта адбывалася праз інфармацыйна-псіхічнае здушэньне культурных людзей: “гамафобы”, “ханжы”, “ультраправыя кансерватары”, “расісты”, “ксенафобы” і г.д.
2) Паколькі мы цяпер ведаем ня толькі ЯК, а і ДЛЯ ЧАГО гэта рабілася (на прыкладзе суседніх краін), мы можам папярэдзіць наш народ у наступным: усе гэтыя “гомасексуальныя праблемы” з накідваньнем нашым беларускім людзям неіснуючай “віны ў гамафобіі”, у “неталерантнасьці” і г.д. неабходныя глабалісцкай фінансаванай алігархіі ў якасьці АДУВАЖВАЛЬНАГА МАНЕЎРА. Усё сьведчыць пра тое, што НАС ХУТКА БУДУЦЬ РАБАВАЦЬ!!! Тое, што было зроблена, распахана, пабудавана намі, нашымі бацькамі й дзядамі, хутка будуць унахабку прыхватызоўваць чужынцы!!! Пытаньні “гамафобіі”, “талерантнасьці” ды іншай лухты патрэбныя ў якасьці туману, праз які становяцца часова нябачнымі пытаньні НАЦЫЯНАЛЬНАЙ і САЦЫЯЛЬНАЙ СПРАВЯДЛІВАСЬЦІ – туману, які будзе хаваць МАШТАБНУЮ ПРЫХВАТЫЗАЦЫЮ.
Вось пра што распавёй нам опус пана “Будзіміра”.

Siarhei

Цэлы артыкул акадэміцкі сп. Астроўскі накатаў… Тэма закранула за самае жывое. Толькі вось старанні марныя — нудныя рэчы ў гісторыі не застаюцца, а геі з планеты нашае не знікнуць пры ўсім жаданні. Садом, Гамора, Грэцыя… але — воз усё там — як былі, так і будуць, бо гэта не ад артыкулаў залежыць і не ад пісакаў. І калі ўжо прыслухоўвацца да неякіх аўтарытэтаў у псіхіатрыі ці псіхалогі — то да тых, хто з’яўляецца сапраўды аўтарытэтным не ў маргінальнай групцы і не ў сябе на лаўцы, а на сусветным і часавым узроўні. Больш любові, шаноўны прафесар горада N

budzimir

Ведаеце што, спадар Алесь? Да нядаўняга часу ў мяне не было ніякай вызначанай пазыцыі па гомасэксуальнаму пытаньню. Я ставіўся да яго абыякава, калі не сказаць прахалодна. А, напрыклад, фільмы пра геяў мяне нават раздражнялі. З гэтай прычыны я вельмі не любіў (не люблю і цяпер) Альмадовара і шэраг іншых «тэматычных» рэжысэраў. Гей-культура, скажу шчыра, выклікала і выклікае ў мяне адрыньваньне і лёгкую гідлівасьць. Больш за тое, у лістападзе мінулага году я напісаў наступнае: «Гомасэксуалізм — акурат такая самая загана, як і выпадковыя гетэрасэксуальныя адносіны без абавязкаў ды наступстваў» (гл. http://www.svaboda.org/content/article/1841825.html). Адным словам, я не падтрымліваў змаганьня геяў за свае правы, бо лічыў іх зацыкленымі выключна на сэксе, хаця і ня быў ніколі гамафобам у строгім сэнсе слова.
Што, у такім выпадку, прывяло мяне ў лягер іхных абаронцаў? Тое, што Пётра Рудкоўскі назваў «гетэра-сэкс-фашызмам» (гл. http://nn.by/?c=ar&i=38594), я ж называю «гетэрасэксуальным шавінізмам». Ягоны непрывабны твар — брыдкая мова, страшэнная пыха, паталягічная нянавісьць, нахабная крывадушнасьць, крайняя вузкалобасьць, а галоўнае, гатовасьць зьневажаць і патрэба ў зьневажаньні — прымусілі мяне ўстаць на процілеглы бок барыкадаў. Бо тут яўнае зло. Тады як пошукі мужчынам свайго каханьня сярод мужчынаў, а жанчынай сярод жанчынаў можна лічыць дзіўнаватым капрызам, загадкай або памылкай прыроды, ці то дурыкамі і блазнотай, але зла я ў гэтым не знаходжу.
Мы ж не абвяшчаем злом гетэрасэксуальныя ўзаеміны, хаця ў іх ёсьць адваротны, непрывабны бок, за імі цягнецца шлейф шматлікіх драмаў і трагедыяў, а чыстае і сьветлае каханьне, як і шчасьлівы, бясхмарны шлюб — рэдкае выключэньне, а ня правіла. Ня кажучы аб тым, што дзеці, гэтыя кветкі жыцьця, вельмі часта аказваюцца зламанымі і выкінутымі.
Што тычыць вашага пытаньня, я не разумею ягонага сэнсу. Хіба геі выходзяць на вуліцу дзеля таго, каб прылюдна займацца каханьнем? Адкуль гэткія дзіўныя фантазіі? Яны ўсяго толькі шукаюць прызнаньня, хочуць выйсьці зь ценю. І не хавацца ў тым самым сэнсе, у якім ні ад каго не хаваюцца гетэрасэксуалы. Калі вам здаецца, быццам гетэрасэксуальнасьць надзейна схаваная ў сфэры інтымнага, — гэта занадта наіўная ілюзія. Адкрыйце вочы, азірніцеся па баках — яна паўсюль выстаўленая напаказ. Між іншым, не заўжды ў прывабным выглядзе. Чытайце апошні абзац артыкулу спадарыні Гапавай (http://www.svaboda.org/content/article/2045516.html):
«Я рэгулярна бачу на сайтах “Нашай нівы”, “Салідарнасьці, ”Народнай волі” і іншых дэмакратычных СМІ, што дбаюць пра правы чалавека, паведамленьні пра конкурсы на лепшыя грудзі, ногі альбо яшчэ якія часткі жаночага цела. Мужчынскія камэнтары пад імі, аднак, не пакідаюць сумненьняў у тым, што “правоў” ў носьбітаў гэтых частак цела няма, бо іх ацэньваюць, як тавар: гэта тоўстая, а тая з цэлюлітам, а трэцяя не зусім сьвежая на выгляд; дайце нам іншых, а мы паглядзім і ацэнім. Апошнім разам мяне уразіў рэпартаж з конкурсу на лепшыя сушы у Мінску. На вялікім стале ляжала жывая цалкам распранутая дзяўчына — толькі пэўныя месцы былі прыкрытыя кветкамі і лісткамі — і на яе і выкладаліся тыя сушы. Публіка выбірала, ела, разглядала, абменьвалася меркаваньнямі, камэнтатары камэнтавалі. Жаночае цела, раскладзенае на стале, было часткай падзеі — і ніхто чамусьці не кідаў яйкі і не змагаўся з амаральнасьцю. Ўсё, лічылася, было нармалёва. Як і павінна быць».
ЗЫ: Закід ў тым, што мной рухае жаданьне атрымаць «доўгі лібэралістычны даляр», як і вашую кансьпіралягічную канцэпцыю «адуважвальнага манэўра», камэнтаваць не лічу патрэбным.

-

“Гамафобія ў Беларусі адсутнічае толькі фармальна” ад 19.05.2010 (http://www.svaboda.org/content/article/2047053.html)

Алесь Астроўскі

Надзвычай цікава назіраць за разьвіцьцём гомасексуальнай тэмы на радыё “Свабода”. Вось ужо і цяжкую артылерыю падагналі – Бяляцкага. Відаць, у заходніх ліберастызатараў, на інтарэсы якіх працуе сёньня “Свабода”, справы – поўны швах. Ня думалі яны, што гэтыя затурканыя лукашызмам беларусы здольныя на такі супраціў спланаванай імі разбэшчвальнай акцыі. З аднаго боку, столькі грошай убухана ў кампанію па “гомасексуалізацыі ўсёй Беларусі”, з другога, час прысьпешвае — трэба пачынаць падрыхтоўку да чарговай акцыі па ліберастызацыі, а тут — правал. Дый грантавым смактунам трэба справаздачы пісаць. А пад што? Вынік жа нулявы…
Зь Бяляцкім знаёмы яшчэ з 1986 года, з Аб’яднаньня беларускіх моладзевых суполак. Ён быў у менскай “Талацэ”, я – у гарадзенскай “Паходні”. Тады мы разам змагаліся за культурныя правы нашага народу, вывучалі нашу мінуўшчыну, марылі пра будучую незалежнасьць Беларусі. Я якім быў, такім і застаюся: хачу, каб наш беларуска-літвінскі народ быў гаспадаром на ўласнай зямлі, каб улады ў межах Беларусі былі з’арыентаваныя на яго аб’ектыўныя інтарэсы (нагадаю, менавіта ўсё гэта і ёсьць зьместам дэмакратыі). Паколькі цяперашнія ўлады зьяўляюцца каланіяльнымі, я змагаюся супраць палітыкі этнацыду і генацыду нашага народу, якія ўлады праводзяць, супраць дыскрымінацыі й рабаваньня беларусаў, супраць падрыву іх здароўя…
Бяляцкі ж за гэты час стаў крутым “праваабаронцам” і заяўляе, што ён “за гей-парады і падтрымлівае іх». Натуральна, што ўсіх, хто выступае за пэўную грамадскую норму, ён па “новай модзе” лічыць “гамафобамі”. Яму таксама пазарэз трэба, каб гомасексуалісты ладзілі свае парады і абавязкова… ў публічных месцах. Найлепш проста на галовах звычайных грамадзян. Грамадзяне павінны таму быць радыя. Любая іншая рэакцыя – недаравальнае злачынства, адным словам — гамафобія…
Што гэта азначае? Гэта азначае, што Бяляцкі ўжо не дэмакрат. Ён, як і многія іншыя, з той пары перакуліўся ў… ліберасты. Чым больш у краіне ўмоў для розных “меншасьцяў” і менш для карэннага народу, тым больш у краіне “лібералізму” й менш сапраўднай дэмакратыі. Гэта зразумела. Але ж гранты даюцца пад іншае разуменьне…
Пасьля Другой сусьветнай вайны (у сьнежні 1952 году) Генасамблея ААН прыняла рэзалюцыю №637 (VII), дзе ў раздзеле А запісана: “права народаў і нацый на самавызначэньне з’яўляецца перадумовай для карыстаньня асноўнымі правамі чалавека”. Гэта азначае, што нормай мусіць быць такі прынцып, калі спачатку павінны зьдзяйсьняцца правы беларускага народу ў беларусі, а толькі потым правы ўсіх іншых індывідумаў з дэвіацыямі.
Тым часам, цяпер з “Захаду” на Беларусь рухаецца дадатковая пачварная сіла (у дадатак да той старой, што з усходу). Гэта сіла ўсё робіць наадварот. Так, нядаўна ПАРЭ заявіла, што спыняе зносіны з афіцыйным Менскам з-за таго, што ў Беларусі працягваюць расстэльваць здачынцаў-нелюдзяў. Пабітыя гомасексуалісты паабяцалі зьвярнуцца ў ААН, у камісію па правах чалавека. А расейскі дэпутат у Еўрапарламенце ад расейскай “Едіной Росссіі” тав. Маркаў запатрабаваў для “польскай меншасьці” ў Беларусі… палітычных правоў (ня верыце, пераканайцеся самі: http://www.svaboda.org/content/article/2039156.html). Ды яшчэ заяўляў, што гэта і ёсьць “дэмакратыя”.
Такім чынам, “Захад” упарта бароніць у Беларусі забойцаў, гомасексуалістаў, інтарэсы чужых этнасаў. Каго хочаш. Толькі не правы карэннага народу, на якія яму пляваць! Рэальныя генацыд, этнацыд, дыскрымінацыя, рабаваньне, падрыў здароўя беларусаў, пагроза страты дзяржаўнасьці і г.д., якія ёсьць галоўнымі праблемамі нашага народу, у “заходняе” разуменьне “правоў чалавека” сёньня не ўваходзяць.
Ня верыце? Можаце запытацца ў Бяляцкага. Ён пацьвердзіць.
Таму час і мне заявіць: мне пляваць і на такую “праваабарону”, і на такіх “праваабаронцаў”.

-

“Палітычная гомасэксуальнасьць” ад 22.05.2010 (аўтар – Гарбацкі; http://www.svaboda.org/content/article/2049682.html)

Астроўскі

10 разоў спрабаваў даслаць сюды і «Будзіміру» каментар (рабіў гэта двое сутак зь інтэрвалам 2-3 гадзіны).
«Свабода» яго так і не выставіла…
Беларусы! На «Свабодзе» няма свабоды, за якаю «Свабода» нібы выступае. Таму ніколі не забывайце свавіць «дзьвюкосьці», калі ўзгадваеце г.зв. «Свабоду».

Вэб-рэдактар

Паважаны спадар Астроўскі! Вашы камэнтары не былі выстаўленыя, паколькі вы парушылі правілы форуму

Астроўскі

Каментар, якія “Свабода так і ня выставіла, быў такі (калі вы яго прачытаеце, стане зразумелым, чаму; прадстаўленыя ніжэй факт і меркаваньні й Букоўскага былі выстаўлены на нашым сайце ў якасьці асобнага матэрыялу):

У якасьці каментара дасылаю выступ знакамітага савецкага дысідэнта  Ўладзіміра Букоўскага, які цяпер жыве ў Вялікабрытаніі. Ён нядаўна наведаў Баўгарыю і выступіў там перад чытачамі з крытыкай ідэалогіі «паліткарэктнасьці» (гэта тое, што на самай справе ёсьць ідэалогіяй ліберастызму – гібрыдам здэградаванай формы лібералізму з таталітарызмам). Узята з http://community.livejournal.com/ru_ds:

“Падзеі, 20-годдзе якіх мы адзначаем — крах і распад Савецкага Саюзу — нас, дысідэнтаў, не зьдзівілі. Але затым адбылося нешта дзіўнае.

Пасьля Другой сусветнай вайны і краху нацызму ўвесь палітычны сьпектр у сьвеце пасунуўся ўлева. Гэта вытлумачальна: фашызм і нацызм атаясамляюць з правымі ідэалогіямі (на самой справе атаясамляюць цалкам несправядліва, але гэта ўжо іншая тэма). Абрынуўся камунізм — і, здавалася б, палітычныя настроі павінны былі б пасунуцца ўправа. Але нічога падобнага не адбылося. У 1992-94 гадах да ўлады ў Еўропе прыходзяць левыя… Распад сацыялістычнага блоку супаў са з’яўленьнем на Захадзе новых утапічных ідэалогій.

Паліткарэктнасьць як міжнародная зьява пачалася з 1990-х, але як рух яна існавала і раней. Я ўпершыню зь ёю сутыкнуўся ў 1983 ці 1984 годзе. Я ішоў у сваю лабараторыю [Букоўскі – нейрафізіёлаг. – Рэд.], а насустрач па лесьвіцы спускаліся дзьве дзяўчыны. Я прытрымаў для іх дзьверы. Яны паглядзелі на мяне з пагардай і сказалі: «Мужчынская шавіністычнай сьвіньня». Я нічога не зразумеў і вельмі зьдзівіўся. Распавёў калегам, яны сталі сьмяяцца: «Так гэта з універсітэта Берклі. Адтуль ідуць усе леварадыкальныя рухі. Гэта нейкая новая мода — феміністкі; яны кажуць, што калі мы, мужчыны, абыходзімся з жанчынай як з жанчынай, мы яе гэтым прыніжаем».

Феміністкі вучаць, што «жанчына» — гэта сацыяльная канцэпцыя. Маўляў, калі б мужчыны трымаліся з жанчынамі як з мужчынамі, жанчыны б і сталі мужчынамі: жанчын зь іх робяць нашы паводзіны ў адносінах да іх, жанчына — ахвяра мужчынскіх стэрэатыпаў. Гэтая канцэпцыя, нарадзіўшыся ў Берклі, надзвычай хутка распаўсюдзілася па ўсім сьвеце. У 1984 годзе мы над ёю сьмяяліся — праз 10 гадоў яна захапіла ўвесь сьвет. Усе ўніверсітэты адкрылі філіі «гендэрных даследаваньняў». Па мне, так у дачыненьнях полаў за мільён гадоў нічога не зьмянілася, але гэтыя псеўданавукі аб мужчынскіх хібах распладзіліся жахліва: ня так мы на жанчын глядзім і ня так мы зь імі абыходзімся.

І пачаўся чысты Оруэл: нельга, маўляў, зьвяртацца да жанчыны «міс» ці «місіс», таму што гэта вызначэньне жанчыны праз яе шлюбны статус. Уводзіцца немагчымае для англійскай мовы «міз»… Яны ўвесь час прыдумляюць новыя словы, і калі ты ня кажаш, як загадана, ты — мужчынская шавіністычнай сьвіньня. Нават Біблію перапісваюць так, каб Бог быў у жаночым родзе.

Я дык у савецкіх псіхушках прывык да таварыста вар’ятаў. Але бяда ў тым, што амерыканскае грамадства [няўжо амерыканскае грамадства?! – Рэд.] ўсялякую ідыёцкую навінку адразу робіць ледзь не агульнаабавязковай. У Амерыцы, як, зрэшты, і ў Еўропе, насельніцтва паводзіць сябе неверагодна па-канфармісцку. Усё, што табе ўцюхваюць, трэба ўспрымаць як норму. Каб быць пасьпяховым, трэба быць канфармістам. І вось амерыканскія шаблоны распаўсюджваюцца паўсюль як непарушныя правілы, адбіваючыся нават на заканадаўстве.

Феміністычныя рухі заявілі, што мужчыны — «сексісты», глядзяць на жанчын выключна як на сексуальныя аб’екты, і, такім чынам, усё, што мае дачыненьне да полу, павінна быць выключана са штодзённых зносін мужчыны і жанчыны. Флірт абвясьцілі агрэсіяй і імкненьнем заняволіць жанчыну. Цяпер у ЗША працадаўца ня сьмее размаўляць са сваёй супрацоўніцай сам-насам — павінен прысутнічаць хаця б адзін сьведка, інакш таго могуць абвінаваціць у сексуальных дамагальніцтвах, а гэта азначае гібель кар’еры і становішча ў грамадстве.

Дакладна гэтак жа свае патрабаваньні сталі прад’яўляць й іншыя меншасьці — гомасэксуалісты, цёмнаскурыя, сектанты і г.д. Зьявіліся законы аб «hate speech» — «мове нянавісьці», нешта накшталт 70 артыкула савецкага Крымінальнага кодэксу, па якім мяне судзілі. «Мовай нянавісьці» абвясьцілі любую згадку аб расавых адрозьненьнях або сексуальных схільнасьцях. Вы ня маеце права прызнаваць відавочныя факты [! – Рэд.]. Калі вы іх згадваеце публічна — гэта злачынства.

У Англіі ў мінулым годзе адмянілі ўсе калядныя грамадскія мерапрыемствы: брытанскі сьцяг утрымлівае крыж св. Георгія, а гэта нібыта пакрыўдзіць мусульман, нагадваючы ім пра крыжовыя паходы. Пры гэтым самі мусульмане нічога падобнага не патрабуюць. Мусульманін, які трымае лавачку непадалёк ад майго дома, вывесіў у вітрыне сьцяг з крыжом, каб прадэманстраваць, што ён ня згодны з гэтай крэтынскай забаронай — але хто яго пачуе…

Гэта прывяло да такой цэнзуры, што ў нашы дні Шэксьпір бы жыць ня мог. Так палову яго п’ес ужо і ня ставяць: «Венецыянскі купец» — антысемітызм, «Атэла» — расізм, «Утаймаваньне свавольнай» — сексізм… Адна настаўніца ў Лондане адмовілася весьці свой клас на «Рамэа і Джульету», назваўшы сьпектакль «агідным гетэрасексуальным відовішчам«.

Масавая цэнзура падмацоўваецца крымінальным заканадаўствам. За жарт аб гомасексуалістах можна трапіць у турму. Зьвярніце ўвагу, як хутка справа дайшла да рэпрэсій.

Быў такі філосаф — Герберт Маркузэ, ревізіяніст-марксіст. Ён быў нязгодны з Марксам у адным пункце: Маркс лічыў рэвалюцыйным класам пралетарыят (што відавочна ня так), а Маркузэ вучыў, што сапраўдны рэвалюцыйны клас – гэта разнастайныя меншасьці. паталогію трэба абвясьціць нормай, а норму – паталогіяй [ну, што пазнаёце?! – А.А.]. «Толькі тады, — піша Маркузэ, — мы, нарэшце, разбурым буржуазнае грамадства».

Актывісты, якія нібыта абараняюць правы меншасьцяў — гомасэксуальныя і феміністычныя арганізацыі — НА САМОЙ СПРАВЕ АБ МЕНШАСЬЦЯХ НЕ КЛАПОЦЯЦЦА. Яны, як у свой час Ленін — працоўных, ВЫКАРЫСТОЎВАЮЦЬ ІХ ЯК ІНСТРУМАНТ ЦІСКУ І КАНТРОЛЮ НАД ГРАМАДСТВАМ і прыносяць ім больш шкоды, чым усім астатнім. У Амерыцы жонка майго сябра 7 гадоў таму заснавала рух «Жанчыны Амерыкі супраць фемінізму». Пачынала яна зь некалькімі сяброўкамі, а цяпер у іх часопіса тыраж — 2 млн. Жанчыны пачынаюць разумець, што фемінізм ім варожы, што ён разбурае іх жыцьцё, што ён не дае ім выбіраць тое, што хочацца ім, а не тое, што ім навязваюць розныя актывісткі.

Карацей кажучы, мы маем справу з сур’ёзнай ідэалогіяй, якая пад шыльдай палітычнай карэктнасьці спрабуе разбурыць наша грамадства. Чым меншасьцям горш, тым лепш іх лідэрам: будзе што абараняць. Але іх задача — зьнішчыць нашае грамадства, і гэта — новая, больш злосная версія марксізму [!!! – Рэд.].

Цэнзура, якую ўвялі абаронцы «палітычнай карэктнасьці», пазбавіла іх ад дыялогу. Калі б я зь імі спрачаўся, я б разабраўся зь імі за некалькі хвілін. Але хто ж мне дазволіць? Я, паўнапраўны грамадзянін Вялікабрытаніі, не магу напісаць на гэтую тэму артыкул, апублікаваць кнігу, прыняць удзел у грамадскіх дэбатах на гэтую тэму — таму што такіх дэбатаў няма[!!! – Рэд]. Вы па тэлевізары ніякіх довадаў за ці супраць паліткарэктнасьці не пачуеце.

Гэтую ідэалогію нам навязваюць. Нічога супраць вар’ятаў я не маю, я ў псіхушках правёў шмат гадоў і цалкам да іх талерантны. Адзіная мая ўмова — не навязвайце мне чужых ідэй. Я памятаю сваю першую спрэчку са следчым ў КДБ. Мне тады 16 было. Ён мяне спытаў: «За што вы нас так ненавідзіце?» Я адказаў: «Я вас не ненавіджу. Я проста вам ня веру. Вы хочаце будаваць камунізм — выдатна, будуйце. А я не хачу. Магу я сабе дазволіць 2 квадратныя метры, дзе не будзе камунізму?»”

(Думаем, прыведзенае меркаваньне шаноўнага чалавека – магутны ўдар па пазіцыі прапагандыстаў садаміі, варты запамінаньня)

-

“Геі: курс на Асьветніцтва” ад 09.06.2010 (артыкул Гарбацкага; http://www.svaboda.org/content/article/2066424.html)

Астроўскі

Дажыліся. “Свабода” па гэтым пытаньні дае слова толькі гомасексуалістам. Нармальным людзям выказваць сваю пазіцыю ўжо проста не дазволена – яны павінны толькі ўважліва слухаць, памоўкваць і станавіцца… “дэмакратычнымі”.
Як усё гэта агідліва асабліва ва ўмовах этнацыднай дыктатуры! Чарговы раз заяўляю: магу апаніраваць любому ліберастызатару, якіх так актыўна рэкламуе “Свабода”.  Можа вам – свабодаўцы – усё ж хоць трохі цікавы пошук ісьціны? Можа час арганізаваць хаця б дыскусію?

Vital

А што замінае Вам, спадар Алесь, лічачы сабе «нармальным», узяць ды накрэмзаць пост у сваім блогу і даслаць яго Свабодзе, здаецца на сайце кантакты пазначаны? Толькі без цетлікаў, нармальны такі пост, без размоў пра знішчэнне натуралаў і іншай шалухі якой поўна на іншых сайтах, на якіх дылетанты разважаюць пра геяў.

Астроўскі

Спадар Віталь. На нашым сайце ў свой час такі аналіз будзе. Гаворка ў дадзеным выпадку ідзе не пра мяне ці пра наш сайт, а пра інфармацыйную палітыку радыё «Свабода»…

Vital

Наколькі мне вядома, інфармацыйная палітыка Свабоды базуецца на патрымцы меншасцяў. нацыянальных, сексуальных і г.д. Толькі не трэба зараз звальваць у адну кучу педафілаў, насільнікаў і гэтак далей — гэта зусім іншая гісторыя… Гэта вельма складаная тэма і спачатку трэба ў ёй крыху разбірацца перад тым як пачынаць нешта пра яе казаць адмоўнае.

Астроўскі

Спадар Віталь, а праблемы беларуска-літвінскага народу — гаспарада беларускай дзяржавы — мы ўжо вырашлі?
Г.зн., ні этнацыду, ні генацыду, ні дыскрымінацыі па нацыянальнай (беларусы) прыкмеце, ні захопу нашай уласнасьці ўжо няма? Засталіся толькі праблемы меншасьцяў?!
Ці ўсё ж, можа, без ПАПЯРЭДНЯГА вырашэньня стратэгічных праблем, зь якімі ўсё яшчэ сустракаецца наша нацыя, не зусім карэктна «беларускай службе радыё «Свабода» займацца вырашэньнем праблем апалячаных беларусаў, якіх часта называюць «польскай меншасьцю», і геяў?!
Ці не здаецца вам, што радыё «Свабода» пры такім падыходзе да сваёй інфармацыйнай палітыкі саўдзельнічае ў этнацыдзе, генацыдзе беларускага народу?

Алег

Вельмі аб’ектыўны і «гарачы» артыкул.  Хаця,не,нават не артыкул-нейкі крык сьціснуты….мы сядзім у сваім гетта,слухаем абразы з усіх бакоў….ванітуе ўжо ад «нармальных»,якія апро засаленых выразаў і 2-3-х недарэных цытатаў зь Бібліі ніколі нічога сказаць і ня змогуць. Спадару Астроўскаму скажу і скарыстаючыся «момантам» запрашу на круглы стол, які неўзабаве пачне рыхтавацца «ЛГБТ і рэлігія». Думаю, там вам будзе месца і час, каб падыскутаваць.

Астроўскі

Алегу. Выдатна. Давайце фармуляваць пытаньні для парадаку працы такога «круглага стала», дэмакратычны рэгламент, запрашаць СМІ і г.д.
І, сп-р Алег, пачаць варта з вашага поўнага прозьвішча…

Гэтэрасэксуал, Беларусь

Толькі латэнтныя «гомасэксуалы» ярасна ненавідзяць адкрытых гомасэксуалаў, мне як гэтэрасэксуалу ўсё роўна, будзе марш «вясёлак» ці не!!!

Астроўскі

«Гэтэрасэксуалу», які жыве ў горадзе «Беларусь».
А спасылку на аўтарытэтную крыніцу не маглі б падаць?

Siarhei

Сп. Астроўскі, перастаньце шукаць аўтарытэтныя крыніцы (гэта не навуковая праца, каб адтуль перапісваць чужыя мудрыя думкі, калі сваіх няма). Варта быць такім аўтарытэтам, каб не шукаць падчэпак на свае словы! Як бачна з дыскусіі — гэта не Вы…

Астроўскі

Спадарам «Сяргею» і «Гетэрасэксуалу».
Я ці ня я — ня гэта мяне цікавіць. Мне трэба ведаць: ня ў першы раз агучаная думка пра нянавісьць «латэнтных гомасексуалаў» да «адкрытых гомасексуалаў» — гэта навуковы факт, альбо элемент прапаганды ці шантажу, якія да сапраўднасьці ня маюць ніякага дачыненьня?

(канец цытаваньня назваў матэрыялаў, іх адрасоў і часткі каментароў на іх)

Такім чынам, як бачыце, прадстаўнікі рэдакцыі “Нашайзямлі” змагаліся…

Заклікаем усіх прыстойных людзей узбройвацца аргументамі й рабіць тое самае!

*

Чыя гэта мэта — садамізацыя людскай цывілізацыі?

Калі глядзіш на сучасных палітыкаў розных дзяржаў, якія ў нас цяпер перад вачыма (вялікіх і паменш, сьпераду і ззаду; гл. фота ўверсе), і калі адначасна задумваешся над тым, як яны сёньня практычна ўсе (асабліва найбольш “цывілізаваныя”) пачалі бараніць “правы сексуальных меншасьцяў”, немагчыма пазбавіцца ад дамук аб іх несамастойнасьці, марыянеткавасьці. Ня могуць розныя людзі, прадстаўнікі й выхаванцы абсалютна розных культур, раптам, проста так, без нейкага вонкавага ціску стаць такімі адзінымі ў сваёй антыкультурнай, садамісцкай пазіцыі. Ёсьць нехта больш значны і самастойны за іх, хто першы прымае рашэньні, а ўсім ім — загадвае! Г.зн., што сапраўдныя ініцыятары падобнай палітыкі знаходзяцца за сьпінамі палітыкаў і нам нябачныя.

А, можа, уражаньне пра марыянеткавасьць вядучых палітыкаў заходніх дзяржаў не такое ўжо й інтуітыўнае? Можа, ёсьць прычыны для таго, каб яго лічыць рацыянальным? А давайце пералічым факты і зададзім больш дакладныя пытаньні…

Хто можа паставіць перад сабой задачу прасоўваць у грамадствах сатанінскія ўяўленьні, якія пярэчаць усім нацыянальным культурам, усім рэлігіям, дый у цэлым здароваму сэнсу, выдаючы іх за прагрэсіўныя? (першы факт і пытаньне)

Хто можа прымусіць СМІ дзяржаў “цывілізаванага Захаду” (у т.л. такія, як радыё “Свабода”) працаваць над выкананьнем гэтага заданьня? (другі факт і пытаньне)

Хто можа прымусіць палітыкаў вядучых заходніх дзяржаў стаць марыянеткамі ў правядзеньні ў жыцьцё гэтай палітыкі, якая перашкаджае іх палітычным кар’ерам, бо пярэчыць уяўленьням большасьці грамадзян іх уласных краін? (трэці факт-пытаньне)

Хто можа ўпарта, мэтанакіравана арганізоўваць людзей зь сексуальнымі дэвіяцымі? (чацьверты факт-пытаньне)

Хто можа забясьпечыць глабальны маштаб такіх грамадскіх пераўтварэньняў і шматгадовую мэтанакіраванасьць? (пяты факт і пытаньне)

І, нарэшце, галоўнае: хто можа дазволіць сабе прызначыць на зьдзяйсьненьне такой палітыкі мільярды і мільярды даляраў? (шосты факт і пытаньне)

Дык хто ж гэта?

Калі мы выкарыстаем знакамітую дэдуктыўную методу Шэрлака Холмса, у нас атрымаецца толькі адзін адказ: гэта можа рабіць толькі тая таемная сіла (гэтая сіла хаваецца таму, што яўна незаконна мае аж такую ўладу!), якую завуць карпаратакратыяй ці глабалісцкай фінансавай алігархіяй зь сіянакратыяй унутры! (дарэчы, нагадаем: аналагічна, у такім жа маштабе, з затратай такіх жа рэсурсаў і па такой жа тэхналогіі сьвету сіянакратыяй быў накінуты міф пра 6-мільённыя маштабы халакосту).

*

Задача, якую паставіла перад сабой сіянакратыя

Аб’ектам дэструктыўнага ўзьдзеяньня несумніўна зьяўляецца агульная (універсальная) і нацыянальная культуры… Сіянакратыя вырашала выбіць зь людзей ўсё высокае – тое, што ў адной з частак дадзенай серыі матэрыялаў апісана як праявы 4-га ўзроўню псіхічнага.

Пры гэтым дасягаюцца дзьве ўзаемазьвязаныя злачынныя задачы:

- чалавек ператвараецца ў гаворачую жывёліну (гл. фота ўнізе, а таксама ілюстрацыю ў пачатку дадзенага матэрыяла, на якой аран-гутан знаёміць маладога чалавека “сьветлага ліберастычнага заўтра”, са шляхом, па якім яго туды вядуць…).

- людскія грамадствы максімальна атамізуюцца – ператвараюцца з самабытных цэласных сістэм (этнасаў, народаў, нацый-дзяржаў) у хаатызаваныя, літаральна біямасападобныя грамадствы гаворачых жывёл.

У 1960-70-я былі “свабода каханьня” і “сексуальная рэвалюцыя”. У 1990-2010-я – прапаганда садаміі становіцца крытэрам “дэмакратычнасьці” й “правамі чалавека”.

Што сіянакратыя запланавала далей?

Мы ў рэдакцыі прыйшлі да высновы, што ўсё зробленае – гэта толькі падрыхтоўка да чарговага яшчэ больш злачыннага акту глабальнай касмапалітызацыі – такой дзейнасьці, якая накіравана на арганізацыю выміраньня белых народаў Еўропы на тэрыторыях іх уласных дзяржаваў й іх замяшчэньня прышлымі ксенаэтнасамі!..

І вось тут вяртаемся да пытаньня, пастаўленага ў загалоўку дадзенай серыі матэрыялаў: дык што могуць даць беларускай дэмакратыі (непарыўна зьвязанай з абаронай беларускіх нацыянальных каштоўнасьцяў, са змаганьнем супраць зьнішчэньня беларускай мовы, культуры, гістарычнай памяці, нацыяналных сімвалаў нашага народа) ініцыятары грамадскай садамізацыі, якія маюць абсалютна супрацьлеглыя мэты?

Адказ: ні-чо-га! І гэта ў лепшым выпадку… Калі ж вы яшчэ верыце ў магчымасьць карысьці ад такіх памочнічкаў, вы, як мінімум, наіўныя людзі. Глабалісцкая фіналігархія зьяўляецца а ні трохі ня меншым ворагам беларускага ды іншых народаў, чым расейская імпербюракратыя (дарэчы, да такой высновы мы ўжо прыходзім ня ў першы раз).

*

І апошняе: няўжо ў злачынцаў можа атрымацца задуманае? – задаюць сабе пытаньне некаторыя. Злачынства ж відавочнае ды яшчэ грандыёзнае…

Таго, хто лічыць, што відавочнасьць і грандыёзнасьць злачынства здольныя абараніць людскую цывілізацыю ад яго, мы таксама мусім расчараваць. Сапраўдныя веды пра псіхіку людзей (што было разгледжана ў адной з папярэдніх частак данай серыі матэрыялаў) дазваляюць сьцьвярджаць, што будучы лёс людскай цывілізацыі трымаецца толькі на тых, хто здольны вельмі высока цаніць культуру, этыку, мараль, справядлівасьць, годнасьць, прыстойнасьць, праўду, прыгажосьць, дабро. А такія псіхічныя рысы, на жаль, прысутнічаюць у вельмі невялікай колькасьці асобаў.

Людзі, калі вы ёсьць, станавіцеся побач адзін з адным і змагайцеся! Іншага шляху ў нас проста няма…

Усяго вам лепшага, сябры.

Жыве ВялікаЛітва-Беларусь – Наша Зямля!

-

P.S.

Дарэчы, фіксуем чарговы дактрынальны прынцып (Д пр-п 131):

Гомасексуалісты – гэта людзі, які маюць адхіленьні ў разьвіцьці сексуальнага пачуцьця, у чым у многіх выпадках яны не вінаватыя. Такіх людзей нельга караць, іх цяжка лекаваць, Як й іншым інвалідам – фізічным, разумовым – людзям з анамаліяй сексуальнага (сексуальным інвалідам) варта спачуваць (робячы гэта карэктна, унутрана – лепш, па магчымасьці, выключыць гэтую тэму з публічных размоў, абмеркаваньняў). Але ў той жа час ім ні ў якім разе нельга дазваляць уносіць сваю анамалію ў публічнае, бо пры гэтым адбываецца разбурэньне грамадскай культуры, маралі, этыкі шляхам касмапалітызацыі-перамешваньня грамадскага й інтымнага (сексуальнага ды яшчэ анамальнага) – гэтыя дзьве сьферы людскага жыцьця мусяць заставацца ў адасобленым (дыферэнцаваным) стане. Такога нельга рабіць у такой жа ступені, у якой нельга дазваляць маральным дэгенератам уплываць на грамадства. Апошнім павінны кіраваць паўнавартасныя ва ўсіх адносінах (высокамаральныя, высокакультурныя, высокаінтэлектуальныя, дасьведчаныя) прадстаўнкі адпаведнага народа – сапраўднага ўласьніка адпаведнай дзяржавы … На жаль, у наш час глабалісцкая фінансавая алігархія выкарыстоўвае людзей зь анамаліяй сексуальнага як прыладу для сваіх злачынных соцыядэструктыўных мэт. Усе прыстойныя людзі абавязаны змагацца і з гэтым злом, інакш нашу цывілізацыю чакае марны лёс…

Для далейшага аналізу тэхналогіі выкарыстаньня сіяністамі-ліберастамі людзей з сексуальнымі адхіленьнямі з мэтай разбурэньня агульнай і нацыянальнай культуры народаў сьвету, нам патрэбны хаця б падставовыя Веды па праблеме пола і полавай дыферэнцыяцыі. Гэтыя веды здабывае і назапашвае біялагічная і медыцынская навука. Выстаўляю маю распрацоўку гэтай праблемы, пераапрацаваную ў публіцыстычным ключы.

-

У людзей, як і многіх іншых відаў жывых арганізмаў, полавы дзімарфізм выяўляе сябе ў існаваньні мужчын і жанчын, якія характарызуюцца адрозьненьнямі ў будове цела, сваёй фізіялогіяй, а таксама асаблівасьцямі пачуцьцяў, паводзін, успрыняцьцем рэчаіснасьці, рознымі ролямі ў грамадстве. Яны – мужчыны і жанчыны – часта бываюць настолькі рознымі, што нярэдка дасьледчыкі, якія глыбока вывучаюць зьяву полавага дзімарфізму, прапануюць уяўляць, нібы на Зямлі існуюць дзьве людскія цывілізацыі – жаночая і мужчынская. І каб паразумецца ім нярэдка патрэбны… перакладчык.

Большасьць з нас добра ведае пра асаблівасьці анатоміі й фізіялогіі мужчын і жанчын. Таму для ілюстрацыі прывяду даныя параўнаўчых дасьледваньняў псіхолагаў, якія менш вядомыя (гл. табліцу; адначасна давайце ўлічым адзін нюанс: далей паўсюль пад словамі “жанчына” і “мужчына” трэба мець на ўвазе тыповага, абагуленага, “сярэднестатыстычнага” прадстаўніка адпаведнага полу – па сутнасьці, абстрактную, а не канкрэтную асобу; сітуацыі, зьвязаныя з канкрэтнымі выпадкамі, а тым больш асобнымі выключэньнямі, будуць агаворвацца адмыслова).

Бачачы разнастайныя праявы полавага дзімарфізму, нам трэба па сутнасьці знайсьці адказ на пытаньне: як так сталася, што ўсе людзі дзеляцца на такіх розных жанчын і мужчын? чаму і навошта яны адрозьніваюцца ня толькі цялесна, фізіялагічна, а і ментальна? ці ёсьць тут біялагічныя прычыны – г.зн. аб’ектыўны, незалежны ад нашага жаданьня сэнс?  а, калі ёсьць, дык у чым ён заключаецца?

Праблема полу закранае важныя сьферы дзейнасьці чалавека, яна ўзьнікае сёньня ў самых разнастайных палеміках, становіцца прадметам сварак, інструментам маніпуляцый і палітычнай барацьбы, фонам для хаваньня збачэньняў і злачынстваў. У тым ліку і па гэтай прычыне многія з нас у дадзеных пытаньнях знаходзяцца ў палоне шматлікіх памылковых уяўленьняў… І наадварот, каб даваць прафесійныя сьветаглядныя, псіхалагічныя, медыцынскія рэкамендацыі, трэба валодаць навуковай канцэпцыяй полу, якая дае Веды, а разам зь імі й аб’ектыўную сістэму каардынат для ацэнкі розных праяў гэтай зьявы. Без такой апоры ўсе нашы ўяўленьні, перакананьні нібы падвісаюць у паветры ці паварочваюцца тым ці іншым бокам у залежнасьці ад суб’ектыўных інтарэсаў больш актыўных груп, а спробы абмеркаваць праблему пераўтвараюцца ў схаластычныя, бессэнсоўныя спрэчкі й свары.

Падкрэсьлю таксама, што ў дадзенай працы ня ставіцца задача адказаць на ўсе пытаньні, зьвязаныя з полам. Гэта задача для кніг. Наша задача – найперш прааналізаваць той біялагічны ПАДМУРАК, на якім АБ’ЕКТЫЎНА грунтуюцца разнастайныя феномены полу (уключаючы полавы дзімарфізм, як норму, і норму ў полавых дачыненьнях).

-

Кожны, хто вырашае з навуковых пазіцый прааналізаваць зьяву пола, як правіла, адкрывае, што каб з’арыентавацца ва ўзьнятай праблеме, трэба спачатку разабрацца ў біялагічным зьмесьце такіх зьяў, як размнажэньне і полавое размнажэньне. А пытаньне, напрыклад, пра асаблівасьці жаночай і мужчынскай псіхік, індывідуальнае разьвіцьцё адзнакі “пол” у чалавека і адхіленьні ў гэтым працэсе будзе лагічным аналізаваць толькі ў канцы пэўнага ланцугу прынцыповых біялагічных зьяў (напрыклад, такога, які пададзены на схеме).

У гэтым ланцугу ўсе папярэднія біялагічныя феномены зьяўляюцца асновай, на якой эвалюцыйна разьвіліся больш позьнія зьявы. Фактычна гэта – прынцыповы план аналізу тэмы.

Таму давайце азнаямленьне з праблемай полавага дзімафізму ў чалавека пачнем з асэнсаваньня такой зьявы, як размнажэньне арганізмаў.

КАРОТКІ АГЛЯД ЭВАЛЮЦЫІ ПОЛАВАГА РАЗМНАЖЭНЬНЯ

Арганізмы абсалютна ўсіх відаў, якія існуюць на Зямлі, ня могуць жыць бясконца доўга. Для ўсіх іх уласьцівы працэс паступовага старэньня і паміраньня. У такіх абставінах, каб перадаць эстафету жыцьця чарговаму пакаленьню (і гэтым забясьпечыць патэнцыйную бессьмяротнасьць віду) арганізмы да моманту абавязковага наступленьня сьмерці павінны пасьпець пакінуць нашчадкаў (дарэчы, ужо з гэтага абавязку вынікае: від важней за індывід, мэты існаваньня індывіда падпарадкаваны, абумоўліваюцца мэтамі існаваньня віда!). Абсалютна ва ўсіх відаў жывых арганізмаў такая здольнасьць ёсьць (ня можа ня быць!) і завецца яна размнажэньнем.

Размнажэньне арганізмаў – гэта зьява ўтварэньня імі сваіх нашчадкаў, дзякуючы якой адбываецца перадача эстафеты жыцьця чарговаму пакаленьню арганізмаў віду.

У біялагічна паўнавартаснага (нармальнага) размнажэньня ёсьць дзьве абавязковыя рысы – якасная і колькасная:

- нашчадкі кожнай наступнай генерацыі павінны быць падобны на сваіх продкаў — быць той жа якасьці, што і продкі (якасная);

- колькасна нашчадкаў павінна нараджацца з запасам (іх павінна быць больш, чым асобін у дадзеным дарослым пакаленьні), каб забясьпечыць устойлівую перадачу “эстафеты жыцьця” (колькасная рыса).

Але каб жыць у рэальных умовах, простага выкананьня гэтых дзьвюх умоў недастаткова. Справа ў тым, што кожны від існуе ў сітуацыі сталай канкурэнцыі зь іншымі біялагічнымі відамі, якія прэтэндуюць на тыя ж рэсурсы. І калі які-небудзь від арганізмаў “сьпіць у шапку”, проста выконваючы названыя вышэй умовы адносна ўстойлівага існаваньня, гэтага праз пэўны час можа аказацца недастаткова. У рэальных, канкурэнтных умовах жыцьця на Зямлі відам не абысьціся без таго, каб ня толькі размнажацца, а і дасканаліцца.

У жывой прыродзе ёсьць толькі адзін спосаб дасканаленьня – эвалюцыя. Для яго выкарыстаньня арганізмы ўсіх відаў «чакаюць» узьнікненьня мутацый і новых генетычных камбінацый, апрабуюць іх сваім жыцьцём, і, калі зьмены будуць удалымі (што, на жаль, бывае вельмі нячаста), перадаюць іх нашчадкам наступнага пакаленьня. У выніку нашчадкі маюць шанц стаць трошкі больш канкурэнцыйнымі, чым продкі, і такім чынам прасунуцца па шляху эвалюцыйнага дасканаленьня.

Але і гэтага мала. Ва ўмовах сталай канкурэнцыі застаюцца існаваць толькі тыя віды, якія здольны забясьпечыць дастатковыя тэмпы біялагічна прагрэсу… Падкрэсьлім, гаворка ідзе ўжо ня проста пра размнажэньне, ня проста пра прагрэс, а пра эфектыўнасьць апошняга!

А як жа біялагічнаму віду падвысіць верагоднасьць пазітыўных эвалюцыйных зьмен?

Толькі праз адно – праз выкарыстаньне генетычных рэсурсаў усяго віду як сістэмы, а ня як сумы асобных арганізмаў — г.зн. праз выкарыстаньне ўсяго таго станоўчага, што можа зьявіцца ў генафондзе біялагічнага віду, як узаемазьвязанай сістэмы генатыпаў, а ня проста іх суме. Для гэтага каля 2,5-3 млрд. гадоў таму (першыя жывыя аднаклеткавыя арганізмы зьявіліся на Зямлі каля 3,5-4 млрд. гадоў таму), некаторыя віды аднаклеткавых (тады на Зямлі былі яшчэ толькі прокарыёты) вынайшлі механізм, які забясьпечвае магчымасьць заканамернага абмену генетычным матэрыялам (яго рэкамбінацыю) паміж прадстаўнікамі аднаго віду. Гэты механізм завецца полавым працэсам.

Ён рэалізуецца ў прокарыёт праз утварэньне цытаплазматычных мосьцікаў, па якіх генетычны матэрыял можа перацякаць паміж клеткамі. У эўкарыёт, якія зьявіліся на Зямлі праз сотні мільёнаў гадоў, гэтае дасягненьне ня проста захавалася. У іх полавы працэс разьвіўся ў дзьве яго формы — каньюгацыю і капуляцыю (гл. малюнак).

Сьхематычна эвалюцыйна-прагрэсіўнае значэньне полавага працэсу паказана на малюнку ніжэй. На ім паказана, што полавы працэс за кошт абмену генетычным матэрыялам паміж прадстаўнікамі віду дазваляе выкарыстоўваць для эвалюцыі ўвесь патэнцыял пазітыўных генетычных зьмен, прысутных у генафондзе віду, што надае значна большую канкурэнцыйнасьць віду за кошт істотна большых тэмпаў яго эвалюцыі (гл. малюнак ніжэй; на ім карысныя ўласьцівасьці, якія ўзьнікаюць у выніку пазітыўных мутацыйных зьмен у нашчадкаў нейкага аднаклеткавага арганізма, пазначаны літарамі А і В; гэтыя ўласьцівасьці маюць аднолькавую верагоднасьць зьяўленьня, як у асобін, здольных толькі да бясполавага размнажэньня, так і здольных да полавага працэсу; аднак аднаклеткавыя, якія б спалучылі ў сабе абедзьве карысныя для жыцьця ўласьцівасьці – А і В – могуць хутка  узьнікнуць, нават ужо ў наступным пакаленьні, толькі ў тых нашчадкаў зыходнага аднаклеткаванага арганізму, якія захавалі ці сфармавалі здольнасьць да полавага працэсу (апошні пазначаны перакрыжаваньнем стрэлак); гэта вядзе да таго, што “полавыя” аднаклеткавыя хутка выціскаюць з усіх магчымых экалагічных ніш бясполавыя віды; так праяўляе сябе біялагічны прагрэс).

Але ў аднаклеткавых арганізмаў зьявы “размнажэньне” і “полавы працэс” былі і застаюцца адасобленымі адна ад адной.

Яшчэ праз сотні мільёнаў гадоў узьніклі шматклеткавыя арганізмы. Як больш высокаўзроўневыя формы, яны не маглі не захаваць прагрэсіўныя дасягненьні папярэдняй эвалюцыі. Аднак шматклеткавыя не маглі выкарыстоўваць полавы працэс у выглядзе каньюгацыі. Гэтаму аб’ектыўна перашкаджае іх шматклеткавасьць. Таму яны наслаілі полавы працэс у выглядзе капуляцыі на зьяву размнажэньня, вынайшаўшы і разьвіўшы зьяву полавага размнажэньня (гл. малюнак; зь яго бачна, што шматклеткавыя арганізмы зьявіліся з-за таго, што дзіплоідныя клеткі з наборам храмасом 2n, якія ўтвараліся пасьля зьліцьця-апладненьня дзьвюх гаплоідных клетак з наборам храмасом n, не разыходзіліся пасьля серыі мітатычных дзяленьняў, а заставаліся зьвязанымі разам у адзіны арганізм; а таксама бачна, што полавае размнажэньне ў шматклеткавых стала магчымым за кошт таго, што працэс мяёзу, які вядзе да ўтварэнья полавых клетак з наборам храмасом n з саматычных, дзіплоідных клетак з наборам храмасом 2n, адбываўся не адразу пасьля зьяўленьня апошніх, як гэта было і назіраецца ў аднаклеткавых, а быў перанесены на больш позьнія, сьпелыя стадыі антагенэзу шматклеткавых).

У цэлым жа полавае размнажэньне шматклеткавых – гэта іх размнажэньне з дапамогай сьпецыялізаваных полавых клетак – гамет (у большасьці гаплоідных па наборы храмасом). Аднаклеткавыя гаплоідныя гаметы – асноўны інструмант зьдзяйсьненьня полавага размнажэньня шматклеткавых арганізмаў.  Яны ж – доказ як паходжаньня шматклеткавых з аднаклеткавых, так і паходжаньня полавага размнажэньня шматклеткавых з аднаго зь відаў полавага працэсу аднаклеткавых.

У сваю чаргу, працэс, у выніку якога ў шматклеткавым арганізьме саматычныя дзіплоідныя клеткі пераўтвараюцца ў гаплоідныя гаметы, завецца сёньня гаметагенэзам (а самы галоўны працэс, які адбываецца ў ходзе гаметагенэзу, мы завем мяёзам). Ён, натуральна, ня мог адбывацца абы дзе. Для гаметагенэзу “было выдзелена” адмысловае месца, органы. Гэтыя органы мы завем полавымі залозамі (сін. ганадамі).

Далейшы эвалюцыйны посьпех шматклеткавых жывёл (сканцэнтруемся на іх) стаў залежаць ад выніковасьці полавага размнажэньня! Таму імкненьне максімальна падвысіць эфектыўнасьць дадзенага працэсу стала адзін з галоўных “клопатаў” усіх відаў шматклеткавых арганізмаў.

Адным са стратэгічных механізмаў прагрэсіўнага разьвіцьця любой жывой сістэмы зьяўляецца спалучэньне яе ўнутранай дыферэнцыяцыі зь яе ж унутранай інтэграцыяй (па сутнасьці, камбінацыю дыферэнцыяцыі й інтэграцыі можна лічыць універсальным механізмам прагрэсіўнага разьвіцьця любых складаных сістэм). Абодва гэтыя механізмы вельмі выразна праяўляюць сябе, калі мы аналізуем працэс эвалюцыі полавага размнажэньня.

Пры гэтым полавая дыферэнцыяцыя ў шматклеткавых жывёл пачынае праяўляць сябе са зьявы нарастаньня адрозьненьняў, дыферэнцыяцыі паміж гаметамі (а не са зьявы нарастаньня адрозьненьняў паміж арганізмамі).

На шляху  эвалюцыі полавыя клеткі шматклеткавых жывёл прайшлі ад стадыі ізагаміі (калі яны марфалагічна не адрозьніваліся паміж сабой), праз анізагамію (узьнікненьне пэўных адрозьненьняў) да овагаміі (гл. малюнак). Пры овагаміі клеткі радыкальна  адрозьніваюцца паміж сабой: вялікія нерухомыя клеткі завуцца яйкаклеткамі (сін. жаночымі полавымі клеткамі), а малыя рухомыя – сьперматазоідамі (мужчынскімі полавымі клеткамі).

Нарастаньне адрозьненьняў паміж полавымі клеткамі пацягнула за сабой  дыферэнцыяцыю ганад (полавых залоз). У выніку ў жывёл з першасна індыферэнтных ганад узьніклі яечнікі й семеньнікі – залозістыя ворганы для вытворчасьці адпаведна жаночых яйкаклетак і мужчынскіх сьперматазоідаў.

Аднак, спачатку яечнікі й семеньнікі знаходзіліся ў целе аднаго і таго ж арганізму (абоеполыя, гермафрадытныя віды). Так і сёньня пабудаваны целы арганізмаў, якія належаць, напрыклад,  да большасьці відаў плоскіх ці кольчатых чарвей, многіх малюскаў.

Але ў відаў з больш высокім узроўнем арганізацыі далей узьнікае зьява раздзельнаполавасьці, пры якой від становіцца падзеленым на дзьве групы асобін – самак і самцоў. Апошнія адрозьніваюцца найперш па прадукцыі асаблівых гамет з-за прысутнасьці ў іх целе альбо яечнікаў, альбо семеньнікоў. Пры гэтым самкамі мы завем тых, хто прадукуе яйкаклеткі, маючы яечнікі, а самцамі тых, хто прадукуе сьперматазоіды, маючы толькі семеньнікі. Так, неабходнасьць дыферэнцыяцыі гамет прывяла да неабходнасьці дыферэнцыяцыі ганад, а тая – да разьдзельнаполавасьці арганізмаў аднаго віду.

Спачатку самцы і самкі ў разьдзельнаполавых відаў адрозьніваліся амаль што толькі полавымі залозамі (для многіх відаў жывёл, напрыклад рыб, такое характэрна і сёньня). Аднак пазьней у ходзе прагрэсіўнага разьвіцьця полавага размнажэньня са зьявы раздзельнаполавасьці разьвіваецца зьява полавага дзімарфізму – наяўнасьці больш ці менш выразных фенатыповых адрозьненьняў паміж самкамі й самцамі. Г.зн., што цяпер самцоў і самак раздзельнаполавых відаў мы можам адрозьніць ня толькі, калі забьем жывёліну, ўскрыем брушную поласьць і паглядзім, якія ганады знаходзяцца там, а і, напрыклад, па іншых анатамічных рысах і паводзінах.

Але раздзельнаполавасьць стварыла яшчэ адну праблему: як вызначыць, каму быць самкай, а каму – самцом?

Спачатку такое вызначэньне адбывалася па-за кантролем спадчыннага матэрыялу – пад уплывам іншых чыньнікаў, у тым ліку пад уплывам абставін вонкавага асяроддзя (калі пол будучага арганізма вызначаўся без удзелу спадчыннасьці й ня ў час зьліцьця гамет, а перад ці пасьля апладненьня – адпаведна прогамна ці эпігамна). Класічным прыкладам у гэтым сэнсе зьяўляецца чарвяк банэлія, які жыве на марскім дне. Калі яго лічынка асядае на дно і трапляе на самку чарвя ці паблізу ад яе, яна пераўтвараецца ў самца. Калі лічынка не знаходзіць дарослую самку, яна сама становіцца самкай (вельмі зьдзівілі ў пытаньні вызначэньня полу таксама многія блізкія чалавеку хордавыя, але пра гэта пагаворым пазьней).

І толькі пазьней у выніку эвалюцыйнага разьвіцьця ўзьнікалі храмасомныя механізмы вызначэньня полу. Пры гэтым пол будучага арганізма пачаў вызначацца сінгамна – г.зн. у момант зьліцьця мужчынскай ды жаночай гамет й іхных храмасомных набораў. Зьяўленьне ў карыятыпе зіготы ў выніку зьліцьця гамет таго ці іншага набору адмысловых полавых храмасом і вызначала наперад, арганізм якога полу павінен разьвіцца з такой зіготы (дарэчы, на прыкладзе зьяўленьня храмасомнага механізму вызначэньня полу бачны яшчэ адзін агульнасістэмны прынцып прагрэсіўнага разьвіцьця жывой сістэмы – нарастаньне біялагічнай суб’ектнасьці (сін. аўтанамізацыя антагенэзу); г.зн. віды “імкнуцца” да таго, каб самім вызначаць свой будучы лёс праз механізмы, якія яны самі кантралююць, а не аддаваць вызначэньне прынцыповых, лёсавызначальных пытаньняў на водкуп абставінам).

Існуе шмат спосабаў вызначэньне полу з дапамогай храмасом. Толькі ў членістаногіх іх некалькі (адзін зь іх – балансавы). Ключавое значэньне пры вызначэньні пола ў млекакормячых і чалавека мае Y-храмасома, якая запускае механізм вызначэньня мужчынскага полу (гл. сьхему; 2А – двайны набор аўтасом; Х і Y – полавыя храмасомы).

Аднак у хордавых механізм сінгамнага вызначэньня пола з дапамогай храмасом (за кошт прысутных там генаў) зьяўляецца адносна нядаўнім эвалюцыйным набыткам. Яго маюць яшчэ ня ўсе рыбы, амфібіі й, нават, рэптыліі. Так, у кракадзілаў, марскіх чарапах ды іншых рэптылій пол будучага арганізма вызначаецца тым… пры якой тэмпературы адбывалася разьвіцьцё эмбрыёна ў яйку!

У некаторых відаў рыб, а таксама шматлікіх членістаногіх, малюскаў, ігласкурых адсутнасьць жорсткага храмасомнага механізму вызначэньня пола зьяўляецца прычынай дзіўнага феномена – перавызначэньня пола ў дарослых арганізмаў. У дадзеных вілаў жывёл заканамерна на пэўнай стадыі антагенэзу, альбо ў сітуацыі, калі, напрыклад, у групе гіне адзіны самец (самка), можа адбыцца ператварэньне… самкі ў самца (ці наадварот самца ў самку).

У хрыбтовых фактычна толькі з птушак і млекакормячых пачынаецца стабільнае вызначэньне пола з дапамогай полавых храмасом. Такім чынам, разьдзельнаполавасьць і полавы дзімарфізм на грунце сінгамнага вызначэньня пола будучай дарослай асобіны з дапамогай храмасомных механізмаў – гэта адносна нядаўні эвалюцыйны набытак хрыбтовых. А ў біялогіі даўно вядомы прынцып: чым больш нядаўнім эвалюцыйным здабыткам зьяўляецца нейкая зьява, тым менш яна ўстойлівая да розных абставін жыцьця арганізмаў.

Удакладнім. Дыферэнцыяцыя пола ў млекакормячых абумоўлена ня проста храмасомамі, а генамі, якія знаходзяцца ў гэтых храмасомах. Сёньня вядома, што генаў, якія ўдзельнічаюць у фармаваньні сістэмы полавых адзнак, шмат. Знаходзяцца яны як у полавых храмасомах, так і ў аўтасомах. Проста гены, якія зьяўляюцца вызначальнымі ў фармаваньні самца, знаходзяцца ў Y-храмасоме (дэталі пазьней).

-

Зробім прамежкавае абагульненьне.

Такім чынам, каб продкам млекакомячых і чалавека давесьці размнажэньне да сучаснага стану, спатрэбілася «вынайсьці” й укараніць шэраг арамарфозаў:

- спачатку стварыць полавы працэс у аднаклеткавых;

- затым полавае размнажэньне ў шматклеткавых;

- дыферэнцаваць гаметы і полавыя залозы;

- дасягнуць раздзельнаполавасьці;

- паспрыяць разьвіцьцю полавага дзімарфізму;

- стварыць храмасомна-генетычныя механізмы вызначэньня пола будучага арганізма.

Дадаткова нашым яшчэ вельмі далёкім продкам у сувязі з выхадам на сушу спатрэбілася разьвіць органы для ўнутранага асемяненьня, стварыць малочныя залозы, “распрацаваць” механізм унутры-ўтробнага эмбрыягенэзу і падтрыманьня разьвіцьця зародка з дапамогай плацэнты. Надзвычай вялікае значэньне “было нададзена” таксама разьвіцьцю інстынктаў, якія забясьпечвалі і “полавыя паводзіны”, і клопат пра нашчадкаў, уключаючы іх абарону і навучаньне…

Усе гэтыя каля дзюжыны прынцыповых “вынаходніцтваў” знаходзяцца ў падмурку асаблівасьцяў размнажэньня чалавека!

Але і на гэтым прырода не спынілася. Яна “вырашыла” выкарыстаць зьяву раздзельнаполавасьці і полавага дзімарфізму далей – ня толькі для забесьпячэньня эфектыўнасьці полавага размнажэньня, а і для падвышэньня эфектыўнасьці эвалюцыі віду, падзяліўшы “эвалюцыйныя ролі” самцоў і самак (мужчын і жанчын). Гэта добра бачна праз параўнаньне эвалюцыйных магчымасьцяў сапраўдных дзіморфных відаў зь гермафрадытнымі і партэнагенетычнымі відамі.

ЭВАЛЮЦЫЙНЫЯ ПЕРАВАГІ РАЗДЗЕЛЬНАПОЛАВАСЬЦІ НАД ГЕРМАФРАДЫТЫЗМАМ І ПАРТЭНАГЕНЭЗАМ

Сёньня, бывае, чутны выказваньні: “вось бы ўсе людзі былі гермафрадытамі ці партэнагенетычнымі – не было б ніякіх гендэрных праблем!” Маўляў, такія віды арганізмаў таксама размнажаюцца полавым шляхам…

Але справа ў тым, што эвалюцыйная эфектыўнасьць полавага размнажэньня гермафрадытных і партэнагенетычных відаў меншая ў параўнаньні з раздзельнаполавымі відамі. Як гэта было даказана?

Да партэнагенетычных відаў, якія адмовіліся ад раздзельнаполавасьці, а маюць г.зв. дзявочае аднаполае размнажэньне, належаць некаторыя віды насякомых, рыб, амфібій, рэптылій (напрыклад, каўказская скальная яшчарка, амерыканскі хлыстахвост).

У сярэдзіне 1990-х гадоў было праведзена дасьледваньне з выкарыстаньнем кампутарнай мадэлі, мэтай якога якраз і было высьвятліць, што лепш – паўнавартаснае полавае размнажэньне ці дзявочае, партэнагенетычнае.

На першы погляд выглядае, што лепш партэнагенэз. Бо калі які-небудзь від адмаўляецца ад мужчынскіх асобін, значыць, прыносіць нашчадкаў будзе кожны індывід віду, а не палова. Колькасьць папуляцыі толькі за адно пакаленьне зможа вырастаць ўдвая хутчэй. Чаму ж тады партэнагенэз ніводнага разу не сустракаецца ні сярод птушак, ні сярод млекакормячых?

Вось што атрымалася ў дасьледваньні.

Навукоўцы засялілі віртуальны сьвет 1000 жывёл, зь якіх 980 асобін размнажаліся полавым шляхам з апладненьнем, а 20 самак маглі прыносіць нашчадкаў самі па сабе, без апладненьня самцамі. У «гульню» для большай натуральнасьці ўключылі яшчэ два фактары. Па-першае, у віртуальны сьвет навукоўцы «падсялілі» розныя патагенныя бактэрыі і вірусы, якія маглі хутка размнажацца і мутаваць, а, па-другое, увялі некаторы ўзровень муціраваньня, якому маглі падвяргацца жывёлы. Прычым, мутацыі былі, як правіла, малазаўважальнымі, але, як і павінна быць, найчасьцей шкоднымі.

Праз пэўны час партэнагенетычныя асобіны, нягледзячы на тое, што іх першапачаткова было адносна мала, пачалі колькасна перавагаць – ужо праз 30 пакаленьняў віртуальная фаўна на 95% складалася з дзявочых самак. Здавалася, што двуполыя асобіны віду вось-вось вымруць, праіграўшы ў канкурэнтнай барацьбе. Аднак тут выявіўся першы недахоп партэнагенэзу. Паколькі кожная з дачок, народжаных ад дзявочай маці, зьяўлялася дакладнай копіяй сваёй маці, гэта палягчала задачу паразітаў: як толькі бактэрыя ці вірус інфікавалі каго-небудзь з групы «аднаполых» самак, ён хутка распаўсюджваўся на ўсю дадзеную папуляцыю. Нашчадкі ж групы двуполых асобін характарызаваліся большай генатыпічнай разнастайнасьцю (мелі большы ўзровень генетычнага полімарфізму), што істотна ўскладняла праблемы паразітаў. У выніку, у кампутарнай мадэлі некалькі эпідэмій нанесьлі такую шкоду партэнагенетычнай папуляцыі, што яе колькасьць скарацілася ў некалькі разоў. Аднак, нават самыя агрэсіўныя паразіты не маглі зьнішчыць партэнагенетычную папуляцыю цалкам, бо чым меньш асобін заставалася пры жыцьці, тым паразітам цяжэй было знайсьці новыя ахвяры. Эпідэміі сьціхалі, выжылыя партэнагенетычныя асобіны зноў інтэнсіўна размнажаліся, пачыналі колькасна перавагаць, і апісаны вышэй цыкл паўтараўся зноў…

Здавалася, падобныя цыклічныя зьмены колькасьці дзявочай папуляцыі могуць паўтарацца бясконца. Аднак пры далейшым назіраньні за мадэльлю сітуацыя зьмянілася. Віною былі шкодныя мутацыі. Яны без усялякага шкадаваньня выкошвалі найперш партэнагенетычную папуляцыю. Сярод раздзельнаполавай папуляцыі генетычныя дэфекты не маглі так лёгка распаўсюджвацца і наносіць такую ж шкоду. У выніку, папераменная гульня эпідэмій і мутацый цалкам вынішчыла «аднаполую» папуляцыю. У віртуальнай сітуацыі, якая нагадвала рэальныя канкурэнтныя ўмовы, партэнагенетычныя жывёлы аказаліся меньш жыцьцяздольнымі!

І колькі б дасьледчыкі ў розных мадэлях ні мянялі тэмпы мутацый і разнастайнасьць паразітаў, кожны раз праз 75-250 пакаленьняў эфект быў аднолькавы – партэнагенетычныя формы выміралі, а іх двуполыя апаненты працягвалі існаваць і разьвівацца!

Такім чынам, партэнагенэз – гэта дэградатыўны і малаканкурэнтны тып полавага размнажэньня. Вось чаму ён так рэдка сустракаецца ў амніёт.

-

А як быць зь гермафрадытызмам?! Арганізмы гермафрадытных відаў таксама ўдзельнічаюць у перакрыжаваным полавым размнажэньні. У чым палягае перавага раздзельнаполавых і дзіморфных відаў перад імі?

Са старажытных часоў самцы ўсіх відаў (а таксама мужчыны) успрымаюцца як «моцны пол» для вырашэньня задач агрэсіі й абароны, для больш цяжкай фізічнай працы. Аднак, пасьля аб’ектыўнага вывучэньня сталі раздавацца галасы: не, усё наадварот, біялагічна (генетычна) мужчынскі пол – гэта слабы пол!

І сапраўды, прадстаўнікі мужчынскага полу практычна любога віду (у т.л. людзей) чульлівей да ўзьдзеяньня шкодных чыньнікаў вонкавага асяродзьдзя, прычым, на ўсіх этапах індывідуальнага разьвіцьця. Так, калі на момант апладненьня ў людзей на 100 зігот з генатыпам ХХ (будучых дзяўчынак) прыпадае 120-130 (а па некаторых дадзеных яшчэ больш) зігот з мужчынскім генатыпам XY, дык на момант нараджэньня суадносіны полаў складаюць прыкладана 100:106. Настолькі больш значная ўнутрыўтробная гібель прадстаўнікоў «моцнага полу». Ва ўзросьце каля 20 гадоў прапорцыі нявест і жаніхоў становяцца 100:100. А далей і казаць няма чаго – ва ўсіх большых узроставых групах доля прадстаўнікоў жаночага полу пачынае істотна пераўзыходзіць долю прадстаўнікоў мужчынскага. Працягласьць жыцьця жанчын аказваецца ў сярэднім на 7-15 гадоў большай, чым мужчын.

Спачатку феномен падвышанай мужчынскай сьмяротнасьці тлумачылі ў асноўным меншай агульнай жыцьцяздольнасьцю. Гэтаму нібыта спрыялі й генетычныя чыньнікі. Маўляў, у млекакормячых жаночага полу набор палавых храмасом ХХ, у самцоў і мужчын – ХY. Таму доўга лічылася, што наяўнасьць у мужчын адной Х-храмасомы прыводзіць да іх меньшай жыцьцяздольнасьці (маўляў, у іх часьцей праяўляюцца сцэпленыя з Х-храмасомай хваробы). Здавалася б, усё зразумела. Аднак, пазьней аказалася, што і ў відаў жывёл, у якіх гетэрагаметным зьяўляецца жаночы пол (напрыклад, птушкі, многія рэптыліі, насякомыя) – “прывілея” большай сьмяротнасьці… таксама належыць мужчынскаму полу (?!).

Гіпотэза распалася, трэба было далей шукаць тлумачэньне сэнсу раздзельнаполавасьці.

У выніку, сёньня найбольш абгрунтаванай зьяўляецца тэорыя, што ўзьнікненьне раздзельнаполавасьці (як альтэрнатыва гермафрадытызму) абумоўлена ня столькі неабходнасьцю забесьпячэньня посьпеху полавага размнажэньня, колькі неабходнасьцю пасьпяховай эвалюцыі (зноў усплыла ключавая мэта, на якую з’арыентаваны ўмовы існаваньня асобных арганізмаў віду). І справа тут у тым, што віду ў час эвалюцыйнага прагрэсу трэба адначасова рэалізоўваць дзьве ўзаемавыключныя задачы:

- з аднаго боку ўсе арганізмы, існуючы ў шчыльным кантакце з вонкавым асяроддзем,  вымушаны пастаянна генетычна зьмяняцца, прыстасоўваючыся да яго зьмен. А для гэтага важна як мага больш кантактаваць з асяродзьдзем, атрымліваючы максімум інфармацыі пра яго стан;

- з іншага боку, у кожным відзе закладзена імкненьне захаваць сябе, сваю індывідуальнасьць, сваю генетычную арганізацыю. Дзякуючы апошняму від і захоўваецца  як нешта цэльнае, адзінае. Але для гэтага лепш кантактаваць з асяродзьдзем як мага меньш!

Трэба шукаць спосаб рэалізацыі адразу абедзьвюх стратэгій. І прырода яго знайшла.

Яна стварыла два полы (!), якія якраз і прызначаны сьпецыялізавацца на выкананьні супрацьлеглых эвалюцыйных кірункаў: захаваньня, кансерваваньня ўжо набытага, праверанага, надзейнага (першая задача) і зьмяненьня, пошуку новага (другая задача). Дыферэнцыяцыя полаў – гэта ў значнай ступені наступства сьпецыялізацыі на двух асьпектах эвалюцыі, на двух розных інфармацыйных плынях – на кансерватыўным і аператыўным. Эвалюцыя стварыла шэраг механізмаў, каб забясьпечыць больш шчыльную сувязь жаночага пола з генетычна-інфармацыйнай плыньню (кансерватыўнай), а мужчынскага – з экалагічнай (аператыўнай).

Лёгка пераканацца, што два полы ўдзельнічаюць у зьдзяйсьненьні дадзеных стратэгій па-рознаму. Так, у мужчынскага пола звычайна большая частата мутацый (па некаторых зьвестках — нават у разы), меньшая верагоднасьць спадкаваньня бацькоўскіх адзнак, вужэй норма рэакцыі (гл. малюнак), вышэй агрэсіўнасьць, актыўней пошукавыя, рызыкоўныя паводзіны. Іншая група асаблівасьцяў – гэта велізарная збыткавасьць мужчынскіх гамет, іх малыя памеры. У самцоў большая актыўнасьць і мабільнасьць, у іх большая схільнасьць да полігаміі. І, нарэшце, у прадстаўнікоў мужчынскага полу дысперсія большасьці адзнак значна шырэйшая, чым у жаночага полу (гл. малюнак).

У перакладзе на больш зразумелую мову ўсё гэта азначае, што прадстаўнікі мужчынскага полу прызначаны для таго, каб быць вынесенымі на пярэдні край узаемадзеяньня з вонкавым асяродзьдзем. Гэтым яны забясьпечваюць свайму віду пераважнае атрыманьне экалагічнай інфармацыі.

У самак адносна апісанага ўсё наадварот. Акрамя таго, доўгія перыяды цяжарнасьці й гадаваньня нашчадкаў фактычна пераўтвараюць жаночы пол у “дэфіцытны”, больш каштоўны, дарагі (пры гэтым мужчынскі пол робіцца “збыткавым”, “танным”). Сапраўды, жынчыны цяжараць пераважна ва ўзросьце 18 — 38 гадоў. Калі прыняць, што на выношваньне й гадаваньне кожнага са сваіх дзяцей жанчына аддае прыблізна 2-3 гады і на гэты чыс “выпадае” з рэпрадуктыўнае функцыі, і калі прыняць, што кожная жанчына ў сярэднім нарадзіла і выгадавала па 2-3 дзяцей – гэта значыць, што яна на 30%-ы адносны час зьнікае з рэпрадукцыйнай сьферы (скажам, на 6 гадоў з 20), стварыўшы 30%-ы дэфіцыт жанчын.

Гэта вядзе да таго, што адбор дзейнічае пераважна ў асяродзьдзі мужчынскіх асобін, ствараючы большыя патэнцыйныя магчымасьці апладніць самак тымі самцамі, якія прайшлі “прыроднае АТК”.

Адносна малая колькасьць мужчынскіх асобін, якія прайшлі праз адбор, перадае нашчадкам столькі ж экалагічна праверанай генетычнай інфармацыі, колькі й адносна вялікая колькасьць жанчын (самак). А гэта ў сваю чаргу азначае, што генетычная інфармацыя, перададзеная па жаночай лініі рэпрэзентатыўней, а па мужчынскай – селектыўней. У самак паўней захоўваецца мінулая разнастайнасьць генатыпаў, а ў самцоў – мацней зьмяняецца сярэдні генатып.

Так, падзяліўшы віды на полы, прырода вырашае, здавалася б, невырашальную супярэчнасьць паміж кансерватыўнасьцю і зьмяняльнасьцю.

-

Калі разглядаць зьяву раздзельнаполавасьці з пазіцый папуляцыйнай генетыкі, можна ўбачыць дадатковыя істотныя нюансы.

У стабільным (аптымальным) асяродзьдзі, калі няма неабходнасьці нічога мяняць, моцна выяўляюцца кансерватыўныя тэндэнцыі, а эвалюцыйная пластычнасьць – мінімальная. У рухомым (экстрэмальным) асяродзьдзі, калі патрабуецца падвысіць пластычнасьць, узмацняюцца аператыўныя тэндэнцыі. У адных відаў, напрыклад, у ніжэйшых ракападобных, гэтыя пераходы зьдзяйсьняюцца пераключэньнем з аднаго тыпу размнажэньня на іншы (напрыклад, у аптымальных умовах перавагае партэнагенетычны тып размнажэньня, а ў экстрэмальных – пачынае перавагаць паўнавартаснае полавае размнажэньне). У большасьці ж строга раздзельнаполавых відаў гэтая рэгуляцыя больш плаўная: у аптымальных умовах асноўныя характарыстыкі віду зьніжаюцца (падае нараджальнасьць мужчынскіх асобін, звужаецца іх дысперсія, памяньшаецца полавы дзімарфізм), а ў экстрэмальных умовах гэтыя ж параметры – растуць.

Дадзеная заканамернасьць завецца экалагічным правілам дыферэнцыяцыі полаў (гл. малюнак. Дынаміка зьмены адзнакі ў самцоў і самак віду ва ўмовах, калі асяроддзе зьмяняецца са стабільнага (станы 1 і 4) на экстрэмальнае (2, 5). Адзнака зьмяняецца адэкватна патрабаваньням асяроддзя. Пры гэтым, найперш яна мяняецца ў прадстаўнікоў мужчынскага полу. Сімваламі А, В, С пазначаны сярэднія паказчыкі адзнакі. Лічбамі – пасьлядоўныя часовыя станы на шляху мікраэвалюцыі віду).

Зноў атрымліваецца: мужчынскі пол прызначаны для таго, каб спрабаваць, памыляцца і знаходзіць (зрэдку) удалыя рашэньні, а жаночы – для таго, каб захаваць дасягненьні мінулага, а новыя ўдалыя рашэньні замацаваць. Падвышаная чульлівасьць і сьмяротнасьць мужчынскага полу на ўсіх стадыях жыцьця віду – гэта плата за новую інфармацыю, безь якой немагчыма існаваньне і разьвіцьцё віду. На жаль, усе жывыя арганізмы толькі праз практычны досьвед і сьмяротна рызыкуючы могуць даведацца, што добра, а што – кепска (толькі ў людзей ёсьць шанц рабіць гэта не праз адбор-сьмерць, а праз рацыянальныя Веды). І ў першых радах тут па «задумцы прыроды» мусяць быць прадстаўнікі мужчынскага полу. Для гэтага яны прызначаны, у гэтым біялагічны сэнс іх прысутнасьці на Зямлі.

Такім чынам, зьявы раздзельнаполавасьці й полавага дзімарфізму – гэта зьявы, якія прызначаны ня столькі для выніковага размнажэньня арганізмаў, колькі ўжо для больш пасьпяховай эвалюцыі віду! Механізм такой эвалюцыі схаваны ў розных ролях прадстаўнікоў жаночага і мужчынскага полаў у адносінах з рэчаіснасьцю!

З разгледжанага вынікае важная выснова для вырашэньня той задачы, якая была пастаўлена ў пачатку. Атрымліваецца, усё, што зьвязана з асаблівасьцямі разьвіцьця полавых адзнак у прадстаўнікоў жаночага і мужчынскага полаў (у тым ліку асаблівасьці іх псіхічнай сьферы), прызначана не для прыемнасьці індывідаў (прыемныя ці непрыемныя пачуцьці – гэта толькі механізм, з дапамогай якога прырода прымушае індывіды рабіць тое, што ёй неабходна). Гэтыя асаблівасьці неабходны для забесьпячэньня надзейнага полавага размнажэньня віду і нацэлены на эфектыўную эвалюцыю віду.

Апошняе і ёсьць вышэйшай, кіруючай мэтай! (гл. сьхему)

ПОЛ ЧАЛАВЕКА ЯК СІСТЭМА ПЕРШАСНЫХ І ДРУГАСНЫХ ПОЛАВЫХ АДЗНАК

Цяпер, калі нам стала бачна стратэгічная мэта, да якой імкнулася прырода, ствараючы “пол”, давайце паглядзім, што ёю зроблена на шляху да рэалізацыі дадзенай мэты ў адносінах да чалавека…

Паняцьце “пол” – гэта адно з галоўных паняцьцяў тэмы. Мы яго ўжо шмат разоў выкарыстоўвалі. Што ж яно дакладна азначае?

Існуе шмат фармулёвак дадзенага паняцьця. Яны залежаць у т.л. і ад таго, пра якія віды арганізмаў ідзе гаворка. Так, у шматклеткавых арганізмаў варта лічыць полам усю сістэму яго структур і ўласьцівасьцяў, якія забясьпечваюць полавае размнажэньне (сюды ўваходзяць полавыя клеткі, полавыя залозы і іх пратокі; полавыя органы, прызначаныя для ўнутранага асемяненьня і ўнутрыўтробнага тыпу антагенэзу; другасныя полавыя адзнакі, уключаючы паводзіны; адпаведны карыятып і гарманальны фон). Пры гэтым тыя структуры і ўласьцівасьці, якія прызначаны ствараць яйкаклеткі і спрыяць выкананьню імі іх генератыўнай ролі, характарызуюць жаночы пол; а тое, што спрыяе місіі сьперматазоідаў – мужчынскі. Гэтая фармулёка дастаткова ўніверсальная, яна дазваляе прызнаць наяўнасьць пола нават у стрыкта-партэнагенетычных ці гермафрадытных відаў.

Паняцьцю “пол чалавека” ў сувязі з прысутнасьцю ў нашага віду рыс раздзельнаполавасьці й полавага дзімарфізму варта надаць дадатковы акцэнт…

Пол чалавека – гэта сістэма разнастайных генератыўных адзнак (г.зн. структур і ўласьцівасьцяў, прызначаных забясьпечыць полавае размнажэньне), у дачыненьні да якой усе людзі падзяляюцца на жанчын і мужчын (гл. сьхему).

З’акцэнтуем  увагу: пол – гэта ня проста сума адзнак, а сістэма адзнак, зьвязаных паміж сабой і гіерархізаваных. Іх варта дзяліць найперш на генетычныя (у т.л. карыятыповыя), малекулярна-біяхімічныя (у т.л. гарманальныя) і анатама-фізіялагічныя. Апошнія – на першасныя і другасныя.  У сваю чаргу, першасныя полавыя адзнакі (якія маюць сьпецыфічную будову ў прадстаўнікоў розных полаў, што бачна ўжо ў час нараджэньня, а таксама маюць стратэгічнае значэньне для выкананьня функцыі полавага размнажэньня) ёсьць сэнс дзяліць на ганады і геніталіі, а другасныя адзнакі полу – на  марфалагічныя, фізіялагічныя, псіхічныя. У сваю чаргу, апошнія варта падзяляць на якасныя і колькасныя.

ІНДЫВІДУАЛЬНАЕ РАЗЬВІЦЬЦЁ  АДЗНАКІ “ПОЛ” У ЧАЛАВЕКА

У людзей разьвіцьцё адзнакі “пол” пачынаецца ад асаблівасьцяў карыятыпу, які зьбіраецца сінгамна ў зігоце (гл. адзін з папярэдніх малюнкаў, на якім паказаны храмасомны механізм вызначэньня полу) і ад яе – зіготы – праз мітатычныя цыклы перадаецца ўсім саматычным клеткам арганізма чалавека (якіх у дарослага трыльёны). Як вы ўжо ведаеце, у жанчын набор храмасом складаецца з 22 параў аўтасом і пары полавых храмасом ХХ, а ў мыжчын – з 22 параў аўтасом і пары полавых храмасом – XY.  Розныя гены ў гэтых храмасомах адказваюць за розныя элементы разьвіцьця сістэмнай адзнакі “пол”.

У навуковай літаратуры асаблівая ўвага зьвяртаецца на першаснае вызначэньне полу, пад якім разумеюць пераўтварэньне пачаткова індыферэнтнай ганады эмбрыёна ў семяньнік (тэсьціс) ці ў яечнік.

Як ужо адзначалася, у млекакормячых і чалавека менавіта Y-храмасома нясе ў сабе пускавую генетычную інфармацыю, якая неабходна для разьвіцьця семеньніка, які затым пачынае кіраваць разьвіцьцём іншых фенатыповых адзнак мужчынскага полу (прынцып Жоста). Калі ў карыятыпе млекакомячага ці чалавека ня будзе Y-храмасомы, ці, калі ў эбрыёна з Y-храмасомай выдаліць ганадныя валікі, ён разаўецца ў фенатыповую самку.

У млекакормячых для дыферэнцыяцыі ганад ня трэба прысутнасьці першасных полавых клетак! У эмбыёнаў з полавымі храмасомамі XY пераўтварэньне эмбрыянальнай ганады ў тэсьціс пачынаецца са зьяўленьня ў эмбрыянальных ганадах клетак Сертолі (гл. малюнак). У дадзеных клетках Y-храмасома пераходзіць у актыўны стан і адзін зь яе генаў (названы SRY – Sex determining Region Y gene) пачынае сінтэз TDF-фактару (ф-ру разьвіцьця тэсьціса). Апошні і вызначае пераўтварэньне  перашапачаткова індыферэнтнай эмбрыянальнай ганады ў тэсьціс.

У людзей SRY-ген мае невялікі памер, не ўтрымлівае інтронаў і кадуе бялок з 204 амінакіслот (ф-р TDF). Калі ўчастак з дадзеным генам у выніку транслакацыі апынаецца на псеўда-аўтасамальным тэрмінальным раёне Х’-храмасомы (такая мутацыя ў людзей адбываецца з частатой 1 : 20.000), тады, нягледзячы на карыятып ХХ’, нараджаецца мужчына (праўда, бясплодны).

Яшчэ ў эмбрыянальным семеньніку клеткі Сертолі пачынаюць таксама сінтэзаваць антымюлераўскі фактар (MIS-фактар), які інгібіруе разьвіцьцё Мюлерава (парамезанефральнага) пратока (гл. малюнак). Так у “мужчынскім” эмбрыёне разбураецца тая аснова (Мюлераў канал, які ідзе ад пранефраса), зь якой у “жыночым” эмбрыёне разьвіваюцца галоўныя органы полавой сістэмы жанчын.

Аднак, акрамя SRY-гену для разьвіцьця ўсіх рыс і ўласьцівасьцяў, характэрных для мужчынскага полу, неабходны яшчэ гены, якія могуць знаходзіцца тут жа, у Y-храмасоме, а таксама ў Х-храмасоме і аўтасомах (проста SRY-ген запускае ўсю сістэму генаў, якія разьвіваюць эмбрыён па мужчынскаму тыпу). Так, напрыклад, ва ўчастку Xq11-12 знаходзіцца ген, які адказвае за сінтэз рэцэптара андрагенаў чалавека. Калі ён муціруе, у людзей з карыятыпам XY, нягледзячы на прысутнасьць семеньнікоў, у цэлым разьвіваецца жаночы фенатып (анамалія завецца тэсьцікулярнай фемінізацыяй ці сіндромам Морыса). Прычына відавочная: клеткі ня могуць ўспрымаць тэстастэрон – яны яго прысутнасьці не адчуваюць…

У эмбрыёна з карыятыпам ХХ пры яго нармальным разьвіцьці, у адрозьненьне ад эмбрыёна з карыятыпам XY, на сёмым тыдні пасьля апладненьня вонкавы слой ганады пачынае разьвівацца як яечнік і выпрацоўваць эстрагены, якія спрыяюць развіцьцю арганізма па жаночаму тыпу (гл. малюнак; паказана будова галоўных полавых гармонаў, якія забясьпечваюць разьвіцьцё эмбрыёна ў жаночым ці мужчынскім кірунку — адпаведна эстрадыёл і тэстастэрон, якія па сваёй структуры належаць да стэроідных гармонаў і даволі падобныя паміж сабой).

Калі ж эмбрыён мае генатып XY, то пасьля таго, як гены Y-храмасомы забясьпечаць сінтэз фактара дэтэрмінацыі семеньніка (TDF-фактара), з-за чаго зачаткі ганад пераўтворацца ў тэсьцісы, клеткі Лейдыга ў складзе апошніх (гл. адзін з папярэдніх малюнкаў) пачынаюць выпрацоўваць андрагены (сярд іх галоўны — тэстастэрон). Гэтыя гармоны далей забясьпечваюць разьвіцьцё ў эмбрыёна органаў полавай сістэмы (у тым ліку геніталіяў) па мужчынскаму тыпу. Зь імі і зьяўляецца на сьвет нованароджаны хлопчык…

-

У рамках разглядаемага пытаньня вельмі важна ведаць, што полавыя гармоны яшчэ ў час эмбрыягенэзу выклікаюць таксама дыферэнцаванае разьвіцьцё галаўнога мозгу, што ў выніку прыводзіць да адрозьненьняў у псіхіцы мужчын і жанчын – пазьней чалавек будзе адчуваць і ўспрымаць сябе як мужчына, ці як жанчына. Прычым, узьдзеяньне полавых гармонаў на разьвіцьцё галаўнога мозгу мае больш складаны характар у параўнаньні зь іх узьдзеяньнем на разьвіцьцё геніталіяў ды іншых органаў.

Справа ў тым, што ў жаночых зародках эстрадыёл, які паступае ў плазму крыві, зьвязваецца рэчывам, якое завецца альфа-фетапратеінам. Утвораная камбінаваная малекула ня можа прайсьці скрозь гемата-энцэфалічны бар’ер і таму ў жаночым пладзе пры нармальным эмбрыянальным разьвіцьці эстрадыёл не ўплывае на развіцьцё галаўнога мозгу. Тэстастрэрон жа ў мужчынскім пладзе можа пераходзіць скрозь гэты бар’ер таму, што ні з чым не зьвязваецца. А далей адбываецца дзіўная рэч: ужо ў нярвовай тканцы пад уплывам фермента араматазы тэстастэрон пераўтвараецца (араматазуецца) ў… эстрадыёл. І цяпер ужо ў выглядзе гэтага жаночага гармону, апынуўшыся ў тканцы галаўнога мозгу, перароблены “тэстастэрон” выклікае разьвіцьцё мазгавых структур па мужчынскаму тыпу. Гэта забясьпечвае будучае функцыянаваньне такога мозгу і ўспрыняцьце рэчаіснасьці па мужчынскаму тыпу…

У цэлым жа ступень уплыву тэстастэрону на асаблівасьці псіхікі будучага мужчыны абумоўлена як канцэнтрацыяй дадзенага гармону ў крыві ў час эмбрыянальнага разьвіцьця, так і актыўнасьцю араматазы ў нейронах. У выніку некаторых навуковых дасьледваньняў было паказана, што на фоне стрэсу маці ці пад уплывам шкодных узьдзеяньняу, якія мелі месца ў час яе цяжарнасьці, актыўнасьць араматазы ў пладзе зьніжаецца, і хлопчыкі, народжаныя ад такіх маці, часьцей характарызуюцца фэміннымі рысамі паводзінаў, чым хлопчыкі, народжаныя ад мацярок, якія ня мелі шкодных узьдзеяньняў падчас цяжарнасьці. Верагодна, блізкае дэструктыўнае значэньне на разьвіцьцё адзнакі “пол” мае таксама такая зьява, як генетычны дысгенэз, якая ўзьнікае на фоне дастаткова далёкага аўтбрыдынгу…

У цэлым, з-за гарманальнага і малекулярнага ўплываў у час эмбрыягенэзу дзеці ў норме нараджаюцца ўжо з першаснымі полавымі адзнакамі (нагадаем, гэта полавыя залозы і полавыя органы — геніталіі), характэрнымі для мужчынскага ці жаночага полаў, выразна бачнымі пры нараджэньні. Гэта дазваляе паказаць маці нованароджанага (у тым ліку яго геніталіі) і сказаць, напрыклад, так: «Віншуем, у вас нарадзілася дзяўчынка!».

ДРУГАСНЫЯ ПОЛАВЫЯ АДЗНАКІ

Існуе маса другасных адзнак полавай прыналежнасьці. Гэта дадатковыя  адзнакі полу (ў дадатак да першасных), якія адсутнічаюць пры нараджэньні й разьвіваюцца ў асноўным пад уплывам полавых гармонаў ужо ў постнатальным антагенэзе (асабліва актыўна ў пубертатны перыяд) разам з ростам чалавека. Яны маюць тактычнае значэньне для полавага размнажэньня – забясьпечваюць большую эфектыўнасьць, большую верагоднасьць пасьпяховага пакіданьня нашчадкаў і зьяўляюцца дадатковай асновай для псіха-сексуальнага самавызначэньня чалавека.

Сапраўды, калі ў дзяцей, якія знаходзяцца ў раньнім постнатальным антагенэзе (напрыклад, у ясельнай групе дзіцячага садка), аднолькава падстрыгчы валасы і закрыць першасныя палавыя адзнакі, бывае вельмі цяжка з’арыентавацца, хто зь іх хлопчык, а хто дзяўчынка. Пасьля перыяду полавага пасьпаваньня гэтай праблемы звычайна не існуе з-за прысутнасьці другасных полавых адзнак, якія схаваць значна цяжэй.

Для таго, каб разабрацца ў разнастайнасьці другасных адзнак полу, іх прынята дзяліць, як было сказана вышэй, на марфалагічныя, фізіялагічныя і псіхічныя. Усе другасныя полавыя адзнакі, як ужо таксама было адзначана, дадаткова можна падзяліць на якасныя і колькасныя (гл.малюнак).

Асноўным аб’ектыўным крытэрам, які дазваляе так іх ацэньваць, зьяўляецца разьмеркаваньне дысьперсіяў адной і той жа адзнакі ў прадстаўнікоў розных полаў. Калі яны выразна адасоблены, такую адзнаку можна назваць якасна адрознай. Напрыклад, прысутнасьць месячных ці эякуляцый; наяўнасьць ці адсутнасьць разьвітых малочных залоз (гл. папярэдні малюнак; варыянт 3). Блізкімі да гэтай групы будуць такія, напрыклад, адзнакі, як наяўнасьць разьвітых барады і вусоў на твары, а таксама думкі пра прадстаўніка супрацьлеглага полу, як пра будучага супруга ці супругу адпаведна… дзяўчынай і хлопцам (варыянт 2). Затое, такія, напрыклад, асаблівасьці полаў, як рост, маса цела, фізічная сіла, эмацыйнасьць і г.д. – істотна перакрываюцца (варыянт 1). Гэтыя дзіморфныя адзнакі зьяўляюцца ўсяго толькі колькасна адрознымі ў мужчын і жанчын. Г.зн., што можна знайсьці вялікую колькасьць нармальных (!) жанчын і мужчын, у якіх дадзеныя паказьнікі будуць мець супрацьлеглае значэньне, адносна таго, як павінна быць у сярэднім у прадстаўнікоў дадзенага полу.

І, нарэшце, ёсьць адзнакі (варыянт 0), сярэднія значэньні якіх у мужчын і жанчын практычна не адрозьніваюцца (затое могуць адрозьнівацца іх дысьперсіі), і якія таму не належаць да шэрагу полавых (напрыклад, інтэнсіўнасьць пігментацыі скуры і валасоў, канцэнтрацыя глюкозы ў крыві, час наступленьня пасядзеньня валасоў, у значнай ступені інтэлект).

Прычына рознай ступені адрозьненьняў паміж сярэднімі значэньнямі тых ці іншых адзнак у тым, што на іх разьвіцьцё па-рознаму ўзьдзейнічаюць полавыя гармоны (на папярэднім малюнку такі ўплыў гармонаў памяншаецца ў кірунку зьнізу ўверх – гл. стрэлку).

Да другасных марфалагічных адзнак полу належаць:

- наяўнасьць разьвітых малочных залоз (ёсьць у жанчын; у мужчын практычна толькі саскі);

- асаблівасьці шкілету (у мужчын шкілет у сярэднім мае большыя памеры, косьці ў іх больш тоўстыя і бугрыстыя; таз жанчын звычайна больш разгорнуты);

- асаблівасьці мышачнай сістэмы (больш разьвітая ў мужчын);

- асаблівасьці будовы гартані (у мужчын больш выразны кадык);

- наяўнасьць адрозьненьняў у ступені й месцах пераважнага разьвіцьця падскурнай клятчаткі (больш разьвітая, як правіла, у жанчын, і характарызуецца тэндэнцыяй да пераважнага разьмяшчэньня на бёдрах і ягадзіцах);

- асаблівасьці валасянога покрыва (у мужчын адносна больш разьвіты, акрамя таго, як правіла, растуць выразная барада і вусы; але і сярод аблыселых людзей большасьць складаюць таксама мужчыны);

- у мужчын, як правіла, больш выразная асіметрыя чэрапа і мозгу (у выніку большай сьпецыялізацыі яго асобных аддзелаў).

Да другасных фізіялагічных адзнак полу належаць:

- наяўнасьць месячных (у жанчын) і палюцый (у мужчын);

- розьніца ў фізічнай сіле;

- розьніца ў тэмбры голасу;

- у мужчын і жанчын у сярэднім па-рознаму функцыянуюць розныя аддзелы мозгу пры выкананьні адных і тых жа задач.

ДРУГАСНЫЯ ПОЛАВЫЯ АДЗНАКІ Ў ПСІХІЧНАЙ СЬФЕРЫ

Мозг жанчын і мужчын у сярэднім пабудаваны і функцыянуе некалькі па-рознаму, што праяўляе сябе ў асаблівасьцях псіхікі.

Дзяўчынкі аказваюцца здольней за хлопцаў у такіх відах інтэлектуальнай дзейнасьці, як чытаньне, пісьмо, мовы, эстэтыка. Затое хлопцы лепш засвойваюць дакладныя навукі й матэматыку, што аказвае сур’ёзны ўплыў на ўсё іх наступнае жыцьцё (інфарматыка, механіка, электроніка, аўтамабілі).

Жаночаму мысьленьню больш уласьцівыя эстэтызм і стройнасьць, тонкасьць аналізу, глыбіня інтуіцыі, непасрэднасьць. У той жа час мужчынскае мысьленьне больш абстрактнае, часта больш парадаксальнае, дзёрзкае, наватарскае, з большым палётам фантазіі.

Але, зноў жа, у час навучаньня дзяўчыны вучацца больш роўна…

Філасоўскі склад розуму заўсёды лічыўся мужчынскім. У шэрагу найбольш вядомых філосафаў – Дэмакрыт, Платон, Арыстоцель, Сьпіноза, Кант, Гегель – няма жачын. Аднак вымярэньні паказваюць, што сярэдні IQ у мужчын і жанчын прыкладна аднолькавы. Але, калі дысьперсія IQ жанчын імкнецца да залатой сярэдзіны (каля 100), дык сярод мужчын назіраецца большая доля як тых, хто мае звышвысокі інтэлект, так і тых, хто разумова непаўнавартасны (!). Калі зьвесьці гэта да простай формулы, можна сказаць, што вельмі адораных хлопцаў больш, чым вельмі адораных дзяўчат, аднак і тупых хлопцаў значна больш, чым аналагічных дзяўчат.

Да найбольш істотных полавых асаблівасьцяў “падсьвядомаснай часткі” псіхікі чалавека належыць нармальная (здаровая) псіха-сексуальная арыентацыя – у мужчын на жанчын, у жанчын на мужчын, якая характарызуецца як гетэрасексуалізм.

Адхіленьне ад яе ў хворы стан можна расцэньваць як праявы сексуальнай інваліднасьці. У людзей адхіленьне ад гетэрасексульнай нормы бываюць: у бок бі- й гома-сексуалізму, а таксама ў бок псіхічнай бясполавасьці (поўная абыякавасьць да прадстаўнікоў любога полу), якія разам назіраюцца прыкладна ў 5% мужчын і прыкладна ў 2% жанчын. Гэта досыць вялікія паказьнікі, але ні ў якай ступені не дастатковыя для таго, каб, напрыклад, гомасексуалізм лічыць нормай. Не, гомасексуалізм – гэта анамалія.

Трэба адзначыць, што ў разьвіцьці другасных полавых адзнак, якія праяўляюць сябе ў псіхічнай сьферы, дадатковае значэньне (да полавых гармонаў) мае сьпецыфічнае выхаваньне. У культурах усіх народаў прадугледжана адмысловае выхаваньне для дзяўчынак і хлопчыкаў. Гэтым сацыяльнае асяроддзе спрыяе выхаду будучай сям’і на больш высокі ўзровень арганізацыі за кошт дадатковай падтрымкі зьяў дыферэнцыяцыі й інтэграцыі (наданьне жанчынам і мужчынам розных роляў у сямейным і грамадскім жыцьці, якія павінны адпавядаць культурнай норме дадзенага народу).

Уплыў культуры некалькі ўскладняе аналіз полавых адзнак у псіхічнай сьферы — у прыватнасьці, высьвятленьне пытаньня, якія рысы псіхікі разьвіліся самастойна, а якія пад уплывам адмысловага выхаваньня.

ЗАКЛЮЧЭНЬНЕ

Cярод усяго, што пададзена вышэй, у якасьці найгалоўнага можна вылучыць наступнае:

- “пол” як адзнака, якая існуе ў людзей – гэта на справе складаная сістэма ўзаемазьвязаных адзнак, якая сфармавалася ў выніку папярэдняй эвалюцыі продкаў людзей, на працягу сотняў мільёнаў гадоў;

- эвалюцыйнае разьвіцьцё адзнакі “пол” у філагенетычных продкаў чалавека адбывалася за кошт зьяў унутранай дыферэнцыяцыі-інтэграцыі, вяло да нарастаньня біялагічнай суб’ектнасьці й было накіравана на забесьпячэньне вышэйшых (эвалюцыйных) інтарэсаў нашага віду;

- таму адзнаку “пол” у чалавека ўключна з усімі яе асаблівасьцямі (такімі, напрыклад, як нармальныя разьдзельнаполавасьць і полавы дзімарфізм, а таксама нармальныя асаблівасьці псіхікі мужчын і жанчын) варта лічыць каштоўным набыткам нашага віду, які забясьпечыў чалавеку самае высокае месца з усіх жывых істот на Зямлі, вывеў нас у рацыянальна-сацыяльную сьферу;

- у той жа час малекулярна-генетычныя механізмы вызначэньня полавай прыналежнасьці людзей зьяўляюцца эвалюцыйна адносна новымі й у сувязі з гэтым недастаткова дасканалымі, устойлівымі; гэтыя механізмы ў пэўным адсотку выпадкаў могуць парушацца, ведучы да скажэньняў у разьвіцьці адзнакі “пол” у людзей у час іх індывідуальнага разьвіцьця (напрыклад, да несупадзеньня ва ўспрыняцьці чалавекам самога сябе як мужчыны ці жанчыны зь яго анатамічнымі й фізіялагічнымі рысамі); такія скажэньні ня маюць біялагічнага сэнсу і не адпавядаюць вышэйшым інтарэсам нашага віду, а таму ні ў якім разе іх нельга лічыць нормай – усё гэта анамаліі сексуальнага разьвіцьця, якія патрабуюць, аднак, паважнага, спачувальнага стаўленьня з боку іншых людзей, якім у дадзеным пытаньні пашанцавала больш…

Напісаць гэты артыкул мяне прымусілі ніжэй прыведзеныя каментары да артыкулаў на сайце http://nashaziamlia.org/. Чытачы, калі ласка, уважліва іх пачытайце і падумайце.

Галіна Арцёменка

“Ягорка” пракаментаваў артыкул “Ні рэжым, ні афіцыйная апазіцыя!” так (лістапад 8, 2011 ў 17:26):

“Вы, Астроўскі, пагарачыліся наконт аб`ектыўных інтарэсаў народа. Хто можа вызначыць дакладна гэты інтарэс? Высоцкі, Пачобут, Няхамес, мурашка-арцёменкі? Большасць народа пачувалася даволі камфортна амал’ да апошніх крызісных падзей… А нацыяналістычныя забабоны гэта як раз для вышей згаданых спадароў і спадарынь”.

“Яська-гаспадар” той жа артыкул пракаментаваў так (Лістапад 7, 2011 ў 19:29):

“Нацыя, эліта – пустаслоўе… Ну вот Высоцкі,Мурашка, Астроўскі, Высоцкі і Няхамес — саманазваная эліта? І далей што?”

“Дуглас” пасля артыкула “У завяршэньне папярэдняй тэмы” (лістапад 6, 2011 ў 16:07) напісаў:

“Сайт создавался Островским и его приятелями-националистами для создания руха, а не для комментариев падзей.
Ну и где Рух, спадары? Почему не создали?
Слабо признавать свои ошибки?

В этом раз на Дзяды в Минске в который раз вышла пара тысяч. Больше банально нет за спинами оппозиции.
В Лошицу сегодня КХП БНФ не смог больше привести 1 тысячи чел.
Спадар Островский, вот цена вашего фанатизма и прочих фанатиков национализма. Вместо того, чтобы искать согласия между разными по языку белорусами вы предпочти уйти в сектанство. Итого имеем:
— секта КХП БНФ имени Позняка
— секта ПБНФ имени Янукевича
— секта Борщевского-Вечерко-Ивашкевича (оргкомитет Руха)
— секта имени Островского.
— секта либералов ОГП имени Лебедько
— секта националистов имени Северинца – христиане-националисты
— секта социал-демократов Трусова, Гриба и прочих старых пердунов.

Короче, вы все хоть и профессора, кандидаты наук и прочие, но на поверку оказались редкостными дилетантами от политики и идиотами. А я ведь вас предупреждал на этом сайте несколько лет назад: не впадайте в ересь, не впадайте в радикальный белорусский национализм, не делите белорусов по признакам мовы, давайте искать пути к взаимодействию. Не захотели. Не захотели. Предпочли вместо этого забросать меня дерьмом. Предпочли с умалишенными типа чета Мурашко-Артеменко всех несогласных поливать помоями. Ну и чего вы добились за несколько лет в политике со своими эмигрантами Мурашко, прочими русофобами Бичами, спадар Островский?

А добились вы самоизоляции. На Западе вас не воспринимают.
Внутри страны у вас сподвижников нет. Так, горстка фанатиков.
На радио “Свабода” вас больше не кличут.
Рух вы не создали. И не создадите.

Что дальше, спадар Островский? Будете и дальше поливать всех несогласных отборным дерьмом? Поливать Россию, Польшу, Запад, белорусов? И чего вы этим добьетесь? Еще большей самоизоляции?
М-да, я ведь вас предупреждал: не повторяйте судьбу БНФ, не впадайте в радикальный национализм,он ведет к сектанству и проигрышу в политике. В общем думайте”.

(канец цытавання каментароў)

- — -

Я не ведаю  як іншыя людзі тут узгаданыя (на мой погляд яны проста дэмакраты),  а я сапраўды — нацыяналістка. Калі  раней я баялася гэтага слова, то сёння – не.

Чаму я гэтага не баюся?

Дык увесь свет нацыяналістычны. Кожная краіна свету створана па нацыянальнай прыкмеце: габрэямі – Ізраіль, французамі – Францыя, немцамі – Нямеччына, англічанамі – Англіі, японцамі – Японія, кітайцамі – Кітай і г.д.  Ёсць, вядома, яшчэ краіны-імперыі, дзе існуюць паняволеныя народы, але там перыядычна успыхваюць канфлікты — людзі змагаюцца за сваю свабоду і незалежнасць, за свае правы, за сваю будучыню. А там дзе аднанацыянальныя краіны, там такіх канфліктаў няма. Ня будуць жа, напрыклад, габрэі ісці вайной супраць габрэяў у сваім Ізраілі з-за нацыянальнай прычыны.

Акрамя таго, звычайна народы, якія вызваліліся ад каланіяльнага прыгнёту, пераходзяць у шэраг развіваючыхся народаў. Чаму? Дык пасля каланізатараў на заваяваных землях застаецца, як кажуць у народзе, “дух ды петух, ды курыныя яйкі”. Гэта значыць — нічога. Усё даводзіцца ствараць з нуля, ці амаль з нуля.

У свеце існуе ААН — Арганізацыя Аб’яднаных Нацый. У гэтай арганізацыі засядаюць адныя нацыяналісты, бо яны прадстаўляюць інтарэсы сваіх нацый. І ў гэтую арганізацыю уваходзяць практычна усе краіны свету нягледзячы на палітычны лад. Кожны прадстаўнік краіны ў ААН абараняе нацыянальныя інтарэсы – г.зн. інтарэсы свайго народа.

Сп. “Ягорка” запытаў: “Хто можа вызначыць дакладна гэты інтарэс? Высоцкі, Пачобут, Няхамес, мурашкі-арцёменкі?”

Сп. “Ягорка”, аб’ектыўныя нацыянальныя інтарэсы вызначаны ўжо даўным даўно такой аўтарытэтнай сусветнай арганізацыяй, як ААН, і пададзены для масавага карыстання ў выглядзе канвенцый і рэкамендацый, якія прымаюцца і падпісваюцца краінамі-удзельнікамі. Даўным даўно вызначаны такія паняцці як матэрыяльныя і духоўныя каштоўнасці народа, нацыянальныя тэрыторыі, прыкметы нацыі, умовы стварэння краіны, правы нацый, межы абароны нацыі і г.д.

А вось нейкі “Яська-гаспадар”, які разумнейшы за ўвесь белы свет, сцвярждае, што “Нацыя, эліта – пустаслоўе…”. Калі для “Яські-гаспадара” нацыя, эліта – гэта пустаслоўе, то для ўсяго свету наадварот — гэта вельмі сур’ёзна. Цікава было б даведацца, да якой нацыі належыць гэты разумнік? Ён жа ня з космасу з’явіўся?

У Беларусі таксама шмат рыторыкі з узгадваннем нацыянальнага: нацыянальны сход, нацыянальная бібліятэка, нацыянальны запаведнік, нацыянальны герой, нацыянальная кухня, нацыянальныя песні, танцы, касцюмы, сцяг, герб, нацыянальная кампанія, нацыянальная каманда і г.д. У нас існуе забарона толькі на такія паняцці,  як нацыянальная палітыка, нацыянальныя інтарэсы, нацыянальна-патрыятычная эліта, нацыянальная партыя, нацыянальная мова, культура, гісторыя, нацыянальныя кадры. Гэта значыць, што забараняецца ўсё палітычнае, духоўнае, ідэйнае. Чаму? Адказ элементарны: каб зрабіць нашу нацыю слабой, недзеяздольнай. Сённяшнія дэградацыя народа і крызіс ў краіне – запланаваны вынік такой палітыкі.

-

Сябрамі рэдакцыі сайта распрацавана сістэмная, навукова абгрунтаваная канцэпцыя аб’ектыўных нацыянальных інтарэсаў (гл. схему).

Гэта ёсць графічна-кібернетычная мадэль будучай беларускай дзяржавы з нашымі нацыянальнымі інтарэсамі (цалкам артыкул можна пабачыць тут: http://new.nashaziamlia.org/2009/08/2678/)

Як бачна, аб’ектыўныя нацыянальныя інтарэсы беларускага народа разбіты на 7 узроўняў:

1. Узровень этнічнай тэрыторыі беларускага народу,

2. Дэмаграфічны узровень,

3. Узровень матэрыяльнай вытворчасці,

4. Інфармацыйна-культурны узровень,

5. Палітычны узровень,

6. Ідэалагічны узровень,

7. Узровень узаемаадносін паміж дзяржавамі.

І вось у гэтым месцы чытач можа мяне запытаць: а дзе ж тут мае асабістыя інтарэсы?

Адказваю: даная канцэпцыя ўключае індывідуальныя інтарэсы чалавека. Кожны чалавек хоча смачна і карысна есці, мець добрае жыллё, адпачынак, здароў’е, не цяжка працаваць, мець сродкі для руху з месца на месца і г.д. Для гэтага патрэбна матэрыяльная база, сродкі матэрыяльнай вытворчасці. Да матэрыяльна-фінансаствараючай базы нацыі належыць зямля, нетры, вада, лясы, прадпрыемствы. Каб не застацца “на бабах”,усё  гэта патрэбна абараняць ад захопу чужынцамі. Каб краіна не памірала, а квітнела, патрэбны людзі — здаровыя, адукаваныя, культурныя, развітыя, незакамплексованыя. Каб абараніць аб’ектыўныя інтарэсы народа палітычная ўлада павінна знаходзіцца ў руках нацыянальна-патрыятычных сілаў, бо толькі яны абараняюць гэтыя інтарэсы (усе астатнія групы абараняюць абмяжаваныя інтарэсы).

Народ ня можа рухацца да лепшага без адукацыі і асветы, ня можа абараняцца без усведамлення сваіх нацыяльных інтарэсаў. А чалавек без усведамлення сваёй прыналежнасці да нацыі ператвараецца ў манкурта і служыць толькі свайму гаспадару. Што і адбываецца сёння ў РБ. Некаторыя служаць Лукашэнку, не разумеючы куды яго палітыка вяла і ўжо прывяла…

-

Чалавецтва за час свайго існавання паспрабала шмат ідэалагічных дактрын і ні адна з іх не прывяла да райскага жыцця: расізм, фашызм, камунізм, лібералізм, ісламізм, атэізм, хрысціянства, імперыялізм, каланіялізм і г.д. Усё гэта ня толькі не прывяло да прыстойнага жыцця, а, наадварот, стала прычынай крывавых падзей, у выніку якіх ахвярамі сталі міліёны ні ў чым не вінаватых людзей (у тым ліку і беларусаў).

Да ідэалогіі патрэбна ставіцца вельмі паважна і ўважліва. Бо на глебе ідэалогіі адбываецца разыходжанне поглядаў самых блізкіх родзічаў, што прыводзіць да грамадзянскай вайны. І тут варта адзначыць, што толькі адна ідэя жыве вечна – гэта нацыянальная. Бо яна — натуральная, захоўваецца на несвядомасным узроўні, на узроўні біялагічных інстынктаў. Дзе б чалавек ня жыў, а на радзіму да свайго народу яго цягне, як магнітам. Нават жывёл, птушак і тое цягне на радзіму. Ня цягне толькі тых, хто прайшоў спецыфічную апрацоўку, як манкурты, янычары, зомбі.

-

Каб абараняць свае нацыянальныя інтарэсы патрэбны дасканалы навуковы аналіз сітуацыі ўнутры краіны і вакол яе. Толькі на грунце такога аналізу магчыма зрабіць прагноз на будучыню, прыняць меры супраць шкодных дзеянняў, накіраваных супраць народа, папярэдзіць аб небяспецы. І галоўнае тут – аб’ектыўнасць, навуковасць, а ня пошук сяброў і ворагаў. Калі пад час аналізу будзе ўкліньвацца нешта яшчэ, ён страціць сваю абгрунтаванасць. Аналіз – гэта не крытыка, не “абліванне памыямі”. Гэта — канстатацыя фактаў, прагноз будучыні. Гэта матэрыял, на падмурку якога распрацоўваецца тактыка дзеянняў, якая вядзе да перамогі. Таму нельга блытаць навукова абгрунтаваны аналіз з прапагандай і лабіяваннем. Апошняе – гэта ўсяго толькі інструмант для дасягнення сваіх прыватных мэтаў. А вось адказ, што гэта за мэты у той ці іншай групы людзей, і дае навукова абгрунтаваны аналіз.

Мы сваіх мэтаў не хаваем. Наша мэта – зрабіць нашу нацыю высока адукаванай, культурнай, заможнай, шляхетнай, незалежнай, свабоднай, паважанай, годнай, абароненай, здаровай, а калі адным словам, то шчаслівай.

Таму цэнтральная частка нашай ідэалагічнай дактрыны – гэта абарона аб’ектыўных інтарэсаў беларуска-літвінскага народу (нічаго новага, увесь свет так робіць).

Ці ня ўтопія гэта? Безумоўна не. Бо іншыя народы дасягнулі вялікіх поспехаў менавіта на такім прыцыпе. Сказаць, што беларусы гэтага ня могуць дасягнуць, гэта значыць прызнаць беларусаў нейкай ніжэйшай расай. А гэта ўжо чысьцейшы расізм! Ці гатовы вы такое прызнаваць?

-

«Дуглас» піша: “На Западе вас не воспринимают. На радио “Свабода” вас больше не кличут”.

І гэта праўда. А цяпер падумайце: чаму нас нікуды ня клічыць? Ці не таму, што мы  перашкаджаем прасоўваць чужыя інтарэсы і абараняем аб’ектыўныя інтарэсы нашага народу? І яшчэ пытанне: а ці можна давяраць тым, хто аслеп, аглох і стаў нямым, калі ва ўпор не заўважае беларускі народ, яго праблемы?

Прычына ня ў тым, што нацыянальная ідэя састарэла. Прычына ў тым, што ў нас няма грошаў. А свой нацыянальна-патрыятычны бізнес не падтрымоўвае, бо яго… няма. Бізнэсоўцы ёсць. Але, хто яны?

Вось, напрыклад, “беларускія” даляровыя  мульціміліянеры:

Пефціяў Уладзімір (рускі) – капітал: 900 млн.дол.

Добкін Аркадзь — Узрост: 51 год. Офіс: Ларэнсвіль (Нью-Джэрсі,ЗША)/Менск.

Махато Бірэндра — Офіс: Нікосія(Кіпр)/Менск. У бізнэсе з 2001 г. (у РБ).

Курбанаў Рашад — Узрост: 45 гадоў. Офіс: Масква/Менск. У бізнэсе з 2005 г. (у РБ).

Амін Юссеф Недал — Офіс: Менск. У бізнэсе з 1994 г.

Абдо Абдо Ромео — Узрост: 36 гадоў. Офіс: Менск. У бізнэсе з 1997 г.

Ну, і хто з іх будзе рвацца падрымліваць беларусаў? Можа Махато Бірэнда? Ці Амін Юссеф Недал? Ці Абдо Абдо Ромео? Хто?

Большасць людзей ідуць да тых, хто дае грошы. Вядомы закон. А грошы даюць за тое, каб ты прапіхваў у Беларусі не інтарэсы «нейкіх там беларусаў», а інтарэсы заказчыкаў.

Хочаце служыць чужым інтарэсам – служыце, але і ведайце: гэта – здрада!..

Мне ніколі не шкода тых, хто хапаў гранты, лабіяваў чужыя інтарэсы, а сёння павержаны іншым драпежнікам. Мне шкада свой народ. Мне не шкада лібераста Раманчука, які праваліўся. Нават уздыхнула з палёгкай, што на аднаго здрадніка стала менш…

-

Сёння для беларусаў больш актуальныя такія тэмы: беларусафобія, рэйдарскі захоп Беларусі, этнацыд і генацыд беларусаў, манкурства, здрада, змова супраць беларусаў (а не “радикальный белорусский национализм”, як піша “Дуглас”). Але ж пра гэтыя суперзлачынствы ня кажа ніхто — ні ўлада, ні “апазыцыя”. Вось пра русафобію крычаць многія, а пра беларусафобію ўсе як у рот вады набралі. Чаму? А таму, што казаць на гэтыя тэмы вельмі небяспечна.

Нас пазбавілі права казаць пра гэта. Мы – беларусы – на меркаванне некаторых павінны падыхаць у жабрацтве, рабстве і… маўчаць. Бо мы — несвабодныя.

Мы павінны маўчаць,  калі у нас забіраюць нашы запрацаваныя грошы, калі у нас забіраюць нашы заводы, калі нас труцяць шкоднымі выкідамі, калі прымушаюць працаваць у небяспечных для здароўя і жыцця ўмовах, калі вымагаюць хабар, калі няма чаго есці. У нас толькі ёсць адно права “Арбайт махт!  Арбайт махт!”.

Вам нічога гэта не нагадвае?

Тыя, хто паразітычна выкарыстоўвае наш народ, узмацнілі меры ўласнай бяспекі. Улады ператвараюцца ў ваенную дыктатуру, у тыранію. Кіраўнікі абласцей становяцца генерал-губернатарамі, міліцыя і КГБ ня будуць несьці адказназнасці за забойствы і калечанне людзей. У ход пускаецца карная псіхіатрыя. Любы піск пра сваю жабрацкую долю будзе люта здушвацца.

Ну, і хто ў гэты час прыйшоў на дапамогу беларусам? Дзе той дабрадзей, які заступіўся за нас? Дзе маё месца ў эфіры радыё “Свабода”, каб сказаць слова за беларуса? Дзе?!

Але гэта не азначае, што беларусамі не цікавяцца. Яшчэ як цікавяцца. Але беларусы цікавыя некаторым толькі ў якасці таннай працоўнай сілы — гэта значыць у якасці нямах рабоў. Гэта значыць зноў “Арбайт махт!  Арбайт махт!”.

Дык няўжо у такі час, пры такой небяспецы у нас няма той агульнай ідэі, вакол якой патрэбна аб’яднацца? А як жа Радзіма з яе матэрыяльнымі і духоўнымі каштоўнасцямі? Няўжо рабства лепш за свабодную Бацькаўшчыну?

Я мяркую, што свабодная, незалежная, дэмакратычная, прававая, заможная, высокаадукаваная, высокакультурная, паважаная, годная наша Айчына з ушаноўвываемымі нашымі матэрыяльнымі і духоўнымі каштоўнасцямі, з незабываемымі нашымі дзядамі – гэта і ёсць панацэя ад усіх бедаў для кожнага з нас. А канцэнтрацыйны лагер ад Лу–кі з яго беларусафобіяй, этнацыдам, генацыдам, манкурствам, жабрацтвам, з ваеннай дыктатурай, карнымі атрадамі міліцыі й кагэбэ ды “псіхіатрыяй” – гэта смерць для кожнага з нас.

Рэцэпт для аб’яднання і ад усялікіх бед вельмі просты – любоў да Радзімы і свайго народу!

Дык будзьма ж рабіць ўсё, каб наша краіна квітнела, а наш народ праслаўляўся! Жыве Беларусь!

Галоўнае, з-за чаго розныя «бенедзікты» могуць заяўляць, што “польскага імпэрыялізму і сусьветнага сіянізму не існуе», а тыя, хто пра іх кажа – “сьвіньні” (гэты факт прыведзены ў папярэднім матэрыяле), абумоўлена тым, што абсалютная большасьць людзей проста ня ведаюць фактаў ці забыліся пра іх. Так атрымалася, што ў папярэднім матэрыяле мне давялося закранаць праблему сіянізму, апаніруючы ў тым ліку і “бенедзіктам”. Час узгадаць і польскі імперыялізм… 13 лістапада ў Менску, у Палацы мастацтваў адбылася Рэспубліканская навуковая канферэнцыя, прысьвечаная 600-годдзю Грунвальдскай (Дубровенскай) бітвы і 660-годдзю Вялікага князя Вітаўта. Яе праводзіў аднайменны грамадскі аргкамітэт. На гэтай канферэнцыі адмысловае паведамленьне рабіў і я. Ніжэй падаю яго тэкст.

«Паважаны старшыня, паважаныя калегі.

Тэму канферэнцыі “600-годдзе Грунвальдскай бітвы” можна разумець дваяка: як адзначэньне і аналіз тых падзей, якія мелі месца 6 стагоддзяў таму, і як ацэнку падзей нашай беларускай гісторыі пасьля Грунвальду і ў сувязі зь бітвай. Большасьць удзельнікаў канферэнцыі выступала ў першым ключы, я паспрабую збалансаваць сітуацыю і асьвятліць пэўнае пытаньне, зьвязанае з другім падыходам.

Акрамя таго, я таксама хацеў бы зьвярнуць увагу (пра гэта ўжо казалі сёньня некалькі чалавек), што тады пазбаўленьне ад вялікай праблемы, якая стаяла перад нашымі продкамі, адбылося толькі таму, што шмат народаў аб’ядналіся дзеля яе вырашэньня. Вось з гэтага акцэнта я пачынаю мой выступ, ім хачу і закончыць.

***

Мы – беларусы-літвіны – аналізуючы нашу гісторыю, а таксама сёньняшнюю ўнутры- і ваколбеларускую грамадска-палітычную сітуацыю, часта зацыкліваемся на галоўным ворагу нашага народу – расейскай імперыякратыі й яе агентах — расейскіх імперыялістах-шавіністах. Нам часта здаецца, што ўсе, хто маюць гэтага ж ворага, спачуваюць нам і нас падтрымліваюць. Калі не справамі ці словамі, дык хаця б у думках.

У 1980-90-я гады многія з нас лічылі, а некаторыя працягваюць лічыць і сёньня, што да адной з такіх сіл належаць улады Польшчы разам з польскім народам. Ня могуць жа тыя – разважаем мы – хто столькі змагаўся за сваё вызваленьне з-пад панаваньня расейскай імперыі, не спачуваць нам. Дый славуты лозунг  “За нашу і вашу свабоду!” ня проста ж так зьявіўся?

На жаль, мой асабісты жыцьцёвы і грамадска-палітычны досьвед прымусіў мяне паступова прыйсьці да высновы, што падобныя ўяўленьні не адпавядаюць рэчаіснасьці. Праўда ж заключаецца ў тым, што, акрамя расейскага, працягвае сваё ганебнае існаваньне і польскі імперыялізм. І калі мы – беларусы-літвіны – ня будзем гэта ўлічваць, то апынемся ў сітуацыі (ужо апынуліся), калі мы, змагаючыся з адным ворагам, будзем падстаўляць неабароненую сьпіну іншаму.

Жывучы на беларускай Гарадзеншчыне і назіраючы за прапольскай дзейнасьцю розных польскіх арганізацый, я думаў у тыя ж 1980-90-я гады: пройдзе час, адыдзе ў нябыт савецкае мінулае і г.зв. “палякі” супакояцца. За нашу і вашу ж свабоду змагаемся… Але такая мая ды іншых беларусаў пастава прывяла толькі да таго, што ў 2007 годзе польскі імперыялізм зноў пачаў сваю практычна адкрытую дзейнасьць на беларускай зямлі й у польскім грамадстве – бо тады быў прыняты закон аб г.зв. “карце паляка”.

Самы час нам — беларусам-літвінам — сказаць: усё, хопіць!…

Беларускай навуковай інтэлігенцыі й патрыятычна настроеным грамадска-палітычным дзеячам трэба ўрэшце зрабіць аб’ектыўны аналіз 600-гадовых дачыненьняў паміж беларусамі-літвінамі ды палякамі й прадставіць свае высновы грамадству. 600-годдзе Грунвальдскай бітвы – выдатная нагода для гэтага.

*

Дарэчы, яшчэ і на Грунвальдскім полі ня ўсё было шчыра, годна, сумленна з польскага боку… Пазьней былі перашкоды палякаў у атрыманьні Вітаўтам каралеўскай кароны. А далей тым больш пайшло-паехала…

На фоне гібелі значнай часткі палітычнай эліты ВКЛ (з-за войнаў з крыжакамі й маскоўцамі), адбылося ўвядзеньне ўніяцтва (нашы продкі зноў ахвяравалі сабой дзеля адзінства хрысьціянства) і стварэньне Рэчы Паспалітай – дзяржавы двух народаў. Гэтыя стратэгічныя крокі былі скарыстаныя польскімі імперыялістамі, каб спакусіць на паланізацыю палітычную эліту ВКЛ, накінуць грамадству польскую мову (так, як цяпер нам накідаецца расейская).  Канстытуцыя 3 Траўня, якая рыхтавалася да прыняцьця ў канцы XVIII стагоддзя, ужо ніяк не ўзгадвала “два народы”, а падавала Рэч Паспалітую як выключна “польскую дзяржаву”.

Вынікам польскай імперскай палітыкі стала аслабленьне Рэчы Паспалітай і захоп ды падзел яе паміж суседнімі імперыямі.

У пачатку ХХ стагоддзя адбываецца першае адраджэньне беларуска-літвінскай дзяржаўнасьці. ІІІ Статутовая грамата ня толькі заяўляе пра незалежнасьць БНР, але і ўзгадвае яе абшары — уключна ня толькі са Смаленшчынай-Браншчынай, а і зь Беласточчынай (гл. мапу Этнічнай тэрыторыі Беларусі).

Варта разгледзець стаўленьне польскіх уладаў у тыя часы да БНР (у тым ліку да Рады БНР), як і да антыбальшавіцкага супраціву беларусаў у 1918-20 гг. (Булак-Булаховіч, Слуцкі збройны чын ды іншыя).

Асобная вялікая праблема — захоп заходняй часткі нашай зямлі ў 1920 г. і ўключэньне яе ў 1921 годзе ў склад Польшчы ў выніку змовы паміж польскімі імперыялістамі й бальшавікамі. На якой такой падставе гэта адбылося і чаму дасёньня няма пазіцыі беларускай нацыянальнай эліты што да гэтай сумеснай акцыі дзьвюх імперскіх сіл? (гл. плакат з тых часоў, зь якога бачна як нашы продкі ставіліся да гэтага факту)

Далей мы назіраем найактыўны этнацыд і паланізацыю беларусаў-літвінаў у 1920-39 гг. у Заходняй Беларусі, здушэньне ўсіх праяў нацыянальнага самастойнага жыцьця і супраціву польскаму імперскаму ціску.

У 1939 годзе адбываецца вяртаньне Заходняй Беларусі, як неад’емнай часткі беларускай этнічнай тэрыторыі, у склад БССР. Трэба сфармуляваць і агалосіць наша – беларусаў-літвінаў – стаўленьне да падзеі вакол 17 верасьня, а не вечна маўкліва цярпець інтэрпрэтацыю польскіх імперыялістаў. Замена польскага імперыялізму расейскім імперыялізмам ніяк не абеляе польскі бок.

Патрэбна беларуская ацэнка дзейнасьці Арміі Краёвай на тэрыторыі Беларусі ў час Другой сусьветнай вайны.

Нам неабходна разгледзець усе асьпекты захопу і перадачы нашай Беласточчыны палякам у 1944 г. Як такое здарылася і на якой падставе рабілася?

Вельмі важнае пытаньне — 66-гадовы этнацыд беларусаў-літвінаў Беласточчыны (з 1944 г. па сёньняшні дзень). Тое, што там адбылося за гэты час, немагчыма ацаніць іначай, як злачынства. Варта высьвеціць яго маштабы і механізмы (інфармую: з амаль паўмільёна цяпер там адкрыта прызнаюць сябе беларусамі толькі каля 48 тысяч чалавек).

Як апошнія дзесяцігоддзі, так і сёньня польскія імперыялісты актыўна выкарыстоўваюць паняцьце “Крэсы всходне” (гл. мапу трэторыі г.зв. “Крэсаў всходніх”, якая уключае Заходнюю Ўкраіну, Заднюю Беларусь, Віленшчыну). Яно адкрыта прысутнічае ў польскай інфармацыйнай прасторы і ў сьветаглядзе палякаў. Беларуская нацыянальная эліта мусіць урэшце даць ацэнку гэтай зьяве, і зьмест гэтай ацэнкі павінен быць вядомы як беларускаму, так і польскаму грамадству.

Трэба нарэшце высьветліць, якая доля г.зв. “крэсовых палякаў” у Беларусі на самай справе зьяўляюцца апалячанымі беларусамі, а якая – наўпроставымі нашчадкамі польскіх каланістаў – асаднікаў.

Таксама варта прааналізаваць, абагуліць і даць ацэнку:

-  выкарыстаньню “польскага касьцёлу” для апалячваньня беларусаў-літвінаў як раней, так і ў сёньняшні час (зь якой такой нагоды ў касьцёлах Гарадзеншчыны працягвае прапагандавацца польская мова, як і працягвае выкарыстоўвацца знакамітая формула хлусьні-падмены: “Калі вы — каталікі, значыць вы палякі”?);

- дзейнасьці агентаў польскага імперыялізму ў Беларусі ўжо пасьля другога адраджэньня беларускай дзяржаўнасьці ў 1991 годзе (чаму пад заявы аб “дапамозе беларускай дэмакратыі” сродкі з Захаду праз Польшчу на справе ішлі на стварэньне прапольскіх асяродкаў і арганізацый у Беларусі?);

Нам трэба адказаць:

- як так сталася, што Рэч Паспалітая ўспрымаецца ў сьвеце практычна сінонімам паняцьця “Польская дзяржава”?

- чаму і як многія нашы культурныя каштоўнасьці трапілі ў Польшчу і працягваюць знаходзіцца там?

- чаму і сёньня знакамітыя сыны беларускага народу – такія, напрыклад, як Андрэй-Тадэвуш Касьцюшка, Адам Міцкевіч, Міхал Клеафас Агінскі й многія іншыя – лічацца ў сьвеце “палякамі”, а іх дасягненьні – польскімі?

Варта таксама паспрабаваць высьветліць, што на самай справе адбываецца зь беларускай моладдзю, якая трапляе ў Польшчу па  “Праграме імя Каліноўскага”?

Нарэшце, нам – беларусам-літвінам – трэба даць ацэнку апошняй акцыі польскіх імперыялістаў пад назвай “Карта паляка”, да якой дадаюцца яшчэ і спробы, якія назіраюцца ў апошнія гады, абмежаваць магчымасьць беларусам арганізавацца за мяжой (інцыдэнты зь беларускім сьцягам; абмежаваньні, каб трапіць на Басовішча ці на адзначэньне 600-годдзя Грунвальдскай бітвы; факт пра тое, як польскія ўлады “забылі” ўзгадаць удзел беларусаў-літвінаў у гэтай бітве, і г.д.).

Заключэньне.

Толькі калі мы — беларуская нацыянальная эліта — будзем самастойна і аб’ектыўна аналізаваць мінуўшчыну і нашу сёньняшнюю рэчаіснасьць, а таксама вызначаць уласнае стаўленьне да іх, у нас будзе магчымасьць дакапацца да ісьціны, набыць уласную грамадска-палітычную суб’ектнасьць. Толькі ў выніку такой дзейнасьці наш народ мае шанц спыніць быць ахвярай гістарычнага працэсу, які чамусьці ўвесь час складаецца не на яго карысьць.

Ёсьць яшчэ больш аддаленая і складаная задача. Варта паспрабаваць падштурхнуць братні польскі народ і польскую нацыянальную эліту да вызваленьня ад імперскіх комплексаў, да ачышчэньня ад віны перад беларусамі праз пакаяньне і да вяртаньня нам незаконна захопленага разам з прабачэньнямі.

А самай высокай мэтай такой дзейнасьці павінна стаць нармалізацыя стасункаў паміж беларуска-літвінскім і польскім народамі, каб стварыць умовы для сумеснага шчырага супрацоўніцтва. У цяпершнім сьвеце, як і 600 гадоў таму, дастаткова праблем, якія могуць быць вырашаны толькі сумеснымі высілкамі многіх народаў…

За нашу і вашу свабоду!»

Іван Саланевіч — публіцыст, журналіст і грамадскі дзеяч. Нарадзіўся ў 1891 г. у беларускай сям’і на Гарадзеншчыне. Абодва яго дзяды былі сельскія сьвятары РПЦ, бацька — школьны настаўнік. Вучыўся ў Гарадзенскай ды Віленскай гімназіях і на юрыдычным факультэце Пецярбургскага ўніверсітэта. Спартсмен — барэц і гіравік. Выступаў у цырках, сумяшчаючы гэтыя заняткі з прафесіяй журналіста. Абедзве рускія рэвалюцыі катэгарычна не прыняў. Вызнаваў праваслаўна-манархічны перакананні, любіў называць сябе беларускім мужыком, ідэалізаваць самадзяржаўную манархію, называючы яе «дыктатурай праваслаўнага сумлення».

Ваяваў на поўдні Расеі ў Белай арміі, цудам пазбег расстрэлу ў Адэсе. З 1921 па 1933 гг. працаваў у Маскве інструктарам у прафсаюзных спартыўных арганізацыях. Быў арыштаваны ў 1933 г. Тройчы спрабаваў збегчы з «сацыялістычнага раю». У чацвёрты раз, будучы вязнем канцлагера на Беламорканале, збег у Фінляндыю.

Жыў у Баўгарыі, Нямечыне, Паўднёвай Амерыцы.

Асноўная праца яго жыцця — «Народная манархія». Цяпер гэта настольная кніга рускіх манархістаў. У ёй ён пісаў: «Ніякія меркі, рэцэпты, праграмы і ідэалогіі, запазычаныя адкуль бы ні было звонку — непрыдатныя для рускай дзяржаўнасці, рускай нацыянальнасці, рускай культуры… Палітычнай арганізацыяй Рускага народу на яго нізах было самакіраванне, а палітычнай арганізацыяй народу ў цэлым было Самадзяржаўе… Цар ёсць, найперш, грамадская раўнавага. Пры парушэнні гэтай раўнавагі прамыслоўцы створаць плутакратыю, вайскоўцы — мілітарызм, духоўныя — клерыкалізм, а інтэлігенцыя — любы «ізм», які толькі будзе ў кніжнай модзе ў дадзены гістарычны момант«.

Іван Саланевіч быў перакананым прыхільнікам заходне-русізму і рэзка адмоўна ставіўся да беларускага нацыянальнага руху. «Вера ў манархію была для мяне такой жа натуральнай, як вера ў Бога», — пісаў Саланевіч. Уладу бальшавікоў расцэньваў як чыста крымінальную, як дыктатуру сволачы. Крэда яго жыцця заключаецца ў словах: «Я лічыў і лічу, што нянавісць да ладу, які адпраўляе ў магілу мільёны людзей маёй радзімы — гэта не толькі маё права, але і мой абавязак». Памёр у 1953 г.

Ці можна нам атрымаць што-небудзь карыснае з жыцця і творчасці Саланевіча? Ці гэта справы даўно мінулых дзён? Думаю, што «можна», бо ідэалогія заходне-русізму ў нас жыве ня толькі ў форме «лукашызму», але і ў «дэмакратычным руху».

Для таго, каб разабрацца з заходне-русізмам, паспрабуем знайсці крытэр ісціны, для чаго звернемся да тэорыі пазнання. Людзі такі крытэр шукалі на працягу ўсёй сваёй гісторыі. Не лішняе і нам будзе ўзгадаць, што гэта такое.

…

Спачатку трымальнікамі ісціны выступалі мудрыя старыя людзі — жрацы. Са з’яўленнем пісьменнасці кладзезем ісціны сталі святыя пісанні, а з развіццём філасофіі да іх у сярэднявечных схаластаў дадалася логіка. У канцы сярэднявечча з філасофіі і метафізікі вылучылася эмпірычнай навука са сваімі крытэрамі ісціны — адпаведнасць досьледу (верыфікацыя) і выкарыстанне матэматыкі. Заўважым, што для навук аб чалавеку абодва апошнія крытэры непрыдатныя, бо пастаноўка-паўтарэнне эксперыменту ў гісторыі немагчымая, а псіхіка чалавека настолькі складаная, што матэматыка пасуе ў грамадскіх навуках. Прычым, пасуе дасёння, нягледзячы на шматзначныя логікі, тэорыі гульняў, сістэмны падыход і г.д.

Да канца ХІХ стагоддзя ў тэорыі пазнання наступіў крызіс. Аказалася, што ў мікрасвеце нельга атрымаць адназначнага выніку. Вынік доследу залежыць ад абранай методыкі і мэтаў даследавання (прынцып дадатковасці М. Бора), матэматыкай можна пацвярджаць любыя фантазіі, а тэорый грамадскага развіцця назапасілася вялікае мноства і яны часцяком супярэчылі адна адной (тэорыі грамадскага дабра, свабоды, роўнасці, дэмакратыі, правоў, альтруізму, нацыяналізму, прагматызму, ніцшэанства, марксізму, сацыялізму, касмапалітызму і г.д.). У пачатку ХХ стагоддзя была моцна падарваная вера ў верыфікацыю (аказалася, што навукоўцы, як і звычайныя людзі, бачаць ў выніках доследу ў асноўным толькі тое, што жадаюць бачыць, зыходзячы са сваіх здагадак). У навуцы запанавалі крытэры: 1) лагічнай прастаты — чым менш зыходных гіпотэз ў тэорыі, тым яна лепш, 2) — прынцып адпаведнасці — новая тэорыя павінна абагульняць ранейшыя (фізіка Ньютана як прыватны выпадак фізікі Эйнштэйна), і 3) — прынцып фальсіфікацыянізма К. Попера, паводле якога асэнсаванымі навуковымі сцвярджэннямі з’яўляюцца толькі тыя, для абвяржэння якіх можна прыдумаць эксперымент (лічылася, што даказаць альбо абвергнуць, напрыклад, паняцце чорта ніякімі эксперыментамі немагчыма, і, такім чынам, паняцце чорта і не слушнае, і не ілжывае, яно проста бессэнсоўнае). Прымяненне гэтага прынцыпу да грамадскіх навук і да чалавека адразу ж пераводзіла ў разрад бессэнсовіц ўсе рэлігіі і амаль усе веды пра чалавека. (Няма нічога дзіўнага, што пры такім стане розумаў здарылася Першая сусветная вайна, у якой самыя культурныя народы Свету пачалі знішчаць адзін аднаго).

Да сярэдзіны ХХ стагоддзя высветлілася, што і гэтыя крытэры дрэнна працуюць у навуцы, бо, у прыватнасці, аказалася, што навуковыя тэорыі ў сваіх зыходных гіпотэзах будуюцца на нічым не абгрунтаванай веры, і, груба кажучы, навука і рэлігіі мала чым адрозніваюцца адна ад адной. Напрыклад, вера фізікаў у тое, што Сусвет утварыўся пасля Вялікага выбуху, нічым не больш пераканаўчая і абгрунтаваная, чым вера ў тое, што яе стварыў Бог і г.д. Хаос жа ў грамадскіх навуках працягваўся. І ён яшчэ больш павялічыўся, калі ў філасофіі пацярпеў крах «Міф Дадзенасці» — г.зн. вера ў тое, што існуе нейкая Рэальнасць, якую нам трэба толькі пазнаць (гл. Дадатак у канцы артыкула на гэтую тэму). Рэальнасць аказалася нейкім вельмі складаным чынам звязаная са Свядомасцю чалавека. Гэта зноў ўзаконіла ўсе рэлігіі і ўсю містыку.

У цяперашні час адзіным крытэрам, якому яшчэ давяраюць, ёсць крытэр прадказальнай сілы тэорыі — сапраўдным вучэннем з’яўляецца тое, якое лепш прадказвае будучыя змены, падзеі, вынікі. Ён можа быць выкарыстаны ў нашым выпадку.

…

Што ж прадказваў заходне-русізм? Прагноз Саланевіча: «Краіна чакае вайны для паўстання. Ні пра якую абарону «сацыялістычнай айчыны» з боку народных мас не можа быць і гаворкі. Наадварот, з кім бы ні вялася вайна, якімі б наступствамі ні пагражаў ваенны разгром, усе штыкі і ўсё вілы, якія толькі могуць быць ўваткнутыя ў спіну чырвонай арміі, будуць ўваткнутыя абавязкова. Кожны мужык ведае гэта дакладна так жа, як гэта ведае і кожны камуніст! Кожны мужык ведае, што пры першых жа стрэлах вайны ён у першую чаргу будзе рэзаць свайго бліжэйшага старшыню сельсавету, старшыню калгасу і да т.п., і гэтыя апошнія цалкам зразумела ведаюць, што ў першыя ж дні вайны яны будуць зарэзаныя, як бараны«.

Як мы ведаем, што за выключэннем нярускіх тэрыторый Прыбалтыкі, Заходняй Украіны і Заходняй Беларусі, толькі што далучаных да СССР, і ў асноўным сярод тых, каго немцы выпусцілі з турмаў, цяжка было знайсці тых, хто дзейнічаў бы па прагнозе Саланевіча. Для таго, каб адстаяць свой прагноз, Саланевіч прыводзіў факт здачы ў нямецкі палон у першыя месяцы вайны 4-х мільёнаў савецкіх салдат, якія нібыта ўваткнулі штыкі ў зямлю, не жадаючы змагацца на баку бальшавікоў. Натуральна, такія былі, але асноўная маса апынулася ў палоне не з-за нянавісці да бальшавізму, а з-за стратэгічных пралікаў бальшавікоў (рыхтаваліся да паходу ў Еўропу), бесталковага камандавання (талковыя былі знішчаны перад вайной) і адсутнасці досведу сучаснай вайны. Не было фактаў і масавай выдачы немцам камісараў, якія апынуліся ў палоне. Трэба было быць ад’яўленай сволаччу, каб заслужыць такі лёс.

Наш буйны філосаф А.Грыцанаў лічыць прагнозы Саланевіча геніяльнымі, яго працы — момантамі ісціны і, такім чынам, вызнае погляды, блізкія да поглядаў Саланевіча. Ён у сваёй рэцэнзіі на кнігу Саланевіча «Расея ў канцлагеры» піша: «Толькі тупаўмная акупацыйная палітыка нацыстаў і палітычная выкрутлівасць Сталіна, якія здолеў у лічаныя месяцы ператварыць «вайну з пачатку сусветнай рэвалюцыі» ў «вайну айчынную, вызвольную», не дазволілі спраўдзіцца прадказанням Саланевіча да канца». Заўважым, што аб акупацыйнай палітыцы нацыстаў гэтыя 4 млн., здаючыся ў палон, ведаць нічога не маглі, бо яшчэ не былі ў акупацыі, а аб намерах фашыстаў маглі судзіць толькі па ўлётках немцаў, у якіх была праўда Саланевіча — а менавіта, што ў СССР існуе фактычна рабства, што ён пакрыты канцлагерамі і што бальшавікам трэба ўвагнаць вілы ў спіну.

Увогуле, звальваць на нацыстаў факт нездзяйснення прагнозаў Саланевіча неразумна. Нацысты былі такімі, якімі былі — з іх сацыялізмам, ніцшэанствам і расавай тэорыяй. У сваіх прамовах і працах, у адрозненне ад бальшавікоў, яны нічога не хавалі. І ўсё гэта было вядома Саланевічу, які жыў пры нацыстах у Нямеччыне. Іх акупацыйная палітыка, пакуль ішла вайна, была даволі звычайнай — дамагчыся добразычлівага стаўлення насельніцтва акупаваных краін да сябе з мэтай выкачвання з гэтых краін сыравінных і людскіх рэсурсаў для ваеннай перамогі. Далей, лічыць Сталіна выкрутлівым з-за яго пераводу «адной вайны» ў «іншую», гэта значыць дрэнна разумець палітыкаў. Усе яны мяняюць лозунгі ў залежнасці ад ходу вайны. Калі справы ідуць добра, то яны выкарыстоўваюць агульналюдскія лозунгі — пра Свабоду, Сацыялізм і г.д.; калі ж справы ідуць дрэнна, то ўзгадваюць патрыятызм, які ёсць у любога народу, у тым ліку, і асабліва, у рускага.

Саланевіч, жывучы ў Нямеччыне, горача вітаў Гітлера да восені 1941 г. і «раскусіў» яго толькі тады, калі войскі Вермахта падышлі да Масквы! Хацелася б спытаць у Саланевіча, а як жа Англія, якая змагалася ў адзіночку з Нямеччынай ужо два гады? А як жа растаптаныя Францыя і Польшча? А як жа пачатак генацыду асобных нацый? Выходзіць, што да восені 1941 года праваслаўны манархіст Саланевіч радасна паціраў рукі так жа, як да 21 чэрвеня паціралі рукі яго злейшыя ворагі — сволачы-бальшавікі ў СССР?

Такім чынам, можна зрабіць выснову, што заходне-русізм беларускіх мысляроў паказаў сваю няздольнасць прагназаваць падзеі і, значыць, у адпаведнасці з абраным намі крытэрам ісціны, паказаў сваю непрадуктыўнасць, слепату, памылковасць.

Нагадаем, што заходне-русізм адмаўляе нашу нацыю, лічыць яе рускай (але крыху сапсаванай Заходнім уплывам), сцвярджае безумоўную перавагу рускай культуры над нашай літвінска-беларускай. Ён таксама сцвярджае, што рускія нацыянальныя звычаі, рускі характар і рускі стыль жыцця з’яўляюцца ўзорам для нашага народу.

Заходне-русізм пранік у свядомасць нашага народу значна глыбей, чым звычайна думаюць. Нашы самыя перадавыя, нацыянальна-настроеныя пісьменнікі, паэты, гісторыкі ўсё яшчэ саромеюцца усё цёмнае, што прыходзіць да нас з Расеі, называць рускім. Напрыклад, у іх творах палякі, немцы, фіны і г.д. ваююць не з рускімі, а з «царызмам», «Саветамі», «бальшавікамі», «чырвонымі» — нібы маецца на ўвазе, што дзесці там, на заднім плане, ёсць добрыя рускія, з якімі яны не могуць ваяваць, і якія ім, нярускім, спачуваюць і могуць дапамагчы. Гэта называецца -глядзець на Расею праз ружовыя акуляры.

Рускія — такая ж аднастайная і адначасна неаднастайная нацыя, як і ўсе іншыя. Хутчэй за ўсё, трэба прызнаць, што рускія аддаюць сябе на ўсе чорныя справы сваіх урадаў ахвотней, чым іншыя нацыі. Гэты розны падыход у ацэнцы рускіх і нярускіх народаў і ёсць схаваны заходне-русізм.

…

Далей. У гісторыі ў канкрэтны час і ў канкрэтнай краіне можа праглядацца некалькі грамадскіх сілаў, але заўсёды ёсць адна галоўная лінія фронту супрацьстаяння. Такая сутнасць любой барацьбы — пеўняў, барцоў, баксёраў на арэнах, каманд на спартовым полі, армій на палях бітваў і да т.п. — і, такім чынам, усе сілы трэба і можна звесці да дзвюх. У нашых жа ўмовах праглядаюцца тры сілы — лукашызм, які стаіць на пазіцыях заходне-русізму, нацыяналізм   і ліберальная дэмакратыя, якая ставіць нацыянальнае на другое месца.

Наша краіна адназначна ёсць калоніяй Расеі, бо ў свеце не было выпадку, каб улады нацыі, якая дамаглася Незалежнасці, пакінулі б старыя каланіяльныя сімвалы (герб і сцяг), старую каланіяльную назву краіны (Беларусь) і так душылі сваю нацыянальную культуру і мову, як гэта робіцца ў нас. Нашым уладам іх унутранай «Масквой», якая сядзіць у іх мазгах, дазволена толькі таргавацца аб коштах на яйкі, нафту, газ …, а нашаму прэзідэнту да таго ж яшчэ — крыху пасвавольнічаць у знешняй палітыцы. У астатнім яны цалкам кіруюцца Масквой. Адзіны спосаб абгрунтаваць рабскія паводзіны Лукашэнкі ў яго стасунках з Масквой — гэта аб’явіць, што «мы з расейцамі — адзіны народ». Што ён і робіць, і што ёсць галоўным пастулатам заходне-русізму.

Гісторыя ўсіх часоў і народаў адназначна сведчыць, што напачатку народы дамагаюцца Незалежнасці, і толькі потым пачынаюць ўладкоўваць сваё жыццё згодна са сваімі паняццямі і звычаямі. Кастусь Каліноўскі ў сваёй перадсмяротнай запісцы «З-пад шыбенiцы» гэта добра разумеў, калі напісаў «… пакуль яна ў нас будзе — гэта няволя маскоуская, у нас нiчога не будзе…». А Э.Вайніловіч, якога, дарэчы, вельмі шанаваў П.Сталыпін, адзначаў, што, здавалася б, прагрэсіўныя рэформы па вызваленні сялян у Беларусі былі цалкам скажоныя з-за няўліку спецыфікі нашага Краю.

І тады (у адпаведнасці з законамі барацьбы і нашым сапраўдным каланіяльным станам) усе ідэолагі, якія ставяць нацыянальнае на другі план, трапляюць у адзін лагер з лукашэнкаўцамі. У нашым выпадку гэта: камуністы, «дэмакраты», змагары за правы працоўных, «аб’яднаныя грамадзяне», «еўрапейцы», сацыял-дэмакраты, грамадоўцы, хрысціянскія дэмакраты і г.д. Яны змагаюцца, і, здаецца — за народ, а народ да іх барацьбы абыякавы. У чым тут справа? Я лічу, што гэта з-за таго, што яны не ўлічваюць галоўную заканамернасць развіцця народаў — спачатку нацыянальная незалежнасць, а потым — усё астатняе.

Фраза А. Лукашэнкі «аб чарцы і шкварцы» гэта фактычна ёсць лозунг і большасці вышэйпералічаных. Яны сваёй дзейнасцю ствараюць у нас у краіне задушлівую рэальнасць баязлівасці і жлобства, якія ўсё больш ахопліваюць усе пласты насельніцтва. Іх прагноз, што цяперашні крызіс вывядзе людзей на вуліцы, не ажыццяўляецца. Які яшчэ трэба доказ ілжывасці гэтай ідэалёгіі?! Пры гэтым нас не павінна ўводзіць у зман тое, што Захад у нас падтрымлівае намаганні «дэмакратаў» і не падтрымлівае нацыяналістаў. Захад даўно прайшоў стадыю станаўлення сваіх нацыянальных дзяржаў і ўжо забыў, што такое нацыянальны прыгнёт. Яму зразумелая толькі барацьба за правы чалавека, свабоду СМІ ды інш. А тыя, хто нас не разумее, не могуць нам і вынікова дапамагаць. Вось таму нашы «дэмакраты» разам з Захадам нічога не могуць зрабіць з А. Лукашэнкам, бо ні тыя, ні іншыя не разумеюць, з чым маюць справу. У нас не проста дыктатура, якую, як даўно заўважыў К.Ясперс, вельмі цяжка перамагчы толькі ўнутранымі сіламі. У нас нашаму народу праз панаванне чужой нам рускай культуры [наўмысна] прывіты комплекс непаўнавартасці, які паралізуе ўсялякую волю да супраціву.

…

Але вернемся да Саланевіча. Як усе, хто адмаўляецца ад сваёй нацыі на карысць нацыі пануючай, ён моцна ідэалізаваў рускіх, дрэнна іх разумеў. Ён, як нярускі і еўрапеец, недаацэньваў патрыятызм рускіх людзей і іх нянавісьць да заходніх еўрапейскіх народаў. Рускую нацыянальную рысу — ахайваць усё сваё на словах — ён, як і многія замежнікі, памылкова прымаў за адсутнасць у рускіх нацыяналізму.

Напалеон запісаў у сваім дзённіку: «Гэта варвары, яны спальваюць свае дамы, каб не даць нам пераначаваць у іх усяго адну ноч». Французаў таксама ўразіў факт нянавісці да іх, які выявіўся ў падпале рускімі страчанай імі сталіцы. Гэтыя два факты ўзятыя з часоў Аляксандра І, калі захапленне французскай культурай у Расеі дасягнула кульмінацыі, калі не было прапаганды нянавісці да іншаземцаў і калі ў царскім двары і адміністрацыі пераважалі замежнікі. Як пісаў А.Пушкін: «... Ні слова рускага, ні рускага твару…».

Можна прывесці мноства фактаў дзікага нацыяналізму рускіх. Напрыклад, мала на свеце народаў, якія загадвалі б сваім жанчынам (выведніцам) класціся ў ложак да ворага, каб выведаць у яго важную інфармацыю, як гэта практыкавалася ў КДБ; мала на свеце народаў, якія гатовыя ўсё жыццё пражыць у запушчанай правінцыі, толькі б добра жылося ў сталіцы іх краіны — «прыгажуні Маскве». Нацысты, нягледзячы на ўвесь іх расізм, не апускаліся да закліку забіваць рускіх ўсіх запар, у адрозненне ад Іллі Эрэнбурга, які заклікаў у сваіх артыкулах «забі немца!». І «эрэнбургі» ў Расеі не адзінокія.

Рускі патрыятызм трымаецца на рускім цемрашальстве, якое вынікае як з хранічнага адставання рускіх ва ўсіх сферах ад заходніх нацый, так і з іх нянавісці да Свабоды і да нацыяў, у якіх гэтай Свабоды больш, чым у іх. Можа, прычына гэтай нянавісці ў тым, што ў самыя адказныя стагоддзі фармавання іх нацыі яны знаходзіліся ў рабскім становішчы 400-гадовага мангольскага ярма?

Іншай характэрнай асаблівасцю рускіх ёсць іх спецыфічнае рабалепства, як любоў да сваіх правадыроў ды начальнікаў і гатовасць выканаць іх любы загад. Гэты іх своеасаблівы «калектывізм» Чаадаеў тлумачыў абыякавасцю рускіх да Дабра і зла. Кажучы інакш — іх апалітычнасцю. Кажуць, гэта ад панавання ў іх 400 гадоў прыгоннага права. Але ж гэтага права ім ніхто звонку не прынёс! Зрастанне міліцыі з крымінальным светам у Расеі ў нашыя дні зноў прымушае нас успомніць А. Чаадаева.

Калі дадаць сюды яшчэ вельмі слабое пачуццё меры ў рускіх, якое прымушае іх кідацца ў скрайнасці, ускладняе ім падзел на сваё і чужое, спараджае ў іх з аднаго боку здольнасць да суперажывання, таварыскасці, спагадлівасці, а з другога — цягу да ахопу, захопу, прасочванню ў чужое, закабалення, прыгнёту, імперскасці; калі дадаць сюды іх маніякальнае імкненне быць заўсёды і ўсюды першымі і Вялікімі — то мы атрымаем усе галоўныя кампаненты рускай душы, якімі, мабыць, можна растлумачыць ўсю гісторыю Расеі і спрагназаваць яе паводзіны ў будучыні.

М. Салтыкоў-Шчадрын пісаў пра шматлікасць у Расеі пароды людзей з «цвёрдай душой прахвостаў». Гэта выраз любіў цытаваць Саланевіч, правільна лічачы, што яны з’яўляюцца базавай апорай бальшавіцкага рэжыму. Але ён памыляўся, лічачы іх спараджэннем толькі гэтага рэжыму.

…

Усе заходне-русісты, дрэнна разумеючы рускіх, рана ці позна аплачваюць свой самападман дарагім коштам. Гэта можна праілюстраваў на лёсах двух выбітных людзей — Ф.Дзяржынскага і М.Тухачэўскага, якія хоць і не з’яўляліся, строга кажучы, заходне-русістамі, бо не лічылі сябе беларусамі, але гэтак жа, як і заходне-русісты, лічылі нацыянальнае неістотным. Адчуваючы сваю нярускасць, разумеючы яе як сваю другасортнасць і крыніцу сталага недаверу ў нацыяналістычным, хай і марксісцкім, рускім асяроддзі, абодва са скуры лезлі, каб стаць сярод чужынцаў сваімі. І таму браліся за самую брудную і цяжкую працу. Першы узначаліў ВЧК, які займаўся расстрэламі контррэвалюцыянераў, другі не спыніўся перад тручаннем газамі тамбоўскіх мужыкоў, штурмаваў паўсталы супраць бальшавікоў Кранштадт і, як паляк, змагаўся супраць незалежнасці Польшчы. Большых доказаў рускасці, надзейнасці і адданасці, здавалася б, і прыдумаць цяжка. Але да 1926-га года стала зразумела, што рускія бальшавікі, перастраляўшы контррэвалюцыянераў, якія заміналі ім захапіць уладу, пачалі душыць не толькі іншыя дэмакратычныя партыі, якія дапамагалі ім захапіць уладу і дапускалі больш Свабоды, але і сялян з рабочымі, якіх яны прыняліся бязлітасна рабаваць і эксплуатаваць.

У Фелікса, як нярускага і еўрапейца, раней, чым у астатніх камуністаў, гэта стала выклікаць пратэст. Пачаліся яго крытычныя выступы ў адрас Палітбюро. Пры дзіўных, нявысветленых абставінах ён у 1926 г. і памёр — ці то быў атручаны, ці то не вытрымала сэрца ад думкі, што не за тое змагаўся.

Тухачэўскага, як непалітыка, хутчэй за ўсё, загубіў недаўлік рускага рабалепства — якасці, асабліва патрэбнай у ваенным асяроддзі. І ён быў расстраляны ў кампаніі з рускімі і нярускім найбуйнейшымі вайсковымі начальнікамі, якія таксама, відаць, палічылі, што іх таленты могуць зрабіць для іх рабалепства неабавязковым.

Нас не павінна бянтэжыць, што разам з нярускімі ў Расеі знішчаюцца таксама і чыстакроўныя русакі. Усё гэта людзі свабодныя ад цемрашальства і рабалепства, так бы мовіць, нетыповыя рускія. Бо мы гаворым аб пануючай у Расеі тэндэнцыі — усіх, хто змагаецца супраць цемрашальства, рабалепства і імперскай палітыкі, лічыць здраднікамі і ворагамі Расеі і таму вартымі знішчэння (пры маўклівым ухваленні народных мас).

…

Цяпер разгледзім, якую злавесную ролю адыграў заходне-русізм ў лёсах нашай нацыі. Прыдуманы ідэолагамі царызму ў другой палове ХІХ стагоддзя, ён суправаджаўся канчатковым перайменаваннем нашай нацыі з літвінаў у беларусаў, г.зн. ў нейкіх рускіх. Тое, што з-за славянскай мовы і хрысціянства Ўсходняга абраду нашы ўсходнія і паўднёвыя землі часам называлі рускімі, не можа апраўдваць для нас гэты іх крок. Усе дзяржавы маюць ядро, вакол якога пасля збіраюцца «нячыстыя» ўскраіны. У нас гэта ядро — землі гістарычнай Літвы, г.зн. землі цэнтральнай і заходняй Беларусі. Палітычны (свая мера дапушчальнай Свабоды), цывілізацыйны (якія людскія адносіны і мастацтва з’яўляюцца ўзорнымі) і мэнтальны (генетычны) чыннікі з’яўляюцца вызначальнымі пры самастварэнні дзяржаў. Па ўсіх гэтых параметрах мы маем з расейцамі вельмі мала агульнага.

Ці маглі дзеці і ўнукі нашай шляхты, якія памяталі, што іх продкі, якія мелі Вольнасці і стагоддзямі змагаліся з расейцамі за свабоду сваёй Радзімы, прыняць іх пераназванне ў белых рускіх? Вядома, не. Таму яны альбо «падаліся» ў палякі, альбо выпалі з палітычнага жыцця і пачалі дэградаваць. Праўда, і тут знайшліся выключэнні. І самае яркае з іх — былы паўстанец 1863 года Ф. Багушэвіч, які ў сваіх кніжачках для народу стаў прапаведаваць рускасць ў форме беларускасці. Пры гэтым, у адпаведнасці з пануючымі тады сацыяльнымі вучэннямі, ён стаў апяваць мужыка, чым навечна звязаў беларускасьць з чымсьці прымітыўным, адсталым, забітым. Лепшага спосабу ліквідацыі нашай нацыі, чым перайменаванне нас у беларусаў, прыдумаць было цяжка, бо раскол грамадства на эксплуатуемых-бедных-(бел)рускіх-праваслаўных і багатых-паноў-«палякаў»-каталікоў-эксплуататараў дасягнуў незвычайнай глыбіні.

Заходне-русізм прыжываўся ў асноўным у разначынным асяроддзі выхадцаў з ніжэйшых саслоўяў, якія ў Маскве і Пецярбургу асвойвалі разам з рускай моладдзю сацыяльныя тэорыі Фур’е, Маркса, Энгельса, Пляханава і г.д. Сацыяльная настроенасць беларускіх палітычных партый да 1917 г. прывяла да таго, што ўсе буйныя земляўласнікі і прамыслоўцы, якія маглі прафінансаваць праект стварэння Незалежнай дзяржавы, у нас апынуліся альбо па-за палітыкай, альбо сталі працаваць на Польшчу. Э.Вайніловіч у сваіх ўспамінах падкрэсліваў, што яго і многіх яго знаёмых багатых людзей адштурхоўвала з беларускіх партый іх левізна, сацыяльная накіраванасць. У выніку чаго грошай на беларускую справу, стварэнне яе арміі яны не далі, нягледзячы на добрае разуменне імі адрознення «Крэсаў» ад Кароны.

Пустая казна БНР, і як піша А.Сідарэвіч, надзея на справядлівасьць ІІІ-га Ўсерасейскага з’езду Саветаў (г.зн. неразуменне імперскай сутнасці рускай душы, і адсюль прыпозненае, пры нямецкай акупацыі, абвяшчэнне БНР) прывялі да падзення БНР.

Затым рускія пад прыкрыццём класавай барацьбы заняліся знішчэннем ў нас свядомага нацыянальнага элементу. М.Пятроў піша, што ў 1923-28 гг. у нас арыштоўвалі ў 20 разоў часцей, чым у Расеі (Сб.»Деды», 2009, выпуск 2); затым яны знішчылі і сваіх памочнікаў нацыянал-камуністаў — заснавальнікаў БССР. У нацыянал-камуніста паступова ператвараўся П.Машэраў. І таму, відаць, загінуў пры дзіўных абставінах. Наш зямляк [літвін] І.Пілсудскі цалкам мог падзяліць лёс Дзяржынскага і Тухачэўскага, калі б, будучы ў маладосці сацыялістам, «своечасова - як ён піша — не сышоў бы з сацыялістычнага цягніка на станцыі Незалежнасць» (Польшчы).

Заходне-русізм, занесены нам рускай культурай, і перайменаванне нас у белых рускіх за некалькі пакаленняў змянілі «геапалітычную фізіяномію» нашага народу. Так, сяляне заходніх абласцей Беларусі ў 1863 г. не толькі сімпатызавалі паўсталай апалячанай шляхце, але і ўдзельнічалі у паўстанні. Праз некалькі пакаленняў «гэтыя» ж сяляне ўжо стварылі на грошы Масквы КПЗБ, вялі падрыўную антыдзяржаўную, антыпольскую прапаганду, займаліся русіфікацыяй нашага краю і стралялі ў спіны адступаючым польскім памежнікам ў 1939 г. Пасля далучэння Заходняй Беларусі да БССР нацыяналістычна настроеныя члены КПЗБ былі рэпрэсаваныя як ненадзейны элемент і «польскія шпіёны», а месцы, якія вызваліліся ў адміністрацыі, занялі чыноўнікі, што прыехалі з Расеі. Гэта яшчэ раз паказвае, што заходне-русісты ідэалізуюць, не разумеюць Расею і рускіх.

У 90-я гады мінулага стагоддзя багатых людзей, якія маглі прафінансаваць стварэнне Незалежнай Беларусі, ужо амаль не было, а нацыянальнае намаганнямі рускай прапаганды ўспрымалася многімі прадстаўнікамі нашага народу як «фашызм». Мясцовыя «белыя рускія» не хацелі адасабляцца ад Расеі. Нашы «дэмакраты» (Шушкевіч, Ганчар, Ціцянкоў, Сініцын, Лябедзька, Фядута і інш.) павялі сябе, як тыповыя заходне-русісты, не падтрымлівалі нацыяналістаў БНФ і дапамаглі прыйсці да ўлады А. Лукашэнку. Ад імпічменту Лукашэнку ў 1996 г. выратаваў, нагадаем, расейскі дэсант на чале з Чарнамырдзіным.

Пазбаўленыя затым Лукашэнкам усіх сваіх пасадаў, апынуўшыся ў апазыцыі, «дэмакраты» пачалі ствараць розныя партыі, прыдумляць новыя сімвалы на свае партыйныя сцягі, і сталі прапаведаваць сацыяльныя лёзунгі — пра нізкія цэны, аб высокіх заробках і г.д. — г.зн., прапаведаваць тое ж самае, што і сацыял-рэвалюцыянеры і сацыял-дэмакраты ў пачатку ХХ стагоддзя.

Нашы «дэмакраты», прапаведуючы танныя «чаркі i шкваркі», відаць, думаюць, што гэтым яны набліжаюцца да народу, разумеюць яго патрэбы. Але што робіцца ў падсвядомасці нашага народу, які бачыць вакол толькі смерць свайго нацыянальнага — пра гэта ведаюць толькі прасунутыя псіхолагі. Масква і яе ідэолагі ролю падсвядомасці разумеюць у нас значна лепш, чым «дэмакраты».

Напрыклад, праспект Ф.Скарыны (калі ўлічыць, што гэта галоўны праспект краіны, улічыць яго даўжыню, сотні адрасоў розных арганізацыяў на ім) значна мацней сваім «Францыскам» адвязваў нас ад Расеі і прывязваў да Еўропы, чым робіць гэта цяперашняя «Незалежнасць». І яны зрабілі яго перайменаванне. Ці ўзяць ўстаноўку на ўсіх сельскіх дарогах маскоўскіх крыжоў з касой ніжняй жэрдкай. Крыжы на дарогах — гэта каталіцкая традыцыя, у Расеі такой традыцыі не было і няма, але ў нас яны ставяцца. Сэнс гэтай аперацыі Масквы зразумелы — выкарыстоўваючы паняцце Бога, замацавацца на нашай тэрыторыі. У падсвядомасці калгаснікаў на вазах, дачнікаў на аўта, грыбнікоў і зборшчыкаў ягад, якія выходзяць з лесу, гэтыя крыжы павінны звязаць Маскву з Богам, а калі гэтыя крыжы пакрыюцца мохам — Маскву-Бога з нашай даўніной-гісторыяй. Такая хітрая агітацыя асабліва падзейнічае на дзяцей, якія засвойваюць гэтыя крыжы разам з бярозкамі, сасёнкамі ды іншымі атрыбутамі Радзімы. Ці ўзяць стэнды са слоганам «Мы беларусы!», «Я — Беларусь!», якія з’явіліся на самых людных месцах. Да нас толькі цяпер з цяжкасцю даходзіць, што наша рабства неяк звязана са словам «Русь», а нашы ворагі ўжо прэвентыўна прымаюць меры — візуальна, праз падсвядомасць гэта рабства нам намаўляюць.

Наша апазіцыя, калі яна хоча скінуць гэтую ўладу, павінна спачатку зрабіць нацыю з насельніцтва гэтай тэрыторыі. Накінутая нам беларускасць не перашкодзіла, а дапамагла нашай русіфікацыі. Лозунг «Жыве Беларусь!», які крычалі 20 гадоў на мітынгах, быў памылковым і таму не абудзіў народ. Ён павінен быць заменены, напрыклад, на баявой кліч нашых воінаў: «Гэй, лiтвiны — Бог нам радзiць!». Тэрмін «Русь» заганяе наш народ у рабства Расеі. Яго шкоднасць можна моцна зменшыць, калі прыняць, напрыклад, саманазву «Балтарусь». Яна добра адлюстроўвае эмацыйна-псіхічную сутнасць нашага народу як балцкага племені, што пацвердзілася даследаваннем генафонду нашай нацыі. «Балта-» задаволіць тых нашых людзей, хто цэніць станоўчыя якасці еўрапейскасці, а «русь» — хто цэніць станоўчыя якасці азіяцкасці ў яе рускім і праваслаўным выразе.

Выразнасць ў разуменні таго, хто мы і ў якім становішчы знаходзімся, ёсць першая ўмова правільнай палітыкі апазіцыі.

А калі казаць больш канкрэтна, то трэба заняцца асветай нашага народу, вяртаннем яму яго гістарычнай памяці пра нашу слаўную мінуўшчыну Літвы і літвінаў; пачаць разбіраць завалы хлусні, якімі нас атачылі. Трэба пачаць працу па ліквідацыі на нашай зямлі ганебных сведчанняў нашага цяперашняга каланіяльнага быцця — перайменаваннем вуліц, зносам помнікаў, выкрыццём сутнасці цяперашняй улады і маскоўскай РПЦ  як каляніяльных і акупацыйных.

Пасля гэтага зрушыцца з мёртвай кропкі рух за беларускую мову і культуру.

Трэба зразумець, што народ загаворыць на сваёй мове толькі пасля таго, як ён пачне сябе паважаць, а гэта здарыцца толькі пасля таго, як ён даведаецца сваю сапраўдную гісторыю. Сапраўды, адна справа перайсці з рускай мовы на беларускую, думаючы, што мы ўсходнія славяне і з рускімі нават адзін народ (як гэта цвердзіць нам Масква і Лукашэнка), і зусім іншая — ведаючы, што мы, генетычныя нашчадкі старажытных германцаў і арыяў, зьяўляемся не славянамі, а балтамі, у супрацьлегласць рускім, якія генетычна з’яўляюцца не славянамі, а ўгра-фінамі ардынскай закваскі. Адна справа — перайсці на беларускую мову, верачы расейскай прапагандзе, што з рускімі ў нас агульная гісторыя, і зусім іншая справа — ведаючы, што расейцы гэта нашы векавыя ворагі, што ўсю гісторыю яны знішчалі і нас, і нашу культуру (прыклад — знішчэнне імі Рэспублікі Вялікі Ноўгарад). Адна справа думаць, што хрысціянства прыйшло да нас з Кіева, што мы з расейцамі і ўкраінцамі складаем нейкае духоўнае праваслаўныя царства, і зусім іншая — ведаць, што хрысціянства прыйшло да нас і з Захаду ад нямецкіх місіянераў, і што праваслаўная аўтакефальная царква загнаная ў нас ў глыбокае падполле. Адна справа — думаць, што мы знікнем без Расеі, і зусім іншая справа — ведаць, што яны нам не давяраюць і таму цягнуць новыя ніткі газа-нафтаправодаў у абыход нашай краіны, каб у рашучы момант павароту нас да Незалежнасці адключыць нас ад энерганосбітаў і тым самым паставіць на калені.

Калі ўсе нашы апазіцыйныя сілы зоймуцца такой асветніцкай працай і акрамя агітацыі за «чарку і шкварку» ды Нябеснае царства будуць растлумачваць народу, чаму «пакуль яны [цяперашняя ўлада. - Рэд.] у нас будуць, у нас нiчога не будзе…», то да прэзідэнцкіх выбарах 2016 года колькасць прыхільнікаў апазіцыі значна ўзрасце. І тады з дапамогай прэзідэнцкіх выбараў будзе вырашана пытанне аб змене ўлады мірным і легітымным шляхам.

Сакавік, 2010 г.

—

Дадатак

«Міф Дадзенасці» раней, чым у іншых абласцях ведаў, пачаў трашчаць па швах у ведах па гісторыі. Даўно было заўважана, што ў залежнасці ад светагляду, ідэалогіі гісторыкаў як асабістых, так і пануючых у іх эпоху, тыя ці іншыя гістарычныя падзеі атрымліваюць цалкам розную трактоўку. Больш за тое, асобныя факты (бітвы, войны, дзеючыя асобы) могуць знікаць з поля зроку гісторыкаў, а некаторыя — узнікаць, як быццам бы з забытых ці толькі што знойдзеных летапісаў. (Зусім як элементарныя часцінкі ў залежнасці ад вымяральных прыбораў, методык, мэтаў і гіпотэзаў навукоўцаў).

Разгледзім паняцці «мангольскае ярмо ў Расеі» і «Кулікоўская бітва». Нас вучылі, што гэтая бітва паклала канец ярму, і гэта ўкладалася ў канцэпцыю Расеі Кацярыны ІІ і Пятра І як дзяржавы — фарпоста еўрапейскай цывілізацыі. Але справа ў тым, што Расея пасля гэтай бітвы яшчэ 100 гадоў плаціла даніну Ардзе. Не вядома таксама ніякіх буйных паўстаньняў супраць прыгнёту да гэтай бітвы. Гэта ўсё ставіць пад сумнеў самі факты невыноснага ярма і значнасці бітвы. І ёсць расейскія гісторыкі, якія не лічаць злом заваёву манголамі «рускіх» зямель, лічаць нават дабром, бо пры ім не магло быць тлятворнага ўплыву Захаду — гэтага ўвасаблення заганы ў рускіх кансерватараў. Сёння некаторыя гісторыкі ставяць пад сумнеў і сам факт такой бітвы, і месца, дзе яна магла б адбыцца, бо артэфактаў бітвы так і не знойдзена.

Цікава, як гэтыя падзеі датычаць нас. Спачатку ў самых старажытных рускіх летапісах літвінам выказваецца падзяка за іх абарону маскоўцаў ад манголаў. Потым, калі маскоўцы пачалі ваяваць з намі, наш удзел у войнах з манголамі стаў прыніжацца, а Ягайла ў названай бітве быў нават зроблены здраднікам свайго роднага брата і ўсяго «агульнарускага» народу, бо ішоў, нібыта, дапамагчы манголам. Нарэшце, ужо ёсць версія, што гэтая бітва была ўсяго толькі разборкай Тахтамыша і Мамая, і тады мы ў гэтай бітве атрымліваем малазначную ролю наймітаў. Канчатковай перамогі такой версіі-трактоўкі можна чакаць, калі ў будучыні адбудзецца сусветнае супрацьстаянне Захад-Усход і калі Расея ўвойдзе ў блок Усход, а само насельніцтва Расеі яшчэ больш абмусульманіцца.

Апошняе адбываецца на нашых вачах.

Тэндэнцыя і ў Еўропе, і ў Расеі лічыць Расею па сутнасці Азіяй заўсёды існавала. Бо пісаў жа А.Блок «мы — скіфы з сквапнымі, раскосымі вачыма«, нягледзячы на тое, што скіфы не былі мангалоіднай расай і вочы ў рускіх не раскосыя. Вялікім прыхільнікам азіяцкасці рускіх быў М.Гумілёў. Цяперашняя спеўка «славянскай» Расеі і Казахстана — чым не новая Залатая Арда? (Мы, як калонія Расеі, таксама ў ёй). Славянафілы ў пачатку ХІХ стагоддзя апраналіся так, што іх на Пецярбургскіх вуліцах прымалі за персаў. Афанасій Нікіцін маліўся Алаху, а маскоўцы ў вёсках яшчэ пры Пятры І з цяжкасцю разумелі руска-славянскую мову.

Усе гэтыя факты прыведзены як доказы таго, што, паглыбляючыся ў гісторыю, каб знайсці там падставу для арыентыроўкі ў сучаснасці, мы ў ёй ніякай пэўнасці, канчатковай ісьціны, нязменнай дадзенасці не знаходзім. З філасофскага пункту гледжання, гэта ёсць крах субъектна-аб’ектнай мадэлі пазнання. Гісторык — суб’ект, гісторыя — аб’ект. Для нашых гісторыкаў гэта азначае, што наша інтэрпрэтацыя нашай гісторыі, колькі б архіваў хто б ні перарыў і раскопак ні зрабіў, ніколі не будзе супадаць з трактоўка нашай гісторыі нашымі суседзямі.

Нашы ліберальныя гісторыкі, аўтары часопісу Аrche, «Міфа Дадзенасці» яшчэ прытрымліваюцца. Гэта бачна з таго, як яны старанна «па-навуковаму» спрабуюць аддзяліць нібыта сапраўдную трактоўку гісторыі Беларусі ад трактовак, прыдуманых нацыяналістамі. В.Акудовіч, В.Булгакаў ды іншыя першую трактоўку забяспечваюць тэрмінам «гісторыя», другую — тэрмінам «міф».

Якое адценне мае тэрмін «міф» — усім вядома.

Значна менш ад ідэалогіі, чым гісторыя, залежаць этнапсіхалогія і асабліва генетыка.

Іх трэба даследаваць і вынікі данесці да нашых уладаў і народу.

Ад рэдакцыі:

Хочам удакладніць некалькі момантаў.

Спачатку пра дэмакратыю.

Дэмакратыя, як мы ўжо даўно вывелі — гэта такая арганізацыя грамадска-палітычнага жыцьця, калі ўлады вымушаны зьдзяйсьняць аб’ектыўныя інтарэсы адпаведнага народу — сапраўднага гаспадара яго дзяржавы. Усе іншыя варыянты «дэмакратыі» на самой справе дэмакратыяй не зьяўляюцца. Таму мы ўсе «дэмакратычныя» паняцьці ў аўтарскім тэксьце, каб ня множыць блытаніну, вымушаны былі выдзяліць дзьвюкосьсямі (гэта наша рэдакцыйная праўка). Бо з нашага, гуманістычнага, пункту гледжаньня паняцьце сапраўднай дэмакратыі прынцыпова ёсьць недыскрэдытуемым.

У такой ступені, у якой у «дэмакратычным руху» прысутнічае любая зь імперскіх ідэалогій — расейская імперская, заходняя ліберальная, камуністычная, клерыкальная, шавіністычная і г.д. — а таксама агентура адпаведных соцыя-паразітных сіл, у такой ступені гэты рух ня ёсьць дэмакратычным. Як і наадварот, колькі б розныя соцыяпаразітныя сілы ні спрабавалі штучна, з маніпулятыўнымі мэтамі прыкрывацца словамі пра дэмакратыю, у іх руках дэмакратыя скукожваецца да фігавага лістка, адкрываючы агідлівае да пачварнасьці цела.

Апошняя зьява датычыць і сучаснай ліберальнай «дэмакратыі». Гэта — не дэмакратыя, а лібералізм, які паступова дэградуе ў ліберастызм. І гэта бачна ў тым ліку з-за таго, што  »ліберальная дэмакратыя» ўсё больш ставіць «нацыянальнае на другое месца». Аўтар можа ня ведаць, але ліберасты ўжо даўно лічаць яшчэ горш. Яны лічаць нацыянальнае сваім галоўным ворагам, нашмат большым, чым любыя дыктатарскія рэжымы. Практычнае стаўленьне г.зв. «Захаду» да беларусафобскай,  этнацыдна-генацыднай, клептакратычнай дыктаруры цяперцаў на чале з Лу-кам у Беларусі — гэтаму найяскравае сьведчаньне…

Другое.  Мы не зьбіраемся бараніць рускі народ. Практычна ўсё, што паважаны Павал Біч напісаў пра яго, мы прымаем. Але, ёсьць некалькі «але».

І першае, што варта ўдакладніць, гэта тое, што злачынная дзейнасьць рускага народу адносна нашага беларуска-літвіскага народу, заўсёды была другаснай, а дакладней, выканаўчай — як прылады, сродка імперскай палітыкі. А гэта значыць, што і рахунак яму трэба будзе прад’яўляць, як выканаўцу злачынства (гэта адлюстравана нават у нашай Дактрыне). Але пры гэтам мы не павінны ўпускаць галоўнае і, натуральна, нашмат больш важнае. Гэта ініцыятара, суб’екта шматсотгадовай расейскай імперскай агрэсіі супраць нас — беларусаў (нагадаем, маса да самаарганізацыі ня здольная…). Мы на сайце даўно вывелі гэтую пачвару. Яна завецца расейская імперская бюракратыя. Вось ён — галоўны суб’ект зла… (пару апошніх месяцаў мы гэтага «суб’ектыка» падрабязна аналізавалі).

Акрамя таго, ня ўсё цёмнае, што прыходзіць да нас з Расеі, ёсьць рускім. Асабліва пасьля 1917 года і таксама ў апошні час. Ну, ня ёсьць Ілля Эрэнбург рускім чалавекам… (адкуль ўзяліся гэтыя ільлі — і ў 1917 годзе і пасьля 1991-га — у нас на сайце дастаткова падрабязна аналізавалася; гл. матэрыялы рубрыкі «Сіянізм і антысіянізм»).

Нарэшце, трэцяе. Нам хацелася б, каб спадар Біч таксама калі-небудзь больш падрабязна прааналізаваў дзейнасьць паноў Акудовіча і Булгакава ў часопісе Аrche.

Давайце падсумуем кароткую серыю матэрыялаў, прэзентуючых думкі й спадзевы тых, хто называе сябе рускімі нацыяналістамі ды рускімі нацыянал-дэмакратамі. Нагадаем, гэта ўсе тыя, хто ва ўмовах выбару, які агучаны ў загалоўку, абірае другое.  Мы шмат гадоў сочым за трыма асобамі, якія ня толькі далучаюць сябе да рускага народу, а і зьяўляюцца выбітнымі (у тым сэнсе, што яны выпінаюцца над іншымі) ідэалогамі  рускага нацыяналізму (гл. фота: зьлева — Аляксей Шырапаеў, уверсе — Пётар Хамякоў, унізе — Уладзіслаў Карабанаў). Тры папярэднія артыкулы, выстаўленыя на сайце, паказалі сёньняшнія думкі даных асоб. Час і нам іх прааналізаваць, зыходзячы, натуральна, з нашай — беларуска-літвінскай, гуманістычнай — сістэмы каштоўнасьцяў.

Каб падкласьці адпаведны зыходны фон, спачатку нагадаем альтэрнатыву — сімвалічна пакажам сьветабачаньне тых «рускіх», хто па-ранейшаму сядзіць на імперскай наркатычна-прапагандысцкай ігле, лічачы «Россию» «вялікай дзяржавай» і важнейшай асабістай каштоўнасьцю. Сьветабачаньне тых, у каго імперская прапаганда цалкам пракампасьціравала мазгі,  добра ілюструе пададзены ніжэй малюнак. Як кажуць, атрымайце асалоду з нагоды таго, што вы да імперастаў не належыце.

Расейцы, якім прысьвечаны гэты артыкул, такога нахабна-крывавага і адначасна сьмешнага сьветагляду ў той ці іншай ступені пазбаўленыя. У цэлым яны ўсьведамляюць (хаця бывае — ня цалкам і не заўсёды), што працяг існаваньня расейскай імперыі ў любой форме — гэта сьмерць рускага народу. Як рускія і як нацыяналісты яны гэтага дапусьціць не жадаюць, што іх і аб’ядноўвае.

1.

Многія кажуць, што ў сапраўдных дэмакратаў на прасторах СНД няма сёньня ні людскіх, ні фінансавых рэсурсаў, каб дасягаць сваіх мэт.

Зь першай часткай гэтага цьверджаньня ў цэлым можна пагадзіцца. З другой — на конт персьпектывы дасягненьня мэт — наўрад ці.

Магчыма, пра гэта мы ўжо пісалі, тады паўтарым. Пры ўсёй слабасьці палітычнай пазіцыі нацыянал-дэмакратаў у іх прапановах ёсьць адзін істотны момант - прагрэсіўны зьмест. Бо іх «непапулярныя» праекты — гэта адзінае, што сапраўды можа палепшыць жыцьцё людзей, народаў, уладкаваць стан дзяржаў і ўзаемаадносіны паміж імі. І наадварот: у тых, хто гатовы на ўсё, абы, напрыклад,  »захавалася адзінства Расеі», можа быць многае, але ня будзе галоўнага. Іх любыя прапановы і дзеяньні ня будуць мець прагрэсіўнага сэнсу. БО РАСЕЯ і ДАЛЕЙ У ВЫГЛЯДЗЕ ІМПЕРЫІ — ГЭТА ЎЖО ЦАЛКАМ БЕСПЕРСЬПЕКТЫЎНЫ і ТОЛЬКІ ДЭГРАДАТЫЎНА-ТРАГІЧНЫ ПРАЕКТ!!!

Ну, і колькі могуць каштаваць усе гэтыя арміі, сьпецслужбы, рэсурсы (прыродныя, фінансавыя, людскія) і г.д., калі ўсё гэта наскрозь зьедзена карозіяй бессэнсовіцы? Які кошт усяму пералічанаму, калі яго выкарыстаньне здольна прывесьці толькі да яшчэ большага пагаршэньня жыцьця людзей і народаў, а таксама экалагічнай абстаноўкі на 1/6 частцы паверхні Зямлі?

Як на нашыя ацэнкі, кошт усяго гэтага ня проста нулявы, а адмоўны…

Затое прагрэсіўны кірунак разьвіцьця і Расеі, і ўсёй людскай цывілізацыі зьяўляецца аб’ектыўна недыскрэдытуемым, бо… адзіна сэнсоўным. А гэта значыць, што тыя, хто настойвае на ім, раней ці пазьней, але абавязкова выіграюць, перамогуць (!). Якімі б слабымі яны ні падаваліся ў даны час…

2.

Асноўныя этапы пачатку грамадскага дзеяньня для дасягненьня азначанага вышэй прагрэсіўнага зьместу на тэрыторыях, прылеглых да нашай Беларусі, назваць нескладана. Гэта:

- вычляненьне і самаарганізацыя ў кожнага народу (сярод беларусаў, украінцаў, рускіх, эстонцаў, фінаў, латышоў, летувісаў, татараў, башкіраў, марыйцаў, якутаў, казакаў і г.д.) групы асоб, якія зьяўляюцца сапраўднай нацыянальнай элітай данага народу;

- аб’яднаньне гэтых людзей й іх груп у нешта сістэмнае, што ўжо даўно запрапанвана назваць Форумам (Інтэрнацыяналам) нацыянальных эліт (запрапанавана тут: nashaziamlia.org/2007/10/24/957; хаця, натуральна, назва ў гэтай справе мае другаснае значэньне);

- абмеркаваньне, складаньне і ўзгадненьне дакладнага плану, у якім будуць пазначаны тэрыторыі будучых нацыянальна-дэмакратычных дзяржаў на месцы цяперашняй расейскай імперыі й СНД (нагадаем, уся Смаленшчына, поўдзень Пскоўшчыны і захад Браншчыны, а таксама большая частка былой Усходняй Прусіі павінны ўвайсьці ў склад будучай Вялікай Літвы-Беларусі);

- узгадненьне прынцыпаў узаемаадносін паміж нацыямі й іх дзяржавамі ў новай, больш прагрэсіўнай інтэгратыўнай сістэме-садружнасьці.

Натуральна, што для таго, каб такія працэсы пачалі рэальна адбывацца, вельмі істотным ёсьць вычляненьне сапраўдных этнічна рускіх нацыянал-дэмакратаў.

Вось і давайце пагаворым пра адпаведнасьць гэтым умовам трох названых асоб.

3.

Вынікі шматгадовых (хутка 10-гадовых) назіраньняў за панам Карабанавым і яго сайтам ari.ru дазваляюць лічыць яго самым нізкапробным прыкладам «рускага нацыяналіста».

Фактычна ён і яго бліжэйшыя паплечнікі — гэта ня рускія нацыяналісты, а тыповыя рускія шавіністы:

- яны ня лічаць украінцаў і беларусаў асобнымі ад рускага народамі;

- яны прадэманстравалі негатыўнае стаўленьне да ўкраінскай «памаранчавай» 2004-05 гг. рэвалюцыі, да ўкраінцаў і Ўкраіны (гэта — «тэрыторыя U» па іх тэрміналогіі), падтрымалі Пуціна ў яго агрэсіі супраць Грузіі ў 2008 годзе;

- з вышэй патлумачанай неабходнасьці падзелу «Расеі» ў іх прысутнічае толькі ідэя пажаданасьці аддзяленьня Чачні, Інгушэціі й Дагестана ад Расеі;

- у Карабанава і яго бліжэйшых калег фактычна адсутнічае пазітыўная праграма. Дзясятак абагульняючых меркаваньняў — гэта толькі яе зародак, але ніяк не  праграма (гл. nashaziamlia.org/2007/06/26/731; nashaziamlia.org/2007/06/27/732).

Таму яшчэ тры гады таму мы давалі апошні шанец «арыйцам», каб папрацаваць над памылкамі й паспрабаваць схіліцца ў бок нацыянал-дэмакратызму (гл. Д пр-п 63) . Аднак яны ня вытрымалі  нават элементарнага выпрабаваньня, за што мы іх пазьней пракласіфікавалі як рускіх шавіністаў  (адлюстравана ў якасьці Д пр-пу 63а). Па сутнасьці, адзінае, што яшчэ прымушае разглядаць «арыйцаў» сярод рускіх нацыянал-дэмакратаў — гэта тое, што яны самі ўпарта працягваюць называць сябе нацыяналістамі.

Пададзены намі адзін з апошніх артыкулаў Карабанава і яго калегі дэманструе (гл. http://nashaziamlia.org/2010/03/26/3195), як іх шматгадовыя заклікі да рускіх аб’ядноўвацца і арганізоўвацца забясьпечылі ім… поўнае фіяска. Ад адчаю і безвыходнасьці яны апошнія пару гадоў усё больш адхіляюцца ў містыку і нават УФАлогію.

Так выглядае пакараньне за… схаваны шавінізм.

Нашмат больш цікавай асобай, на наша меркаваньне, зьяўляецца пан Пётр Хамякоў.

Ён вельмі аўтарытэтная асоба ў колах рускіх нацыяналістаў,  да таго ж актыўная. На нашым сайце ёсьць некалькі ягоных артыкулаў (гл. тут: nashaziamlia.org/2007/08/19/857; nashaziamlia.org/2007/10/01/913; nashaziamlia.org/2007/12/25/1104). Самы вядомы твор пана Пятра — праграма НОРНА (дэшыфруецца як «Нацыянальнае вызваленьне рускага народу»; гл. www.velesova-sloboda.org/right/norna.html), якую мы яшчэ, калі дазволіць час, будзем аналізаваць. Інфармацыю пра апошнія яго дзеяньні мы падалі тут nashaziamlia.org/2010/03/30/3202.

Аднак у нас выклікае засьцярогу некалькі момантаў:

- Хамякоў шчыльна кантактуе з вядомымі расейскімі імперыялістамі;

- ва Ўкраіне ў кампаньёны ён узяў пана Карчынскага — вельмі падазроную асобу, якая, па пэўных зьвестках, мае кантакты з Партыяй рэгіёнаў Януковіча;

- яго некаторыя заявы патыхаюць таннай піяраўшчынай і папулізмам;

- абяцаны Міжнародны антыімперскі з’езд ён так і не правёў (адмяніў).

У выніку атрымліваецца, што нягледзячы на тое, што пан Хамякоў значна вышэй узьняўся па драбіне пазітыўных антыімперскіх дзеяньняў, каротка апісанай намі ў раздзеле 2 данага артыкула, стаўленьне ў нас да яго застаецца досыць насьцярожаным.

Такое ж стаўленьне мы раім мець і нашым чытачам. На ўсялякі выпадак…

Найбольш прасунутым рускім нацыянал-дэмакратам (хаця, на наша меркаваньне, таксама не без шчарбінкі) мы лічым спадара Аляксея Шырапаева. Яго погляды эвалюцыянавалі ад манархісцкіх і праваслаўных пазіцый да нацыяналізму, нэапаганства і антыімперыялізму. Ён аўтар кнігі «Турма народу: Рускі погляд на Расею» (М., 2001), у якой супрацьпастаўляе «аўтарытарнай Масковіі» «дэмакратычную Наўгародскую рэспубліку».

Хто жадае пазнаёміцца зь сёньняшнімі поглядамі Шырапаева, можа пачытаць матэрыялы, выстаўленыя, напрыклад, тут: http://lj.rossia.org/users/shiropaev; http://shiropaev.livejournal.com; www.velesova-sloboda.org/rhall/shiropaev-mogila-neizvestnogo-nasilnika). На нашым сайце таксама ёсьць зь дзесятак яго артыкулаў (каб іх знайсьці, у акенцы пошуку набярыце «Шырапаеў«).

Пан Аляксей таксама разумее, што Расею трэба дзяліць на нацыянальныя дзяржавы, пажадана — мірным шляхам. І да гэтага трэба рыхтавацца. Натуральна, ён клапоціцца пра тое, каб і ў рускіх была свая дзяржава, разьмешчаная ў еўрапейскай частцы сучаснай Расеі. Што зразумела…

Зыходзячы з усяго адзначанага, на сёньня атрымліваецца, што найбольш падыходзячай кандыдатурай з рускага народу для перамоваў з намі — зьмястоўнымі беларускімі дэмакратамі — і такімі, як мы прадстаўнікамі іншых суседніх народаў зьяўляецца спадар Шырапаеў (фіксуем як Д пр-п 87а).

Вядома, што далейшыя падзеі могуць зьмяніць данае меркаваньне. Аднак на сёньняшнім этапе аналізу ўзьнятай праблемы мы прапануем менавіта такі варыянт…

У заключэньні кароткага шэрагу меркаваньняў, выказваемых рускімі нацыяналістамі й нацыянал-дэмакратамі што да бліжэйшай будучыні Расеі, выстаўляем артыкул добра вядомага нашым чатачам А.Шырпаева. На наш погляд, аўтар выказвае некалькі ідэй, якія маюць прынцыповае значэньне для паўнаты ахопу разглядаемай тэмы.

Рэдакцыя.

У сваім лістападаўскім пасланьні прэзідэнт Мядзьведзеў абвясьціў чарговы крамлёўскі лозунг дня: мадэрнізацыя. Добра было б разабрацца, што гэта такое ў дачыненьні да Расеі. Ня думаю, што гэта разумее і сам Мядзведзеў, ня кажучы ўжо пра большасьць расейскага народанасельніцтва.

Як паказвае гісторыя, мадэрнізацыя ў Расеі — гэта рэч чыста гаспадарчая, эканамічная. Гэта не мадэрнізацыя ў еўрапейскім сэнсе. У Расеі могуць рэфармавацца структурныя дэталі дзяржсістэмы, але палітычная матрыца застаецца недатыкальнай. Больш за тое: як правіла, расейская мадэрнізацыя нават ўзмацняе дэспатычны характар ўлады, умацоўвае яе. Прыклады навідавоку: Пётр Першы, Сталін. Расейская мадэрнізацыя — гэта актывізацыя сістэмы без зьмяненьня яе сутнасьці, гаспадарчае і часткова кіраўнічае абнаўленьне краіны без адмовы ад ранейшай гістарычнай парадыгмы. Культуролаг Ігар Якавенка так вызначае сутнасьць мадэрнізацыі па-расейску: у Захаду запазычваюцца тэхналогіі, але не сацыяльныя інстытуты, спараджаючыя гэтыя тэхналогіі (што выракае краіну на хранічнае адставаньне, на становішча «вечна ўчорашняй», даганяльнай).

На прыкладах Пятра і Сталіна бачна, што, нягледзячы на ўсю маштабнасьць бачных пераменаў, нязьменным ў Расеі застаецца галоўнае: «азіяцкі спосаб вытворчасьці», г.зн. сістэма, калі централісцкая дзяржава ў асобе сваіх функцыянераў выступае ў якасьці галоўнага ўласьніка і эксплуататара, зьяўляючыся па сутнасьці «дзяржавай-класам» [уладамі-класам. - Рэд.].

Адмовіцца ад гэтай сістэмы Расея ня можа ў прынцыпе. Яна ў сваёй аснове нетрасфарматыўная [!!! Пра гэта ж у адносінах да "Расеі" ўвесь час кажам і мы. - Рэд.]. Азіяцкі спосаб вытворчасьці — гэта сутнасьць Расеі, яе прырода, гэта сама гістарычная Расея. Векавыя аблуды нашых заходнікаў заключаюцца ў марах зрабіць Расею еўрапейскай краінай. Аднак, Расея ў сілу сваёй ардынска-імперскай прыроды проста ня можа быць такой. Не выпадкова нашы рэфарматары-еўрапеісты, як правіла, дрэнна заканчвалі: Ілжэдзьмітры Першы, Аляксандр Другі, Сталыпін… Правесьці ў Расеі сапраўдную, еўрапейскую мадэрнізацыю — значыць скасаваць гэтую краіну, а дакладней - стварыць на яе месцы кангламерат новых краін, арыентаваных на заходнія каштоўнасьці свабоды і развіцьця, пра што будзе сказана ніжэй.

Мадэрнізацыя на базе «азіяцкага спосабу вытворчасьці» магчымая толькі за кошт экстэнсіўнай эксплуатацыі людскіх і прыродных рэсурсаў, а таксама тэрору. Менавіта такімі былі мадэрнізацыі Пятра і Сталіна.

Гэтым жа шляхам, з апорай на таталітарную дзяржаву, ідзе мадэрнізацыя ў Кітаі, дзе рост дасягаецца найперш за кошт велізарных укладаньняў капіталаў і жывой працы. Вялікімі ёсьць энэрга- і рэсурсазатраты, па-ранейшаму дамінуе экстэнсіўны метад гаспадараньня. Нізкая эфектыўнасьць капітальных укладаньняў, павольна прасоўваецца тэхнічны прагрэс. Кітайская бюракратыя, зыходзячы са «сваёй функцыянальнай ролі», выступае як уладальнік «улады-ўласнасьці», нярэдка ўплываючы на разьмеркаваньне прыбытку. Бізнэс як кармушка для чыноўнікаў — гэтая расейская праблема характэрная і для Кітая. Адсюль велічэзная карупцыя, якая, нягледзячы на драконаўскія меры па барацьбе зь ёю, застаецца ледзь не галоўнай праблемай краіны. Усё гэта суправаджаецца варварскім стаўленьнем да навакольнага асяроддзя — свайго і чужога.

Палітычная ж сістэма застаецца нязьменнай. Захоўваецца антызаходняя рыторыка, дысідэнты перасьледуюцца, улада ўвесь час нагадвае незадаволеным аб плошчы Цяньаньмэнь. Вось нядаўна там пасадзілі нейкага кітайскага Сахарава…

Дык што ж мае на ўвазе Мядзьведзяў?

Мабілізацыйная мадэрнізацыя па тыпу 1930-х гадоў, да якой заклікаюць сталіністы накшталт А.Праханаву і В.Карпеца, ёсьць немагчымай. Не таму, што Мядзьведзеў з Пуціным такія добрыя, а таму, што сістэма вычарпала патэнцыял масавага прымусу і тэрору. Яна гістарычна вырадзілася, бо вечных імперый не бывае. Ну, на самой справе: на чале дзяржавы стаіць чалавек, які заклікае да мадэрнізацыі й пры гэтым асуджае Сталіна. Праханаў яму крычыць: не чапайце Сталіна, ён — адзіны сьцяг нашанскай мадэрнізацыі, а Мядзьведзеў кажа, што «ніякае развіцьцё краіны, ніякія яе посьпехі, амбіцыі ня могуць дасягацца коштам людскага гора і страт». Гэта значыць, па сутнасьці ён асудзіў вечны прынцып палітыкі дзяржавы расейскай у стаўленьні да ўласнага народанасельніцтва: «Бабы яшчэ панараджаюць». Што гэта? Мядзьведзеў не разумее прыроду краіны, прэзідэнтам якой зьяўляецца? Мне здаецца, справа ў іншым.

Рускія — гэта, на шчасьце, усё-такі не кітайцы, хоць і жывуць у «кітайскай» дзяржаве. Супярэчнасьць паміж архаічным, усходне-феадальным характарам Расеі-імперыі й аб’ёмам назапашанай у ёй еўрапейскай культуры, еўрапейскай ментальнасьці дасягнула канчатковай мяжы [дый проста Расея выдахлася, усё жывое вынішчылі. - Рэд.]. І гэтая супярэчнасьць выяўляецца ў справах і рыторыцы самога кіраўніка дзяржавы.

Расея больш ня можа нарадзіць Сталіна, нават пры цяперашняй грамадска-палітычнай індыферэнтнасьці «электарату». Імітаваць, як у выпадку з Пуціным, можа, але нарадзіць — не. Яна безнадзейна гістарычна стамілася, яна вырадзілася як культурна-дзяржаўны феномен. Яна ўжо занадта «атручана» заходняй культурай, зь якой змагалася столькі стагоддзяў. Сталіна ня будзе, а безь яго ўся мадэрнізацыя будзе пасьпяхова раскрадзена. І наменклатура, якая з нахабнымі ўсьмешкамі слухала ў Крамлі пасланьне Мядзьведзева, гэта выдатна ведае. Ерархія фунцыянераў — вечная расейская сістэма — будучы пазбаўленай нагляду сапраўднага гаспадара — цара або правадыра — зацыклілася на абслугоўваньні ўласных карупцыйных патрэбаў, канчаткова ператварыўшы дзяржаву ў сваю кармушку. Яна ня здольная на дысцыпліну і служэньне, яна ня ведае страху, бо баяцца ёй ужо няма каго. Ня Пуціна ж з Мядзьведзевым! Што такое партыя «Адзіная Расея»? Гэта ня «ордэн мечаносцаў», гэта — ордэн кар’ерыстаў і карупцыянераў. «Пілаваць бабло» ён можа, а вось быць сацыяльна-палітычным «дэміўргам» па формуле «Цячэ вада Кубань-ракі, куды загадваюць бальшавікі» — наўрад ці.

Такім чынам, мадэрнізацыі ня будзе — і дзякуй Богу. Бо, як мы ўжо казалі, мадэрнізацыя ў Расеі — гэта інтэнсіфікацыя азіяцкага ліхалецьця, паскарэньне бесчасоўя, прабачце за каламбур. Сістэма, вядома, яшчэ здольная забіваць журналістаў у пад’ездах і весьці правакацыйную барацьбу з «экстрэмізмам», але яна ўжо ня можа спарадзіць ГУЛАГ, генерыраваць той самы мабілізуючы ўсіх і ўся «дзяржаўны жах», выбудоўваць татальную «падсістэму страху». А значыць, ніякай «аўтарытарнай мадэрнізацыі», на якую спадзяецца Міхаіл Дзялягін, ня будзе. Будзе тая самая «аўтарытарная дэградацыя», кволацякучы недасталінізм (а ня нэасталінізм!) І канчатковы абвал у выглядзе сістэмнага крызісу.

Якая ж альтэрнатыва?

Нярэдка можна пачуць, што адзіна магчымы шлях — пераўтварэньні зьверху.

Уявім на секунду, што прэзідэнт Мядзьведзеў вырашыў стаць самастойнай фігурай, адаслаў «за Мажай» Пуціна, стварыў свой шырокі дэмакратычны рух і шчыра памкнуўся ў кірунку да сапраўднай мадэрнізацыі. З чаго яму трэба было б пачаць? Зразумела, не з адмены гадзінных паясоў. Пачаць яму трэба б з дэмантажу дапатопнай, непаваротлівай імперскай сістэмы, якая традыцыйна, з часоў цароў, грунтуецца на эканамічнай эксплуатацыі й нацыянальнай дыскрымінацыі рускай большасьці краіны [на жаль, і ў Шырапаева нярускія нябольшасьці ня лічацца... - Рэд.].

Паводле дзейнай Канстытуцыі, Расея зьяўляецца шматнацыянальнай краінай. Аднак рускі народ не прадстаўлены ў складзе Федэрацыі ні адным нацыянальным утварэньнем, што, несумніўна, зьяўляецца абуральным парушэньнем канстытуцыйных і міжнародных правоў рускіх як этнасу. Нагадаю, што яшчэ Барыс Ельцын у 1990 годзе прапаноўваў стварыць у складзе РФ сем рускіх рэспублік (Далёкаўсходнюю, Сібірскую, Уральскую, Паволжа, Цэнтральная Расея, Поўнач, Поўдзень) і, такім чынам, пераўтварыць Расею ў сапраўдную федэрацыю, ліквідаваўшы абуральны перакос у дачыненьні да рускіх, адкрыўшы дарогу іх нармальнаму нацыянальнаму станаўленьню і развіцьцю. (Больш падрабязна аб неабходнасьці й механізьме стварэньня рускіх рэспублік — гл. у праграмных Тэзісах праекта «Рэспубліка Залеская Русь»).

Дапусьцім, усё гэта зроблена. У выніку рэалізацыі такога праекта ўзнікла б прынцыпова іншая краіна, гэткія «злучаныя штаты Расеі» (умоўна — СШР), дзе славуты федэральны цэнтар меў бы невымерна меншую ролю, чым сёньня. У адрозненьне ад цяперашняй РФ, якая зьяўляецца т.зв. «Асіметрычнай федэрацыяй», СШР складаліся б толькі з раўнапраўных суб’ектаў — рэспублік, у тым ліку рускіх. Натуральна, не абыдзецца без дэмантажу «вертыкалі ўлады» і ўсталяваньня інстытуту выбарнасьці кіраўнікоў суб’ектаў новай федэрацыі. Менавіта свабодныя выбары ў рэспубліках СШР і сталі б своеасаблівай «люстрацыяй» палітычных эліт. Зразумела, не абыдзецца і без люстрацыі як такой: трэба выпалаць усе гэтыя чэкісцка-камунячыя кадры, зьліць усю савецкую наменклатурную спадчыну. І, вядома, Мядзьведзеў павінен скасаваць ФСБ і рассакрэціць архівы гэтай канторы.

Далей. А далей рэспублікі федэрацыі павінны прыняць дэкларацыю аб усталяваньні новай краіны і яе Канстытуцыю [?! - Рэд.]. Паўтараю, назавем цяпер гэтую краіну ўмоўна, у працоўным парадку, СШР. Менавіта так, зьнізу, былі ўтвораны Швайцарская канфедэрацыя і Злучаныя Штаты Амерыкі. Пры гэтым наўрад ці ў СШР знойдзецца месца, напрыклад, Чачэніі і ўсяму Паўночнаму Каўказу. Потым прэзідэнту Мядзведзеву належыць сысьці ў адстаўку, а на яго месца будзе абраны зусім іншы чалавек зь іншымі, зусім ня «царскімі» паўнамоцтвамі. (Усё гэта павінен быў зрабіць яшчэ Ельцын, але наменклатуршчык, апаратны «царок», які сеў у Крамлі й падпаў пад яго ўладарную чароўнасьць, аказаўся ў Б.Н. мацнейшым за дэмакрата і рэфарматара).

Вынікі. У СШР рашуча перагледжаныя паўнамоцтвы федэральнага цэнтра і рэспублік на карысьць апошніх. Калі ў РФ прыбыткі рэгіёнаў высмоктвае паразітарна-імперская Масква, разьмяркоўваючы іх потым па сваім меркаваньні, то цяпер яны застаюцца ў суб’ектах СШР і служаць рэальнаму развіцьцю краіны. Зьніжаюцца падаткі, разьвіваюцца малы і сярэдні бізнэс, інавацыйныя тэхналогіі, фермерства, сапраўдная дэмакратыя. Расьце ўзровень жыцьця і бясьпекі. Грамадзяне, адчуўшы годнасьць, сілу і смак да самаарганізацыі, выкідаюць этнамафію — разам зь яе карупцыйным чыноўным «дахам». Бо відавочна: гэтак жа, як народ складаецца зь людзей, краіна складаецца з рэгіёнаў. Лепш людзям — лепш народу. Лепш рэгіёнам — лепш усёй краіне. І ўвогуле — кампактныя сістэмы больш дынамічныя і лепш кіруюцца. Яны больш празрыстыя і ня маюць патрэбы ў грувасткай бюракратыі, якая плодзіць карупцыю. Возьмем Злучаныя Штаты Амерыкі — вялікая сістэма, але ж складаецца яна з малых самакіравальных суб’ектаў, якія маюць уласныя канстытуцыі, сваю паліцыю, свае законы і падаткі, і дбайна ахоўваюць свой суверэнітэт ад замахаў Вашынгтона.

Зразумела, што вызначальнымі ў СШР стануць гарызантальныя сувязі паміж суб’ектамі, а не сувязі суб’ектаў з цэнтрам, як цяпер. Прынцып пабудовы СШР — ад суб’ектаў да федэрацыі, а не наадварот, як у Эрэфіі. Відавочна, што гаворка ідзе не пра «падзел краіны», а пра перабудову расейскай прасторы на прынцыпова іншым падмурку: сапраўды дэмакратычным і сапраўды федэратыўным.

СШР убудоўваюцца ў гісторыю ў яе еўрапейскім разуменьні і ўваходзяць у цывілізацыю багатай Поўначы. Усе квасные супрацьпастаўленьні Расеі Захаду і зьвязаныя з гэтым палітыка-ідэалагічныя сьпекуляцыі застаюцца ў імпэрскай мінуўшчыне. Рэалізуецца мара Вадзіма Штэпы — футурыстычным мост праз Берынгаў праліў, а таксама супертрасса Лісабон-Уладзівасток. Кола «азіяцкага» ліхалецьця разарванае.

Такі вясёлкавы эскіз перабудовы зьверху.

У сапраўднасьці ўсё, вядома, ня так проста.

Пачаць з таго, што Дзьмітры Мядзьведзеў, як агульнавядома, сам зьяўляецца эманацыяй, калі не сказаць — адрыжкай імпэрскай сістэмы. Мякка кажучы, цяжка чакаць, што марыянетка кланава-наменклатурных сілаў разьвяжа мірную буржуазную, антыімперскую, антыфеадальную рэвалюцыю - а менавіта пра яе ідзе гаворка, ня менш. Мядзьведзева ў Расеі ніхто, да апошняга дворніка, не ўспрымае інакш, як прызначэнцам Пуціна. Акрамя таго, для ажыцьцяўленьня праекта СШР неабходна альтэрнатыўнае бачаньне гісторыі, а на гэта Мядзьведзеў, мяркуючы па яго пакланеньню «вялікай перамозе савецкага народу» — асноўнаму імперскаму міфу — загадзя няздольны.

Такім чынам, рэвалюцыйная перабудова зьверху, з Крамля — вельмі малаверагодная. Застаецца іншы, больш складаны шлях: рэалізацыя праекта СШР ў выніку мірнай, канстытуцыйнай буржуазна-дэмакратычнай рэвалюцыі зьнізу, на месцах. Зьнізу ж у гэтым выпадку павінны стварацца і новыя суб’екты федэрацыі — рускія рэспублікі (такога роду ініцыятыва цалкам канстытуцыйная). Усё трэба зрабіць нам самім, а ня добраму барыну.

Паўтараю, шлях гэты вельмі няпросты, але, здаецца — адзіны.

Складнікі працэса:

1). Далейшы рост самасьвядомасьці, палітычнай сталасьці й палітычнай арганізаванасьці сярэдняга класу — рухаючай сілы рэвалюцыі. Сярэдні клас павінен усьвядоміць, што яго інтарэсы знаходзяцца ў глыбокай супярэчнасьці зь імперскай кланава-наменклатурнай пірамідай, з усёй сістэмай дачыненьняў у расейскай дзяржаве, пабудаванай на феадальных перажытках.

2). Станаўленьне новага рускага нацыяналізму (НРН) — дэмакратычнага і антыімперскага. Гэта нацыяналізм антыкаланіяльнага і вызвольнага тыпу, выказаны формулай «рускія супраць імперыі«. НРН — антытэза расейскай патрыятычнай міфалагеме. Яго сутнасьць — разатаясамленьне інтарэсаў рускага народу зь інтарэсамі «адзінай непадзельнай Расеі«. Гэты нацыяналізм мае не «Усерасейскі», а рэгіянальны фармат (скажам, Далёкаўсходні, Уральскі й г.д.). Менавіта ён і стане ўмовай і пачаткам нармальнага нацыянальнага генэзісу рускіх, якія да гэтага часу застаюцца ўсяго толькі этнічным субстратам імперыі, псеўданацыяй [такая заява рускага філосафа дорага каштуе. - Рэд.].

Хтосьці скажа, што НРН падзеліць рускіх. Аднак канфедэратыўнае ўладкаваньне і нават разнамоўе чамусьці не перашкаджаюць швайцарцам заставацца адзінай нацыяй [Швайцарыя - ня нацыя, а канфедэрацыя нацый. - Рэд.]. Але нават калі з гэтага рускага этнасу ў персьпектыве сфармуецца некалькі белых нацый, якія маюць уласныя асаблівасьці й адрозьненьні — ня бачу ў гэтым нічога катастрафічнага. Гэта нармальны працэс, які на працягу шэрагу стагоддзяў здушваецца імперскім нівеліраваньнем.

3). Вызваленьне ад сістэмаўтваральных імперскага міфу — міфу аб «вялікай перамозе», ад дзяржаўнага культу 9-га траўня. Адзін блогер піша: «Канчатковае расстаньне з СССР і пачатак будаўніцтва нацыянальна-буржуазнай дзяржавы ў Расеі — гэта калі народ на легальных дэманстрацыях і мітынгах пойдзе з партрэтам генерала Уласава». Усё правільна, толькі расставацца трэба ня толькі з СССР, але і зь імпэрскай парадыгмай у цэлым. А па-другое, мітынгі й дэманстрацыі павінны быць МІРНЫМІ, але не абавязкова «легальнымі», дазволенымі. Наўрад ці варта пытацца ў закасьнелай бюракратыі дазвол на цалкам канстытуцыйныя дзеяньні.

Падкрэсьліваю: палітычная тактыка і стратэгія рэвалюцыі — апеляцыя да Канстытуцыі й масавыя негвалтоўныя акцыі. Прыклад: кіеўскі майдан. У выпадку падтрымкі значнай часткай насельніцтва — справа бяспройгрышная.

Яшчэ пытаньне: хто ўзначаліць? Я пра асобу. Міхаіл Касьянаў? Можа быць, але ён абцяжараны сваім наменклатурны мінулым. Зь іншага боку, Касьянаў мае досьвед кіраваньня на прэм’ерскім узроўні, шырокія рэгіянальныя сувязі, вядомасьць у грамадстве, ён сэнсоўна ацэньвае становішча ў краіне і прыроду цяперашняй улады. Многія, аднак, ня вераць, што ён пойдзе да канца. Уладзімір Букоўскі? Ідэальная фігура ў гэтым плане: мысьляр, цудоўная біяграфія антыкамуніста і антысаветчыка, вялікі асабісты шарм. Еўрапеец без забабонаў паліткарэктнасьці ды іншай левізны. Але вось бяда: Букоўскі дрэнна вядомы нашым шырокім масам. Вось калі б Уладзімір Канстанцінавіч пажыў у Расеі з годзік, пашумеў, паездзіў па рэгіёнах…

Як бачым, гаворку трэба весьці не пра нейкую мадэрнізацыю, а пра буржуазна-дэмакратычную антыімперскую рэвалюцыю як перадумову сапраўднай мадэрнізацыі. Гэта адзіная годная гістарычная альтэрнатыва, пры ўсёй яе хісткасьці ды ўразьлівасьці для крытыкі ў духу фінальнага маналога Вандроўніка з к/ф «Населены востраў».

У нашага вядомага гісторыка В.Б.Кобрына ёсьць такая думка: «Ня можа рэальна існаваць і тым больш перамагчы альтэрнатыва, якая ня мае каранёў у гістарычным шляху краіны».

Так, у расейскай гісторыі дамінуе традыцыя цароў, традыцыя ўлады, традыцыя этатызму і рабства. Аднак жыве і традыцыя вольнасьці, традыцыя дэмакратыі, розуму і годнасьці. Гэта Андрэй Курбскі ды дзекабрысты, Тамбоўская сялянская рэспубліка 1920-21 гг. і рускі вызваленчы рух часоў Другой сусьветнай вайны. Гэта Яраслаўль 1918 г. і Новачаркаск 1962 г. Гэта голас наўгародскага вечавога звона, які ідзе скрозь тоўшчу стагоддзяў, так і не перасілены крамлёўскім цар-звонам.

Так, сярэдні клас пакуль слабы і канформны, народ падзелены ды інэртны, яго грамадзянскія навыкі не ўкараніліся, а масавай сьвядомасьцю валодаюць розныя сістэмныя міфы. Аднак, ці такія ўжо яны трывалыя? Узяць хаця б «вялікую перамогу» — памятаю, у часы ельцынскага антысаветызму грамадства прыкметна «цяплела» ў стаўленьні да таго ж Уласава. Я веру, што ардынска-імперскі бізун ня выбіў з нас канчаткова вольны вечавы дух. Быў жа зусім нядаўна далёкаўсходні паварот «права руля», які не на жарт напалохаў Маскву, быў жа піцерскі «марш нязгодных», які прарваў амапаўскі ланцуг вясной 2007-га. Паўстаюць жа маскоўскія жыхары супраць будаўнічай палітыкі Лужкова, а Хімкі — у абарону свайго запаведнага лесу.

А моладзь — па-еўрапейску мысьлячая, якая ўмее зарабляць і цаніць волю? Бо яна ёсьць, гэта велізарны патэнцыял, які ўсё яшчэ не знайшоў свайго адэкватнага палітычнага выразу. Пакуль застаецца час, трэба працаваць, прасьвятляць, арганізоўваць — карацей, рабіць «нашу безнадзейную справу». Бо калі цывілізаваная, дэмакратычная перабудова расейскай прасторы не адбудзецца, «адказам» на сістэмны крызіс можа стаць «бязьлітасны і бессэнсоўны» бунт і, як наступства, поўны хаос, катастрофа, выратаваньнем ад якой будзе толькі ўвядзеньне заходняга зьнешняга кіраваньня (варыянт аўтарытарна-імпэрскай рэакцыі , на мой погляд, паўтараю, зьяўляецца нерэальным).

Але гэта ўжо зусім іншая гісторыя…

Па заданьні рэдакцыі некалькі апошніх месяцаў я зьбіраў матэрыялы пра рускага нацыянал-дэмакрата, доктара тэхнічных навук з Масквы, прафесара Пятра Хамякова. Большасьць зьвестак пра гэтага неардынарнага чалавека атрымалася ўзяць са славутага сайта чачэнскіх пастаўцаў за свабоду сваёй Бацькаўшчыны kavkazcenter.com. Найперш варта распавесьці пра падзеі, якія разгортваліся  вакол спадара Пятра ў апошнія паўгады.

Летась 4 жніўня на маскоўскую кватэру і на падмаскоўную дачу прафесара Пятра зрабіла налёт ФСБ. Былі забраныя розныя паперы, кампутары, а яго самога падверглі шматгадзіннаму допыту ў Ляфортаўскай вязьніцы. Потым была падпіска аб нявыездзе і… уцёкі ва Ўкраіну, дзе спадар Хамякоў аб’явіўся 13 жніўня. У гэты дзень там была арганізавана прэсавая канферэнцыя, на якой ён зьвярнуўся да прэзідэнта Ўкраіны Юшчанкі з просьбай аб палітычным прытулку.

Украінская народная партыя зьвярнулася да Юшчанкі з патрабаваньнем падтрымаць хадайніцтва Пятра Хамякова. Падтрымалі яго ўчынак і расейскія нацыянал-лібералы, «Белыя Інтэрнацыяналісты», пісьменніца Аліна Вітухноўская, якая заявіла, што Хамякоў «падняў ідэі нацыянал-дэмакратыі, нацыянал-лібэралізму, якія павінны матэрыялізавацца ў нацыянальна-вызвольнай барацьбе паняволеных народаў Расеі й рускага народу, у прыватнасьці».

Расейскае ФСБ адрэагавала на бегства професара з Расеі адваротным чынам — хваравіта.

Ужо праз некалькі дзён Пётар Хамякоў у адным са сваіх лістоў заявіў:

«Я маю намер працаваць над стварэньнем Антыімперскага нацыянальна-дэмакратычнага фронту (АНД-фронт) - міжнароднай і міжнацыянальнай арганізацыі, якая прадстаўляе саюз ўсіх ворагаў пуцінскай Масковіі.

Гатовы выступіць яго ініцыятарам, таму што сярод рускіх радыкалаў на гэта ніхто іншы не адважыцца. Далучацца потым многія, але потым. А першы крок ня зробяць.

Без рускіх радыкалаў тут не абысьціся, таму што без удзелу рускіх Расею не разваліць. Яе трэба біць не па руках, а ў сэрца. І зрабіць гэта могуць толькі рускія, альбо пры вельмі актыўным удзеле рускіх. Забіўшы імперыю, мы забясьпечым свабоду ўсім. У тым ліку і ўсяму Паўночнаму Каўказу.

Я прыхільнік цывілізаванага разводу ўсіх элементаў РФ. Прычым ня толькі мусульманскіх рэгіёнаў. Многія рускія рэгіёны таксама ня супраць паспрабаваць жыць сваім, а не маскоўскім, розумам. Напрыклад, Далёкі Усход. Таму трэба ўсім аб’яднаць свае намаганьні.

Сярод рускіх знойдзецца ня менш за 12-15 тысяч чалавек, якія ўжо зараз гатовыя сабрацца ў Рускую вызвольную армію.

Калі АНД-фронт будзе арганізаваны, то РФ можна будзе калі не канчаткова разваліць, то хаця б патрэсьці да падмурка ўжо да жніўня 2010 года».

На прэсавай канферэнцыі, якая адбылася ў другой палове жніўня ў Адэсе, Пётар Хамякоў агучыў наступныя думкі:

- усе аб’екты «сочынскай алімпіяды» — гэта падман для адмываньня грошай і пабудаваныя яны сьпецыяльна ў горных лагчынах, каб быць зьнесенымі селевымі плынямі яшчэ да «алімпіяды». А са зьнесенымі аб’ектамі — і «канцы ў ваду». І за грошы даваць справаздачу ня трэба;

- РФ у бліжэйшыя гады чакаюць цяжкія выпрабаваньні: першае зь іх — у жніўні 2010 года, другое — у 2011-12 гадах, трэцяе — у 2014 годзе, калі Расейскай Федэрацыі, хутчэй за ўсё, ня стане;

- газ у Расеі імкліва заканчваецца. А бяз газу крамлёўскім правіцелям ня жыць;

- у Расеі ніхто не адчувае сябе шчасьлівым — ні бомж, ні супералігарх. У Расеі расьце супраціў;

- ёсьць нейкі банк даных, т.зв. «чорны сьпіс». Калі вы недзе некалі былі зьвязаны з апазіцыяй, вас туды ўносяць і вы больш ніколі ніякай нармальнай працы не атрымаеце;

- 59-гадовы Хамякоў выказаў упэўненасьць, што пасьля падзеньня цяперашняга рэжыму ён яшчэ пройдзе па вуліцах Масквы, «трымаючы аўтамат у руках з закасанымі рукавамі».

У пачатку верасьня ў інтэрвю ўкраінскаму выданьню «РупарІнфо» прафесар Хамякоў дадаткова заявіў пра непазьбежны распад Расеі:

«Распад Расіі я бачу як доўгае і цяжкае гніеньне. Пры гэтым інфекцыя з паміраючага дзяржаўнага цела Расеі, па сутнасьці, гніючай Расейскай імперыі, будзе распаўсюджвацца на ўсіх бліжэйшых суседзяў. І зараза, і смурод таксама.

Імперыю немінуча накрые хваля адмовы тэхнікі, хваля тэхнагенных і прыродных катастроф, гэта цалкам відавочна.

Расеяне становяцца ахвярамі вялізнага сацыяльнага адчужэньня. На кожнай буйной станцыі ходзяць шэрагамі міліцыя, ФСБ, федэральная ахова, ваенкамат і г.д. Сілавікі сталі прывілеяванай кастай, якая выклікае ў астатніх толькі нянавісьць, незалежна ад якіх-небудзь палітычных поглядаў ды ідэйных меркаваньняў.

Квітнее абсалютнае бяспраўе. Ідзе малады чалавек прызыўнога ўзросту — забіраюць і трымаюць да таго часу, пакуль ня зьвяжуцца з ваенкаматам (часам гэта адбываецца да наступнай раніцы) і там ня скажуць, што гэты прызыўнік ім зараз не патрэбны. Ідзе ў скураной куртцы — «ты падобны на скінхэда».

Мянтоўскае бязьмежжа ў Расеі квітнее.

Чэкістамі я глыбока пагарджаю, таму што яны падабраныя па прынцыпе «маладзец супраць авец, а супраць малайца і сам аўца».

Нармальных людзей, відавочна, на ваніты цягне ў гэтым ФСБ працаваць. Ім яшчэ 30-ці гадоў няма, а ў іх ужо палова звольнілася, таму што нармальным людзям агідна. Ідзе адмоўны адбор, людзей там няма, там ёсьць толькі абмежаваныя нелюдзі.

Сілай у цяперашніх межах Расею ўтрымаць не атрымаецца. Дэмакратычныя пераўтварэньні немагчымыя. [а таму] Распад будзе фізічны і няўхільна. Яны ня могуць утрымаць краіну».

2 кастрычніка Хамякоў правёў ва Ўкраіне з’езд Рускай Радыкальнай апазіцыі.

На канец сьнежня 2009 г. Хамяковым было абвешчана правядзеньне Міжнароднага антыімперскага з’езду. На яго планавалася прыбыцьцё кіраўнікоў нацыяналістычных арганізацый Удмуртыі, Татарстана, Башкірыі, Латвіі, Эстоніі, Літвы, Беларусі, Украіны, Польшчы, Малдовы, Баўгарыі, Турцыі.  Аднак пазьней прафесар Хамякоў паведаміў, што Міжнародны антыімперскі з’езд давядзецца перанесьці. «Улады развязалі такую беспрэцэдэнтную кампанію рэпрэсій, што мы проста ня зможам забясьпечыць бясьпечны прыезд дэлегацый з Татарстана, Башкартастана і шэрагу рускіх рэгіёнаў РФ, якія ўжо практычна гатовыя да аддзяленьня ад Масквы (Сібір і Далёкі Усход)», - заявіў прафесар.

Сярод чытачоў нашага сайта напэўна няма ніводнага, хто б ня ведаў пра нядаўняе наданьне Юшчанкам званьня Героя Ўкраіны Сьцяпану Бандэру. Натуральна, гэтую падзею віталі ўсе прыстойныя ўкраінцы, беларусы (у тым ліку сябры нашай рэдакцыі), шмат іншых прыстойных людзей ва ўсім сьвеце. Катэгарычна супраць, часта ў абразьлівай форме, выступіла аб’яднанае кубло соцыяпаразітных сіл у складзе прадстаўнікоў расейскай іперыякратыі, сіяністаў і польскіх імперыялістаў (гл. напрыклад тут: www.izvestia.ru/news/news229768; kp.ru/photo/477616; www.svobodanews.ru/content/transcript/156996; www.delfi.ua/news/daily/foreign/polyaki-proveli-akcii-protesta-protiv-bandery.d?id=750149; www.delfi.ua/news/daily/news/glavnyj-ravvin-ukrainy-ili-bandera-ili-ya.d?id=740180; kavkazcenter.com/russ/content/2010/01/30/70336; susvet.info/kanets-syabroustvu). Наша стаўленьне да ўзьніклага супрацьстаяньня мы выказалі адназначна (гл. nashaziamlia.org/2010/02/04/2983/#more-2983) – мы на баку ўкраінскага народу. Аднак сітуацыя патрабуе дадатковага тлумачэньня. У якасьці такога падаем артыкул сп-ра І.Лосева. Прапануем чытачам зьвярнуць таксама ўвагу на метады працы НКВД, якія доказна выкрываюцца.

Рэдакцыя.

Для фармаваньня нармальных міждзяржаўных стасункаў паміж Украінай і Расеяй, а таксама ўзаемапаважлівых і добразычлівых зносін паміж двума народамі, украінскім і рускім, неабходна ўзаемаразуменьне ня толькі на ўзроўні здравіцаў, афіцыйных заяў ды іншых фестывальных праяваў, але і на ўзроўні прызнаньня за кожным з бакоў права на ўласную трактоўку ўласнай гісторыі. Неабходна разуменьне таго, што кожны народ мае сваіх герояў і вызначае іх сам, незалежна ад настрояў суседзяў. І згуляўшы цалкам станоўчую або пераважна станоўчую ролю ў айчыннай гісторыі, дзеяч палітыкі, узброеных сілаў, ідэалогіі, эканомікі, рэлігіі можа адыграць ролю прама супрацьлеглую ў гісторыі іншых краін.

У СССР справядлівымі лічыліся ўсе войны, якія вяла гэтая краіна, а несправядлівымі — войны ўсіх тых, хто дзеяньням Савецкага Саюзу аказваў супраціў.

Стаўленьне палякаў да Суворава рэзка адрозьніваецца ад адносінаў рускіх, паколькі палкаводзец пасьпеў наведаць Польшчу і прыняць удзел у здушэньні аднаго з польскіх паўстаньняў, і асаблівай міласэрнасьцю не адрозьніваўся [такое ж стаўленьне да Суворава і з боку беларусаў, паколькі гэта было паўстаньне беларуска-польскае. – Рэд.].

Гэта і расійска-ўкраінская вайна 1918-21 гг., дзе супраць Украінскай Народнай Рэспублікі ваявала і белая, і чырвоная Расея. Гэта і падзеі галадамору 1932-33 гг.

Але асабліва вострай ёсьць праблема ўспрыманьня рускай нацыянальнай сьвядомасьцю [імперскай сьвядомасьцю – у гэтым праблема... – Рэд.] нацыянальна-вызвольнага руху 1939-54 гг. на заходніх землях Украіны пад кіраўніцтвам АУН (Арганізацыі ўкраінскіх нацыяналістаў). Гэта рух вядомы рускім як «бандэраўшчына», а феномен, які вынесены ў загаловак артыкула, належыць да ліку фундаментальных, базавых канструкцый рускай ментальнасьці ў яе стаўленьні да Украіны і ўкраінцаў.

«Бандэраўшчына» ў рускай сьвядомасьці мае мала агульнага з дзейнасьцю АУН-УПА як рэальнай з’явы ўкраінскай гісторыі.

Можна нават казаць пра сьпецыфічна рускую мадэль трактоўкі гэтага руху - мадэль, якая з-за шматлікіх іррацыянальных элементаў дае падставу для вызначэньня яе як міта, складовай часткі іншых рускіх мітаў на ўкраінскую тэматыку. Стаўленьне да ўкраінскага нацыянальнага руху нават у колах адукаваных і ліберальных рускіх інтэлігентаў застаецца на чыста прапагандысцкім узроўні, што прымушае ўспомніць часы савецкага агітпрапа з яго «аб’ектыўным» і «навуковым» «дасьледаваньнем» поглядаў ідэйных супраціўнікаў. Вялікім прагрэсам у асэнсаваньні гэтай зьявы рускай сьвядомасьцю было б хоць бы пазбаўленьне ад гістэрычна-абвінавачвальнага тона, што пануе практычна ва ўсіх расійскіх тэкстах, нават у тых, дзе ёсьць прэтэнзіі на акадэмічнасьць.

У гэтай сьвядомасьці, а яшчэ больш падсьвядомасьці, гістарычная рэальнасьць ператварылася ў сімвал, які жыве сваім, аўтаномным ад ісьціны, жыцьцём. Гэты сімвал надзвычай актыўна выкарыстоўваецца ў многіх публікацыях, якія маюць мэтай стварыць негатыўны, максімальна непрывабны вобраз Украіны, асобных яе рэгіёнаў і палітычных сілаў.

На тэрыторыі самой Украіны гэты сімвал зьяўляецца краевугольным камянём ўсёй прапаганды левых і прарасейскіх партый і арганізацый. Сімвал павінен паслужыць справе супрацьпастаўленьня заходніх і ўсходніх рэгіёнаў дзяржавы, запалохваньня рускага і рускамоўнага насельніцтва ўсходу і поўдня нейкай жахлівай, жорсткай, невядомай, а таму яшчэ больш страшнай, сілай. Над стварэньнем гэтага сімвала працаваў вялізны атрад камуністычных прапагандыстаў на працягу апошніх 60 гадоў, і гэтая праца не спыняецца і сёньня. У асяроддзі расейскіх гісторыкаў пакуль яшчэ не зафіксавана спробаў аб’ектыўна і бесстаронна разабрацца ў гэтых фактах ўкраінскай гісторыі.

«Бандэравец» паўстае ва ўспрыманьні сярэдняга рускага на падсьвядомым узроўні як свайго роду «антыідэал» Украіны, як жывое ўвасабленьне «дрэннай Украіны» у адрозненьне ад ідэалу добрай Украіны — Маларосіі, якая знаходзіцца пад поўным палітычным і духоўным кантролем Масквы.

«Бандэравец» — гэта, так бы мовіць, мадэль самых горшых рысаў украінца, як іх сабе ўяўляе руская сьвядомасьць.

Гэта тып антырускі па вызначэньні менавіта з-за свайго ўкраінства, з-за максімальна рэзкай і няўступлівай праявы, маніфестацыі ўкраінства ў формах, што прынцыпова па свайму характару супастаўныя з формамі дэманстрацыі «расейскасьці» рускім як прадстаўніком дзяржаўнага народу. Аднак такія ж паводзіны ўкраінца, які выступае адлюстраваньнем паводзінаў рускага, паляка, немца, венгра, як носьбітаў нацыянальнай самадастатковасьці, успрымаюцца рускім зь яго закарэлымі ўяўленьнямі аб «норме» для ўкраінцаў як выклік і агрэсія, прынамсі, як патэнцыйная пагроза. Гэта, у сваю чаргу, выклікае агрэсію з боку носьбіта рускай сьвядомасьці, якую [агрэсію] ён лічыць справакаванай. Справакаванай адным толькі фактам існаваньня такога «анамальнага ўкраінскага тыпажу».

Прыгадваецца адзін паказальны выпадак. У годзе гэтак 1975-76-м (падчас навучаньня аўтара гэтых радкоў на філасофскім факультэце Кіеўскага універсітэта) са мной вучыўся студэнт па прозвішчы Сандуца. Ён быў адметны тым, што ў часы, калі ўсё ўкраінскае, мякка кажучы, не віталася, заўсёды размаўляў толькі па-украінску, ніколі не пераходзячы на іншую мову. Здавалася б, ну, што тут дзіўнага? Украінец гаворыць на сваёй роднай мове.

Дакладна так паводзілі сябе рускія: яны заўсёды і паўсюль размаўлялі толькі па-руску. І ніякіх прэтэнзій да іх не ўзнікала.

А вышэйзгаданага Сандуцу ўсё ж выклікалі ў 1-ы аддзел і папрасілі перайсьці на «вялікі, магутны і свабодны». Мякка так, ненавязьліва. Аднак, улічваючы аўтарытэт ведамства, рэкамендацыя была больш чым пераканаўчай. А потым гэты чалавек наогул некуды зьнік. Далейшы ягоны лёс невядомы.

Ён дэманстраваў сваю «украінскасьць», сваё нацыянальнае «я» так, як гэта рабілі рускія. Але, «што дазволена Юпітэру, таго нельга быку». Яго гэтыя абсалютна нармальныя для ўсіх народаў нацыянальныя паводзіны былі ўспрынятыя як знак, сімвал агрэсіі [варта ўдакладніць: як сімвал пагрозы для імперцаў, на што яны заўсёды адказваюць агрэсіяй. – Рэд.]. Ён павёў сябе так, як украінцу паводзіць сябе ў СССР, у Расійскай імперыі, было «не положено». Узяў не па чыне, не па нацыянальным чыне. Яго паводзіны, якія парушалі нацыянальную норму для ўсіх «нярускіх», ўспрымаліся як абраза, як парушэньне ўсталяванага [імперскага. – Рэд.] парадку і як агрэсія супраць носьбітаў рускай мовы.

Уласная ж нацыянальная агрэсіўнасць пераносіцца на іншага і прыпісваецца гэтаму іншагу [у псіхалогіі дадзеная сітуацыя завецца скідваньнем ценю. – Рэд.], што выклікае пачуцьцё пагрозы і неабароненасьці. Гэта вельмі своеасаблівая мазахісцкая агрэсіўнасьць, калі сама крыніца агрэсіі адчувае сябе ахвярай, якая патрабуе абароны і спагады, калі ў ролі «перпетуум-мобіле» агрэсіўнасьці выступае штучна ўзбуджаны ў самім сабе страх і комплекс вострага, хоць і не апраўданага рэальнымі абставінамі, жалю да сябе [так мудрагеліста аўтар апісвае комплекс імперскай непаўнавартасьці рускіх. – Рэд.]. Яркай ілюстрацыяй гэтага тэзіса можа быць сітуацыя з «расейскамоўнымі» за межамі Расійскай Федэрацыі й яе асьвятленьне СМІ гэтай краіны зь бясконцымі скаргамі на «ушчамленьні» й «перасьлед».

«Бандэравец» ўспрымаецца расейцамі як метафізічная, амаль маніхейская пагроза з боку «сыноў цемры». Аднак ўдзел рэальных «бандэраўцаў» у стварэньні такіх ўяўленьняў быў мінімальным, астатняе зрабіла сама руская сьвядомасьць зь яго сьпецыфічнымі, створанымі такой жа сьпецыфічнай гісторыяй, асаблівасьцямі. Тое-сёе пра гэтыя асаблівасьці можна часам прачытаць у саміх расейскіх дасьледчыкаў.

Вось што пісаў пецярбургскі гісторык, доктар навук В.Е.Вазгрын ў артыкуле «Бяру свае словы назад» у газеце «Голас Крыма» № 23 ад 13 ліпеня 1997 года: «… На гэтым камяні свабодна абраных несвабоды і дэспатызму будавалася будучая Расея. Потым ўмацоўваліся сельскія абшчыны, якія ўваскрашалі племенны дыктат большасьці і пагарды да асобы,